2024 YR4 asteroidearen talka-arriskua inoiz iragarritako handiena da
NASAren arabera, 2024 YR4 asteroideak du, probabilitateari dagokionez, Lurrarekin talka egiteko inoiz erregistratu den arrisku handiena. Gutxi gorabehera 50 metroko diametroa duen objektu harritsua da, eta, azken ebaluazioen arabera, zeruko gorputz horrek 2032an gure planetarekin talka egiteko aukera pixka bat handitu da, % 3,1eraino.
Astronomoek gertutik jarraitu dute asteroidearen ibilbidea, 2024 urtearen amaieran aurkitu zutenetik, eta behaketa berrietan oinarrituta doitu dituzte kalkuluak. Nahiz eta termino absolutuetan inpaktuaren portzentajea oraindik baxua den arren, ezagutzen diren beste asteroide batzuena baino nabarmen handiagoa da.
Konparazio gisa, 2004an Apofis asteroidea mehatxu seriotzat hartu zen, haren tamainagatik (370 metro inguru) eta hasierako inpaktu-probabilitateagatik (% 2,7), ondorengo azterketen ondoren erabat baztertu aurretik. 2024 YR4 asteroidearen kasuan, tamaina txikiagoa duen arren, talka egiteko probabilitatea inoiz erregistratu den handiena da.
NASAk eta beste espazio-agentzia batzuek, Europako Espazio Agentziak (ESA) kasu, asteroidea monitorizatzen eta iragarpen-ereduak fintzen jarraitzen dute, etorkizunean bere ibilbidean egindako zuzenketek inpaktu-arriskua murriztu edo handitu dezaketen zehazteko.
Talka gertatuko balitz, ondorioak talkaren lekuaren eta abiaduraren araberakoak izango lirateke. 50 metroko asteroide batek kalte handiak eragin ditzake eremu jendetsu batean talka eginez gero, 1908an Tunguskan gertatutakoaren antzekoa, Siberian milaka kilometro karratu baso suntsitu zituena. Hala ere, ozeanoan edo inor bizi ez den eskualde batean eroriko balitz, eragina txikiagoa izango litzateke.
Asteroidea lurreko teleskopioen radarrean egongo da berriro 2028an. Orduan bere orbitari buruzko datu are zehatzagoak lortzea eta bere inpaktu arriskua murriztea edo baieztatzea espero dute. Gaur egun horren atzetik dauden behatokien artean Kanarietako Astrofisika Institutua dago, baina apiriletik aurrera ez da Lurretik ikusteko moduan egongo. Une horretan, James Webb teleskopioak, bestea beste, egingo du jarraipena, eta haren diametro zehatza eta konposizioa zehaztu ahal izango dute.
Zure interesekoa izan daiteke
'MV Hondius' gurutzaontzian hantavirus agerraldiak izan duen bilakaera: lehen kasuetatik, kontaktuen jarraipenera
Munduko Osasun Erakundeak jakinarazi du geldialdietan gurutzaontzitik atera ziren bidaiarien eta haien kontaktuen jarraipena egingo duela. Dagoeneko jarri dira harremanetan geldialdi horiek egin ziren herrialdeetako agintariekin.
Iranen aurkako erasoaldia amaitu dela eta Ormuzko itsasartean fase berria abian dela iragarri du Marco Rubiok
Bestalde, Donald Trump Ameriketako Estatu Batuetako presidenteak bertan behera utzi du Ormuzen blokeatuta dauden ontziei laguntza emateko Askatasuna proiektua. Horrez gain, Estatu Batuek Ormuzen nabigazioa eta segurtasuna bermatzeko ebazpena aurkeztuko du NBEko Segurtasun Kontseiluan.
Irango erasoen aurrean defentsa indartuko duela esan du Arabiar Emirerri Batuetako presidenteak
Defentsa Ministerioak astearte honetan jakitera eman duenez, "Iranek jaurtitako" misilak eta droneak atzeman dituzte; hala ere, Teheranek ez du onartu eraso horien erantzulea denik.
Sei jendarme zauritu dira joan den ostegunean hasitako "rave" jendetsuan izandako liskarretan
Egunotan lege-prozesu bat dute martxan Frantzian, horrelako jai klandestinoak saihesteko legea gogortzeko.
Global Sumud ontzidiko bost euskal ekintzaile itzuli dira
Global Sumud flotillako bost euskal ekintzaile itzuli dira astelehen honetan. Goizean, Salim Malla Gutierrez Gasteizko unibertsitateko irakaslea Loiuko aireportuan lurreratu da, eta publikoki salatu du "kontzentrazio eremu flotatzaile batean bahitu" izana, bai eta jasan zituzten "tratu txar fisiko eta psikikoak" ere.
Ormuz zeharkatzen saiatzen diren ontziei eraso egingo diela ohartarazi du Iranek
Bien bitartean, Ameriketako Estatu Batuek iragarri dute gaurtik aurrera Ormuzko itsasartean harrapatuta dauden itsasontziak "askatzeko" operazioa egingo dutela.
Polymarket: apustuen eta gerraren jokoa
Polymarket kriptotxanponetan eta anonimatuan oinarritutako apustu-plataforma bat da, gertaera geopolitikoen inguruan apustu egiteko aukera ematen duena; Eric Trump, Donald Trumpen semea, da horren bazkide eta inbertitzaileetako bat. Borja Macias EHUko irakasleak ohartarazi du informazio pribilegiatua darabiltela; eta adibide moduan jarri du Maduro noiz bahituko zuten zehatz-mehatz asmatu zuen apustu bat.
Melenchon ezkertiarra 2027ko Frantziako presidentetzarako hautagai izango da
"Pribilegioek eta arrazakeriak egiten diote min gehien gure herrialdeari", salatu du politikari ezkertiarrak, eta Frantziako presidentetza lortzen badu, Espainiarekin eta "Latinoamerikako herrialde batzuekin" aliatuko dela ziurtatu du, Donald Trumpen eta Israelen AEBei aurre egiteko.
Flotillako bi aktibisten atxiloaldia bi egunez luzatu dute
Thiago Avila brasildarra eta Saif Abukeshek palestinar-espainiarra dira Global Sumud Flotillan parte hartzeagatik Israelgo indarrek atxilotuta dituztenak. Tratu txarrak jaso diuztela salatu dute euren abokatuek. Ekintzaileak "segurtasunez eta duintasunez" tratatzeko eskatu du Anitta Hipper Europar Batasuneko (EB) Kanpo Arazoetako bozeramaileak.
Estatu Batuetako bi soldadu desagertu dira Marokon, maniobra militarretan ari zirela
"African Lion 2026" izeneko ariketa militarretan parte hartzen ari ziren bi militar estatubatuar desagertu ziren larunbat gauean Cap Draa-ko entrenamendu-gune batean, Tan-Tan hiritik gertu, Maroko hegoaldean. Indar estatubatuarrak, marokoarrak eta African Lioni lotutako beste militar batzuk buru-belarri ari dira bilaketa-lanetan, lurreko zein aireko baliabideak erabiliz.