Eskoziak igandetik aurrera jakingo ditu ostegun honetako hauteskundeen emaitzak
Euskal Herrian 23:00k zirenean itxi dituzte hautesleku britainiarrak. Eskozian eta Galesen parlamentu-hauteskundeak egin dituzte, eta Ingalaterrako hainbat lekutan, udal hauteskundeak.
Bozak eskoziarrentzat izan dira batez ere erabakigarriak. Hala deituta ez bazeuden ere, kutsu plebiszitarioa hartu dute hauteskundeek, eta independentistek, gehiengoa lortuz gero, Eskoziaren independentziari buruzko galdeketa berria deitzeko agindutzat hartuko dutela iragarri dute.
Lau milioi herritar zeuden bozkatzera deituta, eta inkesten arabera, lautik batek ez zuen bere botoa erabakita. Halere, inkestek diotenez, gehiengo absolututik gertu izango da (lortzen ez badu) egun gobernuan dagoen Eskoziako Alderdi Nazionala (SNP) eta, bakarrik iritsi ezean, Berdeen babesa izango luke Nicola Sturgeon ministra nagusiak gobernua osatzeko.
Alex Salmond berragertuaren Alba Alderdia ere ezkerreko bloke sendoa osatzeko prest legoke, "super-gehiengo independentista" baitu hark jomuga, parlamentuaren bi herenak lortuta; haatik, ikusteko dago, Sturgeonek aintzat hartuko ote lukeen hura, parlamentura iritsita ere. Sturgeonek inoren beharrik gabe gobernatzea du helburu.
Ifrentzuan, unionistak. Alderdi Kontserbadorea, Laborista eta Liberal-Demokrata. Gehiengotik urrun direla onartuta, bigarren postua lortzeko lehian dira Alderdi Kontserbadorea (boto intentzioan % 21) eta Laboristak (% 20). Horietatik dezente behera, boto intentzioaren % 6,5 luke Douglas Rossen Alderdi Liberal-Demokratak: beste bien aldean estrategia garbia du honek baina: Independentzia Erreferenduma gogo-biziz errefusatzea.
Gaur egun SNP da nagusi Holyrooden, gutxiengoan gobernatzen du 61 kiderekin, legeak onartzeko Berdeen 5 parlamentarien babesarekin. Hamalau urte daramatza boterean SNPk eta, itxura guztien arabera, hala jarraituko du beste lau urtez ere.
Denborak eta moduak
Argi dagoena da hauteskunde hauen emaitzak balizko erreferendum baten erantzun gisa ere interpretatzeko bide emango duela. Alabaina, bigarren galdeketa baterako aukera zabalduko balitz, azkena litzateke ziurrenik, 2014an gertatu bezala, ezezkoa gailenduz gero, amets independentistak gainditzeko zaila litzakeen kolpea jasoko bailuke. Denboran eta moduan asmatzea giltza izango da.
Galdeketa noiz eta nola? Horiek dira galdera nagusiak. Sturgeonen gobernuak martxoan aurkeztutako erreferendumerako lege proposamenak jasotzen duenez, galdeketa 2023a amaitu aurretik egitea da asmoa, betiere, pandemia amaituta badago.
Sturgeonek Britainia Handiarekin adostutako galdeketa bultzatu izan du betidanik; hala ere, 2014ko lege-proposamenak ez bezala, oraingo proposamenak jada ez du Londresen baimenaren baldintzarik jasotzen, Sturgeonen iritziz, parlamentuan gehiengo independentista lortuko balitz, hori nahikoa arrazoi litzateke Londresek eskoziarren ahotsa aintzat hartzeko.
Dena den, sorpresa handirik espero ez den arren, ikusi beharko da ekuazioko aldagai berriek (Alderdi Laboristako Anas Sarwar lider berria eta Salmonden itzulera) nahiz brexit-ak eta covid-19ak zer nolako eragina izan dezaketen hautesleen azken erabakian.
Hauteskunde autonomikoak Galesen eta udal bozak, Ingalaterran
Eskozian ez ezik, Galesen ere parlamentu-hauteskundeak izan dituzte gaur, baita Ingalaterrako hainbat lekutan (kasu honetan udal hauteskundeak izan dira). Zehazki, Ingalaterrako 143 udal eta 13 alkate aukeratu dituzte, tartean Londreskoa. Sadiq Khan laborista da han faborito.
CONTENIDO NO ENCONTRADO
Zure interesekoa izan daiteke
Hamar palestinar zauritu dituzte, bi tiroz, Israelgo kolonoek Zisjordanian egindako beste erasoa batean
Aita Santuak "Zisjordaniako populazio zibil palestinarraren aurkako indarkeriak bertan behera uztea" eskatu du, eta nazioarteko komunitateari premiaz eskatu dio "bi Estatuen konponbidea aurrera eraman dezatela, bake justu eta iraunkor baterako".
Gazan "gauero 30-40 pertsona hiltzeko" deia egin du Ben Gvir Israelgo ministroak
"Uste dut hilketa selektiboak egin beharko liratekeela Gazan, gauero 30-40 pertsona desagerraraziz. Ez soilik berehalako mehatxua direnak; badira han bizitzea merezi ez duten pertsonak. Ez lukete bizi behar. Ez dira pertsonak ere", esan du Segurtasun ministroak.
Landetako suteak hobera egin du, baina oraindik ez dute kontrolpean
Suak 1.700 hektareari eragin dio jada eta 550 suhiltzaile inguru ari dira itzaltzeko lanetan. 650 lagun atera behar izan dituzte euren etxeetatik eta kanpingetatik eta 50 pertsonak gaur gauean itzultzeko baimena jaso dute.
AEBk Hamasi hitzeman dio Israel Gazatik erretiratuko dela armagabetzeak aurrera egin ahala
Jared Kushnerrek Egipton azpimarratu du 2025ean adostutako bake-plana ez dela berriro negoziatuko eta haren baldintzak beteko direla.
Landetako baso-sutea berpiztu egin da eta 1.600 hektarea erre ditu
Luglon udalerriaren hegoaldean hasi zen sua, Mont-de-Marsanetik 30 kilometrora, eta Garein ingurura zabaldu da. 700 pertsona inguru ebakuatu dituzte prebentzioz.
7,7 graduko lurrikara batek hildakoak eragin ditu Indonesian
Lurrikarak Flores uhartea astindu du goizaldean, eta iparraldeko kostaldearen parean eta 15 kilometroko sakoneran izan du epizentroa. 2.000 pertsona ebakuatu dituzte, baina zaurituak eta kalte materialak eragin ditu.
Trumpek esan du Ormuzko itsasartea AEBko lurraldetzat joko duela "laster"
Iran "garaitu" ostean egingo duela eta Washingtonen baimenik gabe itsasontziek ezingo dutela itsasartea zeharkatu adierazi du. Teheranen hitzetan, "ezin da txioak, hegazkin-ontziak, dekretuak edo hauteskundeetako hitzaldiak baliatuta bereganatu".
Frantziako Konstituzionalak baliogabetu egin du 15 urtez azpikoei sare sozialak erabiltzeko debekua
Epai horren harira, Emmanuel Macron Frantziako presidenteak Sebastien Lecornu lehen ministroari eskatu dio Gobernuak "testu juridikoki sendoa" presta dezala, epaia bera eta Europako araudia aintzat hartuta, eta erreforma "2027ko udaberria baino lehen" indarrean sartzeko asmoari eusten diola gaineratu du.
Kolonbian 285 dira jada lurrikararen ondorioz hildakoak, eta 379 desagertu daude oraindik
7,4 graduko lurrikararen epizentroa San Jose del Palmarren izan zen, Ozeano Bareko kostaldean dagoen Choco departamenduko herrian. Azken datuen arabera, 3.975 pertsona zauritu eta 45.523 familia kaltetu dira. Horrez gain, 12.828 etxebizitza suntsitu dira.
20 elefanteren heriotza misteriotsuak alarma piztu du Kenyan
Amboseli parke nazionalean, Kenyako turismo-gune nagusietako batean, gutxienez 20 elefanteren heriotza zerk eragin duen ikertzen ari dira. Animaliek sintoma berberak dituzte: paralisia, ibiltzeko zailtasunak eta arnasa hartzeko arazoak. Fauna basatiak garrantzia handia du bertako ekonomian, eta kezka gero eta handiagoa da. Albaitariek, zientzialariek eta agintariek ikertzen jarraitzen dute heriotza horiek zerk eragin dituen argitzeko.