Fukushima, milaka pertsona etxerik gabe bost urte geroago
2011ko martxoan Japoniako ipar-ekialdea suntsitu zuen tsunami batek eta milaka pertsonak etxera itzuli ezinik jarraitzen dute oraindik. Bertako buruzagiek jakitera eman dutenez, hamarkada bat igarota ere batzuk ezin izango dira bueltatu.
Iwate, Miyagi eta Fukushimako 59.000 bat lagunek aldi baterako etxebizitzetan jarraitzen dute gaur. Hondamendi naturala gertatu ondoren milaka pertsona eskualdetik ateratzeko agindua eman zuten agintariek. Erdia gutxi gorabehera ez dira oraindik euren etxeetara itzuli.
46 herrik etxebizitza berriak eraikitzen eta suntsitutako eremuak garbitzen jarraitzen dute. Hala ere, epe labur eta ertainera lanak bukatzeko oztopoak eta zailtasunak ugari dira.
Horien artean Fukushimako prefeturako 11 herri daude. 2011ko martxoaren 11n, lurrikarak eta tsunamiak hondamendi nuklearra eragin zuten, eta ehunka mila pertsona herrietatik atera zituzten.
Datorren ostiralean hondamendi naturala gertatu zenetik bost urte beteko dira. 18.500 pertsona hil edo desagertu ziren hondamendian.
Fukushima Daiichi zentralaren istripua Txernobylen (Ukraina), 1986an, gertatutakoaren atzetik larriena izan da. Isuri erradiaktiboek arrantzari, nekazaritzari eta abeltzaintzari kalte handia egin diete.
Naraha, herri mamua
Narahako kaleak basamortua dirudite, nahiz eta bertako biztanleek etxera itzultzeko aukera izan dagoeneko. Herri mamua bilakatu da; izan ere, isiltasuna da nagusi.
Fukushima Daiichiko zentraletik 17 kilometro hegoaldera dago. Nahara gertuen dauden zazpi herrietako bat da, baina ebakuatzeko agindua bertan behera utzi dute buruzagiek.

Etxe bat Naharan (Japonia) ateak eta leihoak itxita. Argazkia: EFE
Hala ere, Japoniako agintariek 2015eko irailean Naharako erradiazio mailak onargarriak zirela erabaki zutenetik, 8.011 bizilagunetik 440 soilik itzuli dira herrira, Udaleko datuen arabera.
Naharan, Fukushima Daiichitik hurbil dauden beste herri batzuetan bezalaxe, lanpostu gehienak zentral nuklearrari lotuta zeuden. Ondorioz, istripuaren ostean biztanle askok lana eta etxea galdu zituzten.
Lore eskaintzak eta isiluneak
Japoniako ipar-ekialdeko herri askok 2011ko martxoaren 11ko lurrikara eta tsunamiaren biktimak gogorarazi zituzten atzo.
Rikuzentakatan, Iwateko prefeturan, ehun bat lagunek, biktimen senitartekoek gehienbat, omenaldia egin zuten. Bestalde, Kesennumako hondartza batean, Miyagiko prefeturan, 50 bat bizilagunek lore eskaintza eta minutu bateko isilunea egin zuten, herriko 40 hildakoak eta 18 desagertuak gogorarazteko.
Zure interesekoa izan daiteke
'MV Hondius' gurutzaontzian hantavirus agerraldiak izan duen bilakaera: lehen kasuetatik, kontaktuen jarraipenera
Munduko Osasun Erakundeak jakinarazi du geldialdietan gurutzaontzitik atera ziren bidaiarien eta haien kontaktuen jarraipena egingo duela. Dagoeneko jarri dira harremanetan geldialdi horiek egin ziren herrialdeetako agintariekin.
Iranen aurkako erasoaldia amaitu dela eta Ormuzko itsasartean fase berria abian dela iragarri du Marco Rubiok
Bestalde, Donald Trump Ameriketako Estatu Batuetako presidenteak bertan behera utzi du Ormuzen blokeatuta dauden ontziei laguntza emateko Askatasuna proiektua. Horrez gain, Estatu Batuek Ormuzen nabigazioa eta segurtasuna bermatzeko ebazpena aurkeztuko du NBEko Segurtasun Kontseiluan.
Irango erasoen aurrean defentsa indartuko duela esan du Arabiar Emirerri Batuetako presidenteak
Defentsa Ministerioak astearte honetan jakitera eman duenez, "Iranek jaurtitako" misilak eta droneak atzeman dituzte; hala ere, Teheranek ez du onartu eraso horien erantzulea denik.
Sei jendarme zauritu dira joan den ostegunean hasitako "rave" jendetsuan izandako liskarretan
Egunotan lege-prozesu bat dute martxan Frantzian, horrelako jai klandestinoak saihesteko legea gogortzeko.
Global Sumud ontzidiko bost euskal ekintzaile itzuli dira
Global Sumud flotillako bost euskal ekintzaile itzuli dira astelehen honetan. Goizean, Salim Malla Gutierrez Gasteizko unibertsitateko irakaslea Loiuko aireportuan lurreratu da, eta publikoki salatu du "kontzentrazio eremu flotatzaile batean bahitu" izana, bai eta jasan zituzten "tratu txar fisiko eta psikikoak" ere.
Ormuz zeharkatzen saiatzen diren ontziei eraso egingo diela ohartarazi du Iranek
Bien bitartean, Ameriketako Estatu Batuek iragarri dute gaurtik aurrera Ormuzko itsasartean harrapatuta dauden itsasontziak "askatzeko" operazioa egingo dutela.
Polymarket: apustuen eta gerraren jokoa
Polymarket kriptotxanponetan eta anonimatuan oinarritutako apustu-plataforma bat da, gertaera geopolitikoen inguruan apustu egiteko aukera ematen duena; Eric Trump, Donald Trumpen semea, da horren bazkide eta inbertitzaileetako bat. Borja Macias EHUko irakasleak ohartarazi du informazio pribilegiatua darabiltela; eta adibide moduan jarri du Maduro noiz bahituko zuten zehatz-mehatz asmatu zuen apustu bat.
Melenchon ezkertiarra 2027ko Frantziako presidentetzarako hautagai izango da
"Pribilegioek eta arrazakeriak egiten diote min gehien gure herrialdeari", salatu du politikari ezkertiarrak, eta Frantziako presidentetza lortzen badu, Espainiarekin eta "Latinoamerikako herrialde batzuekin" aliatuko dela ziurtatu du, Donald Trumpen eta Israelen AEBei aurre egiteko.
Flotillako bi aktibisten atxiloaldia bi egunez luzatu dute
Thiago Avila brasildarra eta Saif Abukeshek palestinar-espainiarra dira Global Sumud Flotillan parte hartzeagatik Israelgo indarrek atxilotuta dituztenak. Tratu txarrak jaso diuztela salatu dute euren abokatuek. Ekintzaileak "segurtasunez eta duintasunez" tratatzeko eskatu du Anitta Hipper Europar Batasuneko (EB) Kanpo Arazoetako bozeramaileak.
Estatu Batuetako bi soldadu desagertu dira Marokon, maniobra militarretan ari zirela
"African Lion 2026" izeneko ariketa militarretan parte hartzen ari ziren bi militar estatubatuar desagertu ziren larunbat gauean Cap Draa-ko entrenamendu-gune batean, Tan-Tan hiritik gertu, Maroko hegoaldean. Indar estatubatuarrak, marokoarrak eta African Lioni lotutako beste militar batzuk buru-belarri ari dira bilaketa-lanetan, lurreko zein aireko baliabideak erabiliz.