Siriako Justiziak heriotza-zigorra ezarri dio Baxar al-Assad presidente ohiari gerra eta gizateriaren aurkako krimenengatik
2024ko abenduan agintetik kendu eta Moskun erbesteratutako diktadore ohiak bi hamarkada baino gehiagoz gobernatu zuen Sirian. Epaiak beste 8 pertsona ere zigortu ditu, tartean al-Assaden anaia eta lehengusu bat.
Siriako auzitegi batek heriotza-zigorra ezarri dio astearte honetan Baxar al-Assad presidente ohiari, gerra eta gizateriaren aurkako krimenengatik, justizia trantsizionalaren prozesua hasi zenetik erregimenaren goi-kargudun ohi baten aurka emandako lehen epai publikoan.
Al-Assad, 2024ko abenduan boteretik kendu eta Moskun erbesteratua, erruduntzat jo dute 2011ko protestetan egindako hilketengatik, torturengatik, atxiloketa arbitrarioengatik eta bestelako krimenengatik.
Nayibi dagokionez, Siriako presidente ohiaren lehengusua, Siriako altxamenduaren hasiera egozten zaio, eskola bateko horman gobernuaren aurkako grafitiak margotu zituzten haurrak atxilotu eta torturatzea agindu ondoren.
Izan ere, auzitegiak frogatutzat jo du, Derako segurtasun-buru gisa, 2011ko protestetan izandako torturak eta gainerako krimenak gainbegiratu zituela herrialdearen hegoaldean, Udaberri Arabiarraren iraultzaren esparruan.
GKE batzuen arabera, 224 zibil hil ziren, tartean adingabe asko. Gainera, 81 militar hil ziren bizkarrean tiro eginda, matxinadak itotzeari uko egin ostean.
Siriako Armadak Deran egindako errepresio bortitza gerra zibilaren katalizatzaileetako bat izan zen; gatazka hori 2024ko abenduan amaitu zen, Hayat Tahrir al Sham erakunde jihadistaren banderapean jarritako talde armatuen eraso konbinatu batek, Ahmed al Shara Siriako egungo presidenteak gidatuta, al-Assad boteretik kendu zuenean.
Beldurgarria
Epaiak heriotza-zigorrera kondenatu ditu, halaber, Maher Hafez al-Assad, Siriako presidente ohiaren anaia txikia, armadako jenerala eta figura beldurgarrienetako bat; eta defentsa ministro ohi eta indar armatuen komandanteorde Fahd Jassim al Freij. Baita Ayman Ayoush, Louay al Ali, Qusay Ibrahim Mahyoub, Wafiq Nasser eta Talal Fares al Aisami ere, guztiak al-Assad erori ondoren ihes egindakoak.
Epaia astearte honetan irakurri du Fakhr al Din al Uryan Damaskoko 4. zigor auzitegiko epaileak, eta bertan izan dira Hasan al Turbeh fiskal nagusia, Abdulbaset Abdullatif Justizia Trantsizionaleko Batzordeko burua eta batzordeko beste kide batzuk, nazioarteko erakunde juridiko eta humanitarioen ordezkariak eta biktimen senideak.
Epaiketa Siriako trantsizio-justiziaren garaian egin den lehena izan da. Baita ere, 2011ko errepresioagatik segurtasuneko goi-funtzionario ohi baten lehen auzipetze publikoa.