Marokok Fronte Polisarioko hiru kide hil ditu eraso batean

Gutxienez Fronte Polisarioko hiru kide hil dira igande honetan, tartean Lehbib Mohamed Abdelaziz taldeko Idazkaritza Nazionaleko kidea eta Mohamed Abdelaziz Saharako presidente ohiaren semea, Mendebaldeko Saharan, banatze-hormatik gertu, Marokok egindako eraso batean.

Saharar Presidentetzak jakinarazi duenez, hiru pertsona horiek ekintza militar batean hil dira inguru horretan. Hala ere, ez dituzte beren heriotzen inguruabarrak zehaztu, ezta hildako beste bi pertsonen nortasunaren berri eman ere.

Lahbib Mohamed Abdelaziz Saharako Errepublika Arabiar Demokratikoko (SEAD) presidente ohi eta Polisarioko buruzagi historiko Mohamed Abdelazizen semea da. Azken hau 2016ko maiatzean hil zen, gaixotasun luze baten ondorioz 68 urte zituela, eta Sahararen independentziaren aldeko borroka NBEra eraman zuen.

Haren semea 1989an jaio zen Tindufeko (Aljeriako hego-mendebaldea) kanpamendu sahararretan. Nazioarteko Harremanetan lizentziaduna zen eta Saharar Herri Askapenerako Armadan (Marokoko Mendebaldeko Sahararen independentziaren alde borrokatzen duena) sartu zen 2011ko azaroan.

Marokok ez du adierazpenik egin

Marokoko agintariek ez dute oraingoz gertatutakoari buruzko adierazpenik egin, eta ez dute xehetasunik eman Fronte Polisarioko buruzagi historikoaren semearen heriotzari buruz.

Mohamed Abdelaziz Fronte Polisarioko idazkari nagusia izan zen 1976tik, eta 24 urtez Saharako Errepublika Arabiar Demokratikoko presidente, hil zen arte. Brahim Ghalik hartu zuen horren lekukoa.

NBEko ordezkariaren bisita

Staffan de Mistura Mendebaldeko Sahararako Nazio Batuen Idazkaritza Nagusiko ordezkari pertsonala igandean iritsi zen errefuxiatuen kanpalekuetara, bira diplomatiko berri baten baitan.

De Mistura Mohamed Yislem Beisat Atzerri ministro eta negoziatzaile nagusiarekin, Sidi Mohamed Omar NBEren aurreko ordezkariarekin eta Mohamed Molud Mohamed Errepublikako Presidentetzako kabineteko zuzendariarekin bildu da.

Saharako ministroak azaldu duenez, NBEko mandatariarekin hitz egin du erakundeak konponbide justu, inpartzial eta garden bat bilatzeko egin dituen ahaleginen inguruan, saharar herriak autodeterminaziorako eta independentziarako duen eskubide besterenezina bermatzeko, SPSk jakinarazi duenez.

Ghalik gutun bat bidali zion maiatzean Antonio Guterres NBEko idazkari nagusiari, Mendebaldeko Sahara okupatuan Fronte Polisarioak base marokoarren aurka egindako erasoak Rabaten aurkako bidezko defentsa ekintza zela defendatzeko, 2020ko azaroan 1991n hitzartutako su-etena hautsitzat jo ondoren.

Tentsioa 2020tik

Sahararen ekialdean tentsio egoera bizi da 2020tik, Marokoko tropak Mauritania eta Sahara bereizten dituen Gerguerat eremu desmilitarizatuan sartu zirenetik, Maroko eta Saharaz hegoaldeko herrialdeak lotzen dituen errepide bakarra blokeatu zuten ekintzaile sahararren eserialdi bat desegiteko.

Polisarioak uste zuen Marokoren ekintzak 1991n NBEren babespean sinatutako su-eten akordioa haustea ekarri zuela ekintza horrek, eta operazio militarrak abiatu zituen Marokok Mendebaldeko Saharan altxatutako harresiaren aurka, bere administrazioaren pean dagoen saharar lurraldearen % 80ren gaineko kontrola blindatzeko.

Marokok, batez ere, droneen bonbardaketekin erantzun zien independentziaren aldeko indarrei, okupatutako lurraldeetara sartzen saiatzen ari zirenean.

Mendebaldeko Saharako ekialdeko eta hegoaldeko zerrendak lurraldearen % 20 dira, eta Polisarioarentzat "lurralde liberatuen" zati bat dira; NBEk, berriz, "koltxoi-eremu" (nahitaez desmilitarizatua) deitzen die, eta Marokok bere lurraldearen zatitzat hartzen ditu.