Egiptoko Museo Handiaren inaugurazioa, "aurrekaririk gabeko ekitaldi historikoa"
Zibilizazio bakar bati eskainitako gune arkeologikorik handiena dena Gizako lautadan dago, izen bereko piramideetatik bi kilometro eskasera. 50 hektareako azalera du, eta 100.000 pieza baino gehiago daude bertan; Tutankamonen maskara eta Ramses II.a faraoiaren eskultura, besteak beste.
Zibilizazio bakar bati eskainitako munduko gune arkeologikorik handiena, Egiptoko Museo Handia (GEM, ingelesezko sigletan), inauguratuko da larunbat honetan, azaroaren 1ean, eta Egiptok irrikaz begira dago Gizako ordokian piramideetatik bi kilometro eskasera dagoen eraikin ikusgarrira.
Gizako piramideen oinetara, Niloren mendebaldeko ertzean dagoen 50.000 metro karratuko eraikin-multzoan miretsi eta aztertu ahal izango den 100.000 pieza baino gehiagoko bilduma erraldoian nabarmentzekoak izango dira Tutankamonen urrezko maskara eta Ramses II.aren koloso handia.
"Aurrekaririk gabeko gertakari historikoa" da, bai herrialdearentzat, bai kultura unibertsalarentzat, arabiar herrialdeko agintarien arabera.
Mundu osoko ehunka telebista-kate, Interneteko plataforma eta sare sozial, TikTok (ekitaldiaren babesle nagusietako bat) besteak beste, bertan izango dira, ekitaldia zuzen-zuzenean eskaintzeko. Horren edukirik, baina, ez dute aurreratu.
Egiptok mundura zabaldu nahi du bere irudia, eta Egiptoko Museo Handia turismoa eta ospea erakartzeko gune bihurtu. Aurreikuspenen arabera, urtero 5 milioi bisitari erakarriko ditu, Egipto turismo kulturalaren erreferentzia gisa finkatzeko, horren mende baitago, neurri handi batean, herrialdearen ekonomia.
Egiptoko Museo Handia. Argazkia: EFE
Bi hamarkada baino gehiago behar izan dira Egiptoko Museo Handia gauzatzeko, lanak asko luzatu baitira iraultza, pandemia eta krisi ekonomikoen ondorioz. 1.200 milioi dolarreko inbertsioa behar izan da eraikitzeko. Eraikinak triangelu-forma du, eta Keops eta Mikerinosen piramideetara bideratuta dago. Askok pozik hartu dute, ingurumenaren aldetik arduratsua izateaz gain, diseinu berritzailea baitu eta milaka urte dituzten artelanak zaindu eta erakusteko estandar gorenak izan baititu kontuan.
Tutankamonen maskara. Argazkia: Wikipedia
Tutankamonen maskara eta askoz gehiago
Egiptoko Museo Handiak 100.000 pieza baino gehiago bilduko ditu, 7.000 urteko historia hartzen dutenak, Egipto predinastikotik hasi eta greko-erromatarren garaira arte. Horietako 20.000 inoiz jendaurrean erakutsi gabekoak izango dira.
Museoaren erakargarritasun nagusien artean, Tutankamonen objetu-sorta erraldoia dago: 5.398 objektu. Horiek guztiak 7.500 metro koadroko espazio bakar batean bildu dira, faraoi-haurrari eskainitako eremu ikusgarrian. Tutankamonen maskara da, zalantzarik gabe, Egiptoko Museo Handiaren pieza nagusia. Bertan ikusi ahal izango dira, gainera, zeremonia-gurdia, bere hiru sarkofagoak —horietako bat 110 kilo urrez egina—, errege-tronua, bitxiak, sandaliak eta errituak egiteko altzariak, besteak beste.
Ramses II.aren kolosoa. Argazkia: EFE
Egiptoko Museo Handia zenbakitan
Inaugurazioa: Azaroak 1
Jendearteari zabalik: Azaroaren 4tik aurrera (Museoaren zati bat zabalik da duela bi urtetik)
Inbertsioa: 1.200 milioi dolar inguru, Japoniak finantzatua zati handi batean.
Sarreren prezioa:
- Helduak (atzerritarrak): 1.450 libera egiptoar (26 euro inguru)
- Haurrak eta ikasleak (atzerritarrak): 730 libera egiptoar (13 euro inguru)
Zure interesekoa izan daiteke
Trumpek merkataritza ituna urratzea leporatu dio EBri, eta autoen gaineko muga zerga % 25era igoko du
Europako Batzordeak gezurtatu egin ditu Estatu Batuetako presidenteak egindako salaketak, eta muga-zergen neurri berrien aurrean bere interesak babesteko "aukerak" zabalik dituela ohartarazi du.
Israelek atxilotutako Flotillako ekintzaileak Greziatik aberriratzen hasi dira
Bi ekintzaile, Saif Abukeshek jatorri palestinarreko espainiarra eta Thiago Avila brasildarra, atxikita ditu Israelek, eta Espainiako eta Brasilgo gobernuek berehala askatzeko eskatu dute.
Milaka langile mobilizatu dira mundu osoan beren eskubideen alde, eta lan-baldintza hobeak eskatu dituzte
Europa, Amerika, Asia edota Afrikako hirietan martxa jendetsuak egin dituzte maiatzaren 1ean, soldata hobeagoak, lanaldiaren murrizketa eta prekarietatearen aurkako babes handiagoa aldarrikatzeko, besteak beste.
Iranek negoziatzeko beste proposamen bat bidali dio AEBri
Trumpek onartu du Iranek "aurrerapausoak" eman dituela bere proposamenean, baina ez du baztertzen aukera militarra.
Elon Muskek onartu du xAIk OpenAIren modeloak erabili dituela Grok entrenatzeko, destilazio bidez
Destilazioa AA modelo baten ikasitakoak beste bati transmititzeko praktika da; horrela, modelo txikiago batek sare neuronal handiagoen jokabidea imita dezake.
Israelek Global Sumud Flotillako bi ekintzaile eraman eta gainerakoak askatu ditu Kretan
Global Sumud Flotillak "legez kanpoko bahiketa" salatu du eta bi kide askatzeko nazioarteko presioa eskatu du; Israelek Gazaren aurkako itsas blokeoa defendatu du.
Trump, Italian eta Espainian dituen tropa estatubatuarrak erretiratzeaz: "Zergatik ez nuke egin behar?"
Ameriketako Estatu Batuetako presidentearen ustez, Europako herrialde batzuek ez diote lagundu behar izan duenean, Washingtonek Ukrainako gerran lagundu arren, AEBrekin "zerikusirik" ez badu ere.
Israelgo Armadak Global Sumud Flotillako 22 ontzi atzeman ditu nazioarteko uretan
Erasoa nazioarteko uretan egin du, Israeldik 1.000 kilometrora. Israelgo Atzerri Ministerioak jakinarazi duenez, 175 ekintzaile atxilotu dituzte. Azken orduetan, Greziako hondartza batean utziko dituztela jakinarazi dute. Israelen eta inguruetan dauden Espainiako enbaxadak aktibatuta daude bertako pasaportea duten atxilotuak artatu ahal izateko.
Teknofaxismoa ala utopia teknologikoa: Zer da Palantir manifestu futurista?
Silicon Valleyn egoitza duen Palantir Technologies enpresak 22 puntutan laburbildu du Peter Thiel eta Alex Karp tekno-oligarken demokraziari buruzko ikuspegia. Derrigorrezko zerbitzu militarra aldarrikatzen dute, baita adimen artifizialean oinarritutako disuasio militarra ere. Pentsalari batzuek teknofaxismoarekin lotu dute.
Muskek, munduko gizonik aberatsenak, "inozoa" izan zela dio, OpenAI finantzatzeagatik
Muskek bataila legal bati ekin zion 2024an ChatGPTren ardatz den enpresaren, Sam Altman eta Greg Brockman fundatzaileen, eta horien bazkide nagusi Microsoften aurka. Kontratua ez betetzea eta bidegabe aberastea leporatzen die. Bigarren egunez ari da deklaratzen Oaklandeko gorte federal batean (Kalifornia).