Nola lortu du Merkelek 2005etik agintean egotea?
Angela Merkelen agintaldiaren ezaugarri nagusia krisiei aurre egin behar izatea izan da, eta "urrats txikien politika" ezartzea. Horixe azpimarratu zuen 2005ean agintera iritsi zenean egindako hasierako adierazpenetan.
Lehenengo legegintzaldian ez zuen lortu Alderdi Liberalarekin (FDP) koalizioa egitea, bere asmoa zen arren, eta lehen "koalizio handia" osatu zuen bere alderdiarekin (CDU), CSU Batasun Sozialkristauarekin eta SPD Alderdi Sozialdemokratarekin.
Erretiro adina
Koalizio handiak erretiro adina apurka 67 urtera atzeratzea onartu zuen, osasun, lan eta enpresen tributazio arloetan egin behar zituen beste "ezinbesteko" erreformetatik lehena.
Hala eta guztiz ere, egitasmo hori bertan behera geratu zen unean uneko beste krisi batzuengatik.
Finantza krisia
Hori horrela, 2008ko finantza krisia izan zen Merkelen lehenengo erronka handia: aurrezkiak gorde egingo dituztela hitzeman zuen, izua baretzeko eta herritarrek dirua banketxeetatik atera ez zezaten.
Aldi berean, kontsumitzaileentzako pizgarriak jarri zituen martxan, eta langabeziaren gorakada galarazteko tresnak. Gainera, agintaldian beti egin du behera langabeen kopuruak.
Energia atomikoa
2009an, Merkelen bigarren gobernuak energia nuklearra bertan behera uzteko egitasmoa gelditu egin zuen, Gerhard Schroderren koalizio gorri-berdeak ezarri zuena.
Baina Fukushimako hondamendia gertatu zenean, Merkelek irauli egin zuen erabakia, eta hasierako egitasmoa berreskuratu zuen, liberalen eta zenbait alderdikideren iritziaren aurka. "Fukushimak aldatu egin du energia nuklearraz dudan iritzia", adierazi zuen.
Greziako krisia
Greziako krisiak beste erronka baten aurrean jarri zuen Merkel: hasieran esan zuen Greziak laguntzarik gabe irten behar zuela krisitik, baina erreskate funtsak onartu zituen ondoren, "beste aukerarik ez" zegoelakoan.
Europan Merkeli zuhurtzia politikak inposatzea leporatzen zitzaion bitartean, Alemanian, alderdi eskuindarren partetik, erreskate mekanismoak sortzea leporatzen zioten. 2013ko hauteskundeetan, Merkelek inoizko emaitza onena lortu zuen.
Gutxieneko soldata
Bere agintaldietan sortu zen gutxieneko soldata, aurretik Alemanian existitzen ez zena, eta soldata hori Gobernuak erabaki beharrean batzorde independente batek egitea adostu zuten (gaur egun lan orduko 9,6 eurokoa da).
Zorra eta eurobonuak
Greziako krisia larritu egin zen eta Europa hegoalde osoari eragin zion ia, baina Merkelen Gobernuak uko egin zion askok proposatutako formulari: zor komuna jaulkitzea.
Berlinek berretsi zuen erreskate funtsetako laguntzak jasotzeko baldintza batzuk bete behar zirela, murrizketa sozialak tarteko, eta horren aurka agertu ziren kaltetutako herrialdeak, Grezia bereziki.
Europako herrialde gehienek gogor jo zuten Merkel eta Wolfgang Schauble Finantza ministroaren aurka, baina Alemaniako oposizioak uste zuen erreskate funtsak onartzea bera gehiegizkoa zela.
Errefuxiatuen krisia
Merkelek, kide europarrei galdetu gabe, 2015ean Europara iritsi ziren errefuxiatuak hartzea erabaki zuen, horrek zatiketa eragin zuen kontserbadoreen artean, eta ultraeskuinaren diskurtso islamofoboa eta arrazista indartu zuen.
Merkelek ez zuen lortu errefuxiatuak Europan banatzeko mekanismo bat sortzea, eta hasierako erabakia Alemanian ondo hartu bazen ere, erreakzioak indartu egin zuen ultraeskuina.
Pandemia
Merkelen aroaren azken erronka handia izan da pandemia. Hasieran, eustea lortu zuen murrizketa eta konfinamendu zorrotzik gabe, baina bigarren eta hirugarren olatuek gogor jo zuten herrialdea.
Gainera, Europako kideen zorpetze komunaren tabua hautsi eta pandemiaren ondorengo susperraldirako laguntza funtsak onartu ditu.
Zure interesekoa izan daiteke
Osasunaren Mundu Erakundeak ohartarazi du egungo finantzaketa ez dela nahikoa etorkizuneko pandemia "are handiagoei" aurre egiteko
Egoera oso bestelakoa da duela hamar urtekoarekin alderatuta: mundua zatituago dago, zorpetuago eta herritarrak babesteko gaitasun txikiagoarekin. Ondorioz, osasun krisien ondorioak are suntsitzaileagoak izan litezke gizartean eta ekonomian.
Amnesty Internationalek ohartarazi du iaz heriotza-zigorrak % 78 igo zirela, 1981tik hona izandako kopururik handienera iritsi arte
2.707 kasu erregistratu ziren 2025ean, erakundeak 44 urtetan erregistratutako kopururik handiena. Exekuzio horien ia % 80 Iranen burutu ziren.
"Hondius" gurutzaontzia Rotterdamera iritsi da, garbiketa eta desinfekzio lanetarako
Itsasontzian zihoazen 27 lagunei osasun probak egingo dizkiete eta berrogeialdia egin beharko dute.
91 lagun hil dira dagoeneko Kongoko Errepublika Demokratikoan, ustez ebolak jota
Kongoko Errepublika Demokratikoko Osasun Ministerioaren arabera, kutsatutakoak, berriz, 350 dira.
Gazara zihoan beste flotilla bateko itsasontziak atzeman ditu Israelgo Armadak
Joan den ostegunean Turkiatik atera ziren ontziak. Israelgo Itsas Armadak ontzidia osatzen duten 57 ontzietatik 10 geldiarazi dituelakoan daude.
Txinak urtean gutxienez 17.000 milioi dolar gastatuko ditu AEBetako nekazaritza-produktuetan
Etxe Zuriak ohar batean jakitera eman duenez, bi buruzagiek lortu dituzten akordioak "mundu osoko enpresen eta kontsumitzaileen egonkortasuna eta konfiantza hobetuko dute".
Kubako Gobernuak gida bat zabaldu du eraso militar baten aurrean babesteko
"Babestu, eutsi, biziraun eta garaitu" dokumentuak hainbat gomendio biltzen ditu, hala nola edateko urarekin, elikagaiekin, irratiarekin, linternekin, botikinekin eta higiene-gaiekin motxila bat prestatzea. Horrez gain, aireko alarma-seinaleei eman beharreko arretaren berri jasotzen da.
OMEk "nazioarteko osasun publikoko larrialdia" deklaratu du Kongon eta Ugandan atzemandako ebola agerraldia dela eta
Zortzi kasu baieztatu dira Kongon, eta 246 kasu susmagarri eta 80 heriotza posible daude. Ugandan ere baieztatu dituzte kasuak.
'Hondius' ontzian bidaiatu zuen kanadar batek positibo eman du hantabirusean
Kasu honekin, jada 12 dira hantabirusak kutsatutako gurutzaontziko bidaiariak. Bestalde, Madrilen ospitaleratutako 70 urteko espainiarra egonkor dago eta hobera egiten ari da. Ez dago infomaziorik Frantzian oso larri ospitaleratuta dagoen 65 urteko emakumearen inguruan.
Zazpi zauritu, horietako lau larri, Modenan izandako auto harrapaketa batean
Atxikitzen saiatu den pertsona bati laban batekin egin dio eraso gidariak. Lekukoek baztertu egin dute istripua izan denik, "orduko 100 kilometro orduko abiaduran zihoalako autoa, Modena hirigunean".