Ukrainako gerra, gainbegirada batean: Une honetan jakin behar duzun guztia, laburbilduta
Errusiak inbasio militarra abiatu du Ukrainan ostegun honetan, otsailak 24. Egun historikoa da dagoeneko, horrenbestez; segur aski, hurrengo hamarkadak baldintzatuko dituena.
Hauek dira gerrako lehen eguneko gakoak:
ERRUSIAKO MUGIMENDU MILITARRAK
- Jarraitu hemen Ukrainako gerra zuzenean: Errusiako tropen hedapena, erreakzioak, ondorioak...
- Errusiako tropak Ukrainako hiri nagusietarako bidean daude, eta Txernobylgo zentral nuklearra hartu dute. Kievetik oso gertu daude; izan ere, 35 kilometrora dagoen Hostomelgo aerodromoa ere mendean hartu dute.
- Mikel Reparaz EITB Mediako Nazioarte Saileko buruak inbasio militarraren hasiera laburbildu du bideo honetan:
NOLA BIZITZEN ARI DIRA GERRA UKRAINAN
- Ukrainako Osasun Ministerioaren arabera, gutxienez 136 pertsona hil dira eta 316 zauritu erasoaren lehen egunean.
- Horrez gain, 100.000 ukrainar etxetik ihesi joan dira, leku seguru baten bila.
- Ane Irazabal EITB Mediako korrespontsala Kieven da, eta bertan egoera nola bizitzen ari diren kontatu digu:
ERREAKZIO DIPLOMATIKOAK
- Ameriketako Estatu Batuek baieztatu dute Errusiako banku handien eta Kremlinaren inguruko oligarken kontrako neurriak hartuko dituela. Europar Batasunak ere hainbat neurri hartuko ditu ekonomia errusiarra hondoratzeko asmoz.
- Espainian, Pedro Sanchez Gobernuko presidenteak Errusiaren ekintza militar "onartezinak" gaitzetsi ditu. Ukrainan nazioarteko legedia urratzea leporatu dio Sanchezek Vladimir Putinen Exekutiboari. Aldi berean, gatazkak Espainian eta Europar Batasun osoan ondorio ekonomikoak izango dituela onartu du, batez ere arlo energetikoan.
ONDORIO EKONOMIKOAK
Gerra batean, biktima zuzenak dira kezka nagusiak, duda barik, baina Errusiaren inbasioa mehatxu ekonomikoa ere bada nazioartean, eta sektore energetikoa hankaz gora jar lezake.
Gaur, gas naturala % 60 garestitu da, Brent petrolio upelaren prezioa ere % 7,11 igo da, eta mundu osoko burtsetan galerak izan dira. Hemen duzu egoera ekonomikoari egindako argazki bat.
UKRAINAKO GERRA, EUSKAL HERRITIK BEGIRATUTA
Euskal Herrian ere, kezka handia dago gerraren aurrean. Eider Garaikoetxea eitb.eus-eko kazetariak zortzi urtez Txernobylgo haur bat hartu duen soraluzetar batekin hitz egin du. "Alaba ukrainarrak bere umeen jaiotza-agiriak bidali dizkit, badaezpada", adierazi dio Mertxe Galarragak. Irakurri hemen elkarrizketa osoa.
Ekonomia kontuan hartuta, zaila da aurreikustea zer-nolako eragina izango duen, baina euskal enpresetan dagoeneko hasi dira ondorioak nabaritzen.
Maila instituzionalean, Iñigo Urkullu lehendakariak esan du Europar Batasuna erantzun "bateratua eta irmoa" adosteko gai izatea espero duela.
Zure interesekoa izan daiteke
Irandarrek giza-kateak osatu dituzte zentral elektriko eta zubietan, Trumpen mehatxuen aurrean
Donald Trump AEBko presidenteak Ormuzeko itsasartea irekitzeko emandako epea amaitu baino ordu batzuk lehenago, Irango herritarrak kalera irten dira eta giza-kateak osatu dituzte zentral elektriko eta zubietan. Irango banderak, erresistentziarako deia egiten duten kartelak edota liderren argazkiak hartuta, azpiegitura publikoak erasotzea gerra-krimena dela salatu dute.
Trumpen azken mehatxua: "Gaur gauean zibilizazio oso bat hilko da"
Irani emandako ultimatuma amaitzeko ordu gutxiren faltan, agintari estatubatuarrak iragarri du gaur "munduaren historia luze eta konplexuko unerik garrantzitsuenetako bat" biziko dela.
Petrolioaren prezioa, gorantz: 111 dolarrera iritsi da; Iranen aurkako erasoaren aurretik, 72 dolarrean zegoen
Trumpen ultimatuma amaitzeko ordu batzuk falta direnean, Irango gerra gelditzeko balizko akordio baten zain jarraitzen dute merkatuek.
Trump: "Ormuz zabaldu ezean, gau bakarrean suntsi dezakegu herrialde osoa"
Euskal Herrian goizaldeko 02:00ak direnean amaituko da Ormuzko itsasartea zabaltzeko Trumpek Irani emandako epea. Iranek Pakistanen bitartekaritzarekin proposatutako 10 puntuko dokumentua ez zaio, nonbait, nahikoa iruditu AEBko presidenteari. Iranek esan du negoziazioak ez direla mehatxuekin bateragarri. Israelek, bitartean, irandarrei ohartarazi die ez daitezela trenean ibili ez badute bizia arriskuan jarri nahi.
Trumpek Artemis II.aren misioko tripulatzaileekin hitz egin du eta izan duten ausardia eskertu die
AEBko presidenteak tripulazioarekin hitz egin zuen, Ilargiaren alde ezkutua behatu ondoren, egindako misio historikoagatik zoriontzeko. "Gaur Historia egin duzue, eta harro sentiarazi duzue Amerika osoa, izugarri harro", esan zuen Trumpek elkarrizketan.
Artemis II misioak Lurrera itzultzeko bidaia hasi du, Ilargiaren alde ezkutua behatu ondoren
Aurreikusita zegoen bezala, misioko lau astronautek —Reid Wiseman, Victor Glover, Christina Koch eta Jeremy Hansen— Lurrarekiko komunikazioa galdu dute, 40 minutuz. Tarte horretan, satelitearen alde ezkutua behatu dute eta inoiz ikusi gabeko tokien argazki eta datuak bildu dituzte.
Artemis II misioa: "Gizakia Lurretik inoiz urrunen egon den tokira iritsi gara"
Lau astronautak gaur sartu dira Ilargiaren orbitan, eta satelitearen alde ezkutua behatzen hasiko dira. Lehen irudiak erakusten hasi da NASA gaur.
Iranek AEBren su-eten proposamena baztertu eta gerra behin betiko bukatzeko eskatu du
Iranek hamar puntuko proposamen bat helarazio dio AEBri, Pakistanen bitartez, gatazka erabat bukatzeko helburuarekin. Trumpen arabera, "ez da nahikoa", eta Iran osorik suntsitzeko mehatxua bota du, berak jarritako epea betetzen bada.
Ormuzko itsasartetik igarotzeko "protokoloa" negoziatzen ari dira Iran eta Oman
"Elkarrizketa hauen helburua da ontziak Ormuzko itsasartetik segurtasunez pasatzeko prozedura aztertzea", esan du gaur, astelehenarekin, Ismail Bagaei Irango Atzerri Ministerioko bozeramaileak.
AEB, Iran eta hainbat bitartekari 45 eguneko balizko su-eten bat negoziatzen egon litezke
Bestalde, Irango Atzerri ministroaren bozeramaileak esan du ez dituela Trumpen ultimatumak onartuko, "negoziazioa ez delako ultimatumekin, hilketekin edo gerra krimenak burutzeko mehatxuekin bateragarria".