Europak % 155 areagotu du armen inportazioa 2020tik: Ukraina da inportatzaile nagusia, eta AEB, hornitzailea
Europak % 155 arma gehiago inportatu zituen 2020tik 2024ra, aurreko lau urteetan baino. 2022an Errusiak Ukraina inbaditu ondoren, munduan arma gehien inportatzen dituen lurraldea bihurtu zen Europa eta Estatu Batuekiko menpekotasuna ere areagotu egin zen, AEB baita munduko arma inportatzaile nagusia. Testuinguru honetan, eta Trumpekin izandako ika-mikak medio, Europako buruzagiak berrarmatzea eztabaidatzen ari dira une honetan, ideia aurrea ateraz gero, are gehigo areagotuko da armen inportazioa.
Stockholm International Peace Research Institute (SIPRI) erakundeak armen nazioarteko transferentziei buruz argitaratu dituen datuen arabera, gutxienez 35 estatuk bidali zituzten armak Ukrainara Errusiaren inbasioaren ondoren, eta hori dela eta, Ukrainak mundu mailako armen inportazioaren % 8,8 jaso du 2020-24 aldian. Arma gehienak Estatu Batuetatik iritsi dira Ukrainara ( % 45), Alemaniatik ondoren ( % 12) eta Polonia izan da hirugarren hornitzailea ( % 11).
Munduan arma gehien inportatu dituzten 10 herrialdeetatik lehena Ukraina da. Ondoren India, Qatar, Saudi Arabia, Pakistan, Japonia, Australia, Egipto, Estatu Batuak eta Kuwait daude.
Hala ere, SIPRIk azpimarratu duenez, Europako beste estatu askok ere nabarmen handitu dituzte epe horretan armamentu inportazioak: Erresuma Batuak % 2,5 eta Poloniak % 2,4, esate baterako. Bi herrialde horiek izan dira Europako herrialdeen artean, Ukraina kenduta, arma gehien erosi dituztenak.
"Arma transferentziei buruzko zifra berriek argi eta garbi islatzen dute Europako estatuen berrarmatzea, Errusiaren mehatxuari erantzunez", adierazi du Mathew George SIPRIren Arma Transferentzien Programako zuzendariak.
AEBrekiko mendekotasuna
Bestalde, SIPRIren datuek beste errealitate bat ere berresten dute: Europak Estatu Batuek emandako armamentuarekiko duen mendekotasuna. Zehazki, Washingtonek hornitu zuen Europako armamentuaren % 64 2020-2024 epean. Aurreko epean, 2015etik 2019ra bitartean, inportazioen % 52 zetozen Ameriketako Estatu Batuetatik. Hurrengo hornitzaileak oso daude: Frantzia eta Hego Korea ( % 6,5 bakoitzak), Alemania ( % 4,7) eta Israel ( % 3,9).
Estatu Batuak dira, hain zuzen ere, munduko arma-esportatzaile nagusiak. Zehazki, arma estatubatuarren esportazioa % 21 hazi da azken lau urteetan, eta gaur egun mundu osoko armen esportazioan % 43 AEBko armak dira (2015-19an % 35 zen).
AEBk 107 estatutara bidali zituen bere armak 2020-24 epean, eta azken bi hamarkadetan lehen aldiz, esportazio gehienak Europara izan zire ( % 35), Ekialde Hurbila aurreratuz ( % 33).
Errusiaren arma esportazioek, berriz, % 64 egin zuten behera 2020tik 2024ra bitartean, aurreko aldiarekin alderatuta. Datuek erakusten dutenez, gainera, gainbehera hori ez zen 2022ko otsailean, Errusiak Ukraina inbaditu zuenean, hasi; 2020an eta 2021ean jada esportazio bolumenak aurreko urteetakoak baino nabarmen txikiagoak izan baitziren.
"India beste hornitzaile batzuei erosten hasi zen eta Txinak gero eta arma gehiago erosten ditu bere industria nazionaletik", nabarmendu du SIPRIren programaren zuzendaria.
Zure interesekoa izan daiteke
Israelek 2023an hil zituen 50 pertsonen gorpuzkiak lurperatu dituzte Gazan
Gazako hiru familitako kideak dira denak, tartean 19 adin txikiko. Defentsa Zibileko erreskatatzaileek orain lortu dute haien gorpuzkiak 2023an bonbardatu zituzten eraikinaren hondakinen azpititik ateratzea. Gazatarren Osasun Ministerioak egindako kalkuluen arabera, 73.400 pertsona baino gehiago hil dira Gazan Israelen erasoaldia hasi zenetik eta 7.500 gorpuk hondakinen azpian jarraitzen dute.
Sussexeko dukeak, Harry eta Meghan, Erresuma Batura itzuliko dira, baina Errege Etxetik kanpo jarraituko dute
Sussexeko dukeek, Harryk eta Meghanek, Erresuma Batura itzultzea erabaki dute, eta han matrikulatu dituzte bi seme-alabak, Archie eta Lilibet, oraindik identifikatu gabeko ikastetxe batean. Bikoteak Errege Etxetik urrun jarraituko du eta Londrestik kanpo biziko da, hedabide britainiarren arabera.
Gutxienez 15 pertsona hil dira Errusiak Kieven aurka egindako erasoan
Ukrainako presidenteak salatu duenez, erasoan etxebizitza eraikinak, haurrentzako ospitale bat eta eskola bat kaltetu dira, eta Odesa eskualdean mugako postu bati eta gas azpiegitura bati eraso egin diete errusiarrek.
Gutxienez 107 pertsona hil dira urre-meategi bat hondoratuta Afrika Erdiko Errepublikan
Ustiategi irregularra Kamerungo mugatik gertu dago. Tokiko agintariek ohartarazi dute biktima kopuruak gora egingo duela erreskate-lanetarako baliabide urriak direla eta.
Eutanasia eta heriotza lagundua ahalbidetuko dituen legea promulgatu du Macronek
Legea Frantziako Aldizkari Ofizialean argitaratu da, legea indarrean sartu aurretik eman beharreko ezinbesteko pausoa.
Haurrak Facebook eta Instagramera katigatu nahi izana ukatu du Metak epaiketa federalaren hasieran
29 estatu estatubatuarrek Facebook eta Instagram nahita manipulatu izana eta Interneten Haurren Pribatutasuna Babesteko Legea (COPPA) urratu izana leporatzen diote Metari.
AEBko bandera, kolono israeldarren aurrean babesteko erreminta
Loui Ridik Ohio utzi eta Zisjordaniara itzultzea erabaki du bere etxea eta familia kolono israeldarrengandik defendatu ahal izateko.
Bruselak Ceutan dauden migratzaile adingabeak Marokora itzultzearen alde egin du
Europako Batzordeko bozeramaile Markus Lammertek berretsi du hiri autonomoan legez kanpo dauden migratzaile guztiak itzuli behar direla, eta espero duela Espainiako eta Marokoko agintariek hori bermatzeko lan egingo dutela.
Baso-suteek ez dute tregoarik ematen Europan
Dozenaka sutek kontinente osoa kiskali dute uda honetan. Baso Suteei buruzko Europako Informazio Sistemaren (EFFIS) datuen arabera, abuztuaren 12ra arte 576.027 hektarea erre ziren lurraldean. Hauek dira sugarren suntsipena erakusten duten satelite-irudi batzuk.
AEB eta Iran bake-elkarrizketa "estraofizialak" egiten ari dira, Trumpen arabera
Bake Memorandumean ezarritako 60 eguneko epea amaitzen den egunean, AEBko presidenteak berretsi du Iranek amore eman beharko lukeela. Horrez gainera, Oman bonbardatzearekin ere mehatxu egin du, honek Ormuzeko itsasartearen kudeaketan esku hartuko balu.