Iran eta energia nuklearraren afera, 10 urteko talka
2005ean, Energia Atomikoaren Nazioarteko Agentziak (IAEA) uranioa aberasteko programaren berri ematea eskatu zion Irani; 2002an -gutxienez- hasi zen ekoizten, izan ere, urte horretan onartu zuen Iranek lehen aldiz programa martxan zuela.
Uranioa aberasteak, berez, ez du Arma Nuklearrak Ez Ugaltzeko Ituna urratzen; baina, itunaren arabera, IAEAk ikuskapenak egin behar ditu "instalazioetan bertan, material nuklearra soilik helburu baketsuetarako erabiltzen dela ziurtatzeko", NBEren esanetan.
2006an, NBEren Segurtasun Kontseiluak aho batez erabaki zuen Irani zigorrak ezartzea, programa nuklearrari uztea ukatzeagatik. 1737 ebazpenak ezartzen zuenez, Iranek berehala utzi behar zituen bertan behera "jarduera nuklear guztiak, ugalketari dagokionez".
2007an, Mahmud Ahmadineyad presidenteak uranioa industria mailan ekoitziko zutela iragarri zuen Natanzen.
"Segurtasun Kontseiluak hainbat aldiz ezarri eta zabaldu ditu Iranen aurkako zigorrak, baina eragin txikia izan dute. Iranek -Arma Nuklearrak Ez Ugaltzeko Ituneko kide da- behin eta berriz dio uranioa energia nuklearra sortzeko baino ez duela erabiltzen, eta Itunak erabilera hori baimentzen du",zioen NBEk 2009an egindako txosten batean.
2010ean, Iraultza Islamikoaren 21. urteurrenean, Ahmadineyadek esan zuen herrialdeak uranioa % 80tik gora aberasteko (arma atomikoak ekoizteko muga) gaitasuna zuela.
2012an, Hogeita Zazpien Europak onartu egin zuen Irango petrolio gordinaren esportazioak etetea, bai petrolioa bera, baita jatorrian duten produktuak ere. Iranen erantzuna zera izan zen: "Europar Batasunaren zigorrak, Irango petrolioaren inguruan, gerra psikologikoa da (?) Zigor ekonomikoak ezartzea bidegabea eta logikaren aurkakoa da, baina ez dute lortuko gure herrialdeak bere eskubideei uko egitea".
Hurrengo urtean, 2013an, Hasan Rogani Irango presidente aukeratu zuten, Ahmadineyaden lekua hartuta. Rohanik, kargua hartu ondoren, aldaketak igarri zituen Kanpoko Politikan eta, gainera, "munduarekin jarrera eraikitzailea eta elkarrekintzagilea" hartuko zuela esan zuen.
Urte horretan bertan, hilabete batzuk geroago, Iranek programa nuklearra aztertzen duten NBEren ikuskatzaileekin harremana indartzeko konpromisoa hartu zuen. Akordioa ez zen herrialde nagusiekin izandako negoziazioen ondorio eta, horri esker, herrialde islamikoak sartzea debekatua zituen hainbat instalazioren ateak zabaldu zituen.
Keinu horren ostean, 2014ko urtarrilean, nazioarteko herrialde nagusiek utzi zioten Iran baztertzeari, IAEAk baieztatu eta gero "2014ko urtarrilaren 20an, Iranek uranioa % 5etik gora aberasteari" utzi ziola. Horren ondorioz, EBk, bere aldetik, urte batzuk lehenago Teherango Gobernuari ezarritako zigor batzuk bertan behera utzi zituen.
Azken negoziazio prozesua iazko uztailean hasi zen, Iran eta 5+1 (NBEren Segurtasun Kontseiluko kide iraunkorrak -Errusia, AEB, Frantzia, Txina, Erresuma Batua- eta Alemania) taldearen artean. Azaroan, ekainaren 30era arte luzatzea erabaki zuten eta, era berean, ekainean berriz ere atzeratzea adostu zuten, akordioa iragarri duten arte.
Vienan, akordioa iragarri ostean egindako argazkia: EFE
Zure interesekoa izan daiteke
Danubiok bere sekretuak agerian utzi ditu lehortearen ondoren: mamut baten aztarnak eta nazien ontziak azalera atera dira
Danubio ibaiak, Europako bigarren luzeenak, lehorte historikoa bizi du, eta bere ur-emaria murriztu denez, iraganeko aztarna harrigarriak utzi ditu agerian: mamut baten aztarnak azaldu dira Bulgarian, eta Bigarren Mundu Gerran hondoratutako dozenaka ontzi ikusgai geratu dira Serbian.
Gutxienez 14 pertsona hil eta 27 zauritu dira Errusiak Kiev eskualdean gauez egindako erasoetan
Brovary barrutian "sute handiak" izan dira biltegi batzuetan, eta baita Velyka Dymerka, Kvitneve eta Peremoga herrietan ere. Astearte honetan, Volodimir Zelensky Ukrainako presidenteak Errusiaren aurkako operazio gehiago egitekotan zela iragarri osteko erantzun gisa egin ditu Moskuk azken erasoak.
Bruselak esan du EBk "lanak ondo" egin dituela Ceutan, eta "migrazio erreformak bizkortzeko" eskatu du
Magnus Brunner Europako Barne eta Migrazio komisarioaren hitzetan, Ceutan lehertutako krisitik ateratako ondorio nagusia da Europar Batasuneko kideek "bat eginda" kudeatu behar dituztela migrazio politikak.
EBko Barne ministroek Ceutako krisia aztertuko dute gaur, ezohiko bilera batean
Europar Batasuneko Barne Ministroen Ezohiko Kontseilua gaur bilduko da, Espainiak eskatuta eta 22 estatu kidek babestuta, Ceutako migrazio-krisia aztertzeko eta Marokotik etorritakoen gorakadari erantzun bateratua emateko.
Marokok mafiei, desinformazioari eta itzulketei buruzko gaizki-ulertuei egotzi die Ceutako krisia
Marokoko Barne Ministerioak migratzaileak Ceutan masiboki sartu izanari buruzko lehen balorazioa egin du, eta 11 pertsona hil direla adierazi du. Rabaten esanetan, giza trafikoko sareek, desinformazio kanpainek eta Espainiako Auzitegi Gorenaren epai baten interpretazio okerrak eragin dute egoera. Epai horren ondorioez ohartarazi zion Marokok Espainiari, bertako iturri baten arabera.
Ormuzko itsasartearen eta Iranen desnuklearizazioaren inguruko akordioa "berehala" helduko dela uste du Trumpek
Ameriketako Estatu Batuetako presidenteak adierazi duenez, gaur arratsaldean bilduko da Teheranekin, Golkoko zenbait herrialderen eskaeraren ostean. Irango Atzerri ministroaren arabera, ordea, Washingtonek ez du Ormuzko itsasartearen inguruko elkarrizketetan parte hartzen.
Idahoko tiroketaren osteko izua: bideo batek jendea oihuka ihesi erakusten du
Auto batetik grabatutako irudietan hainbat pertsona korrika ihesi hasten diren unea ikus daiteke, tiroketa baten berri izan ostean. Gutxienez hiru pertsona hil dira, eta bi zauritu. Ustezko erasotzailea hilda aurkitu dute bertan.
Trumpek bertan behera utzi du Iranen aurkako erasoa, eta berehalako akordioa eskatu dio Teherani
AEBko presidenteak esan du erasoaldia bertan behera utzi duela, akordio baterako oinarriak adostu ostean, eta negoziazioek porrot eginez gero, "Bigarren Mundu Gerratik ikusi gabeko" indar militarra erabiliko duela ohartarazi du.
Haize bolada bortitzek hainbat sute elikatzen jarraitzen dute Atenaseko eskualdean
Hiriburutik 60 kilometro ipar-mendebaldera dagoen Porto Germenon sugarren kontra ari dira suhiltzaileak. Haizea da etsairik handiena une honetan; izan ere, bolada bortitzek sugarrak elikatu dituzte, eta egoera kritikoa da herrialde osoan.
Europar Batasunak premiazko bilera egingo du asteartean Ceutako migrazio krisia aztertzeko, barne ministroak bilduta
EBko Kontseiluaren buru den Irlandak ezohiko bideokonferentzia deitu du, Pedro Sanchezek eta Europako beste 22 liderrek idatziz eskatu ostean.