Murmansk aldera goazela, egin beharreko tren-aldaketa zeluloide zein paperezkoak
Bada gurean alde, bazter, txoko batera utzi ezinezko film bat. Ez badiozue Juho Kousmanenek egindado Hytti nr 6/ Compartiment Number 6/ Compartimento nº 6 izenburuko horri erreparatzen, damutuko, penatuko, lotsatuko, tristatuko zarete gero. Arestik idatzi zuen legez, sipula-sipulorum. Amen.
Erremediorik gabeko galera suertatuko zaizue, eta inori ez diozue errua bota ahalko Cannesen estreinatu zenez geroztik denok egin baitugu sutsu bere alde. Hitz, berba, hizki, soinu egin bere faborean, zuek gal ez dezazuen.
Tren bat hartu behar dugu. Luzea izango da bidaia. Luzea oso. Moskun sartuko gara 6 zenbakia duen konpartimentuan. Ez, ez pentsa Iparraldea zeharkatzen duen TGVan joango garenik. Ezta Madrildik Sevillara ordu pare batean iristen den AVEn. Ez kezkatu, ez goaz Euskal Herriko hiriburuak istant batean lotu behar zituen arren oraindik alegiazkoa den AHT horretan. Ez, segun eta zein edadekoak zareten ezagunak/ezezagunak egingo zaizkizuen aspaldi zaharrean burdinazko bideetan barna zihoazen tren horietako batean dugu erreserbatua lekua.
Konpartimentu itxi batean. Zorionak, zoritxarrak edo patu guratsuak erabaki dute, dagoeneko, nolakoa jasan/gozatu ezinbesteko konpainia gurea. 1934 kilometro dugu egiteko. Gau eta egun pare bat emango dugu hala moduzko banku eta literan. Bagoiaren zaindariak tea salduko digu, eta izan bada bazkariak zein afariak eskaintzen dituen bagoia, baina izokina eta kabiarra trena martxan jarri orduko, menutik kanpo izango dira…
1934 km. Benetako trenak 34-39 ordutan egingo ditu. Zeluloidezkoa hartuz gero, 107 minututan iritsiko gara laku izoztu baten ertzera. Hara goaz egun 10.000 urte gure arbasoek bertako harrien gainean marrazturiko irudiak nahi ditugulako ikusi.
1.934 kilometro. 107 minututan. Zelako bidaia! Ikaragarria, markatik fuera-fuerakoa. Gizakiok ditugun kezka, ardura, amets, tristezia, alegrantzia, lokamuts oro agerian. Herrialde baten isla. Hautsez eta terrorez beterikoa. Alkohol txarraren kiratsa dario filmari. Minaren usain gazia. Baina derrepentean… Derrepentean, zer? Ez dizuet esango, zuek behar duzue pelikula ikusi. Hemendik, gauza bakar bat: tren-aldaketa bi gomendatzen dizuet, helmugara iritsi orduko eta etxera bueltatzerakoan ahalik eta oroipen bikainenak, sendoenak, ezabagaitzenak izan ditzazuen. Bata zeluloidezkoa da. Paperezkoa bestea.
Juho Kousmanen zinemagile finlandiarrak badu ikusgai Filmin plataforman bere lehenbiziko lan txit, arras, osoki gomendagarria, Hymyilevä mies /The Happiest Day in the Life of Olli Mäki/ El día más feliz en la vida de Olli Mäki/, 2016ko zuri-beltzezko harribitxia. Bertan zera kontatzen digu Cannes seko eta gozo harriturik, txunditurik, utzi zuen autoreak: boxeolari fin-fin bat munduko koroa lortzeko prestatzen ari da. Gimnasioan, ring gainean, saunan. Arazo bakarra? Raja izeneko neska batekin maitemindu dela… Malenkonia epelaz gainezka egiten du 4 euroren truke zuen etxe barruko pantaila pribatuan ikusi behar duzuen fabula honek.
Paper gainean egin behar duzue bigarren tren-aldaketa. Gaztelaniaz zein ingelesez. Espainolez, Hegoaldeko liburu-denda preziatuenetan duzue salgai Hytti nr 6/ Compartiment Number 6/ Compartimento nº 6 filmerako abiapuntua suertatu den Rosa Liksom idazlearen liburua. Irakurtzeko aukera galduz gero, dolutuko zarete. Berriro. Betiereko.
Beste kontu batek ere beteko dizkizue begiak malkoz; paperezkoa esku artean duzuela hartzen baduzue zeluloidezko trena, ezin hobe konprenituko duzue batean erabilitako lengoaia ez dela besteak darabilena baina biak direla zinez benetakoak. Ez galdu tren horiek, otoi.
Zure interesekoa izan daiteke
Alex de la Iglesia animazioan murgilduko da, Lovecraft idazlearen obran inspiratuta
'Ages of Madness: The Howling of the Jinn' goiburua hartuko du pelikulak, eta 'Necronomicon' idazle estatubatuarraren fikzioko liburuan oinarrituko da. Garai eta toki ezberdinetan kokatutako hainbat istorio harilkatuko ditu.
Aurora Beltranek Vianako Printzea Kulturaren Saria jaso du
Aurora Beltran abeslari nafarrak jaso du gaur 2026ko Vianako Printzea Kulturaren Saria, Los Arcosen, "hegan egin nahi izan duten eta, agian, ezin izan duten edo utzi ez dieten emakume guztiei eskainita".
Sortzaile, ekoizle eta plataformak batuko ditu Podcast Geltokia jaialdiak
Ostegunetik, hilak 28, hasita, Tabakalera Donostiako zentroak Podcats Geltokia audioaren jaialdiaren lehen edizioa hartuko du. Hiru egunez, audioaren munduan lanean ari diren eragileak bilduko ditu Tabakalerak eta EITBk bultzatu duten topaguneak.
Iruñeko Katedralak Valentinoren 25 pieza ezezagun ditu ikusgai
'Indito Valentino' erakusketak diseinatzaile italiarraren goi-mailako 25 pieza ezezagun bildu ditu lehen aldiz Iruñeko Katedralean. Inoiz erakutsi ez den bilduma baten parte dira lanak, eta Valentinoren nortasun-ezaugarri ezagunenetako batzuk erakusten dituzte eta erakusketa ekainaren 21era arte egongo da ikusgai.
GetxoPhoto jaialdia ostegunean hasiko da, "RESET" lelopean
20 urte beteko dituen honetan, GetxoPhoto jaialdia ostegunean hasiko da, ekainaren 21era arte, "RESET" izenburupean. Antolatu dituzten 23 erakusketetatik laurdena baino gehiago Punta Begoñan egongo dira. Ereagako pasealekua eta Algortako merkatua izango dira beste bi gune garrantzitsuak, eta azken horretan egingo dute urtebetetze festa. 233 argazki, 44 herrialde eta sistema berrabiarazteko gonbita edizio honetan.
Musika proiektuei bideratuko diete Durangoko Azokaren Sormen Beka aurten
Euskarri fisiko zein digitalean bi lan baino gutxiago argitaratu dituztenek hartu ahalko dute parte deialdian, irailaren 21a baino lehen. 15.000 euroz lagundutako lana euskarazkoa izango da, hitzik badauka, eta 2027ko Durangoko Azokan aurkeztuko da emaitza.
"Fantasia eta arrazoia": Goyaren artelan handiak biltzen dituen erakusketa, Arte Ederren Gasteizko Museoan
Gerraren hondamenak, Tauromakia, Burugabekeriak eta Kapritxoak dira, besteak beste, Francisco de Goyaren lau sail nagusietakoak. Erakusketa 2027ko otsailera bitarte egongo da Arte Ederren Gasteizko Museoan. Bestetik, Donostiako San Telmo museoan Goya protagonista duen erakusketa bat dago.
Ziburuko Euskal Liburu eta Disko Azokak “arnas-unea eta sorkuntzaren plaza” irekiko ditu
Ekainaren 6an, Euskal Liburu eta Disko Azoka egingo da Lapurdiko udalerrian, zazpigarrenez, Baltsan elkartearen eta Argia komunikabidearen ekimenez. Beñat Oihartzabal hizkuntzalaria omenduko dute.
Esther Ferrerrek jasoko du Eusko Ikaskuntza-Laboral Kutxa Humanitateak, Kultura, Arteak eta Gizarte Zientzien Saria
Donostiar artistaren “nazioarteko proiekzioa eta arte garaikidearen berrikuntzan egindako ekarpen erabakigarriak” aitortu ditu sariaren epaimahaiak. Uztailean emango diote golardoa, Maddi Alberdi San Martin Eusko Ikaskuntza-Laboral Kutxa Gazte Sariaren irabazleari bezala.
Alejandro Gonzalez Iñarrituren hitzaldia astelehenean BBK Aretoan, 'Carne y Arena' erakusketaren inguruko jardueren barruan
Hitzaldia 19:00etan izango da, eta sarrerak eskuragarri daude jada, doan. Mexiko eta AEB arteko mugako migratzaileen eta errefuxiatuen esperientzia eta testigantzetan oinarritutako 'Carne y Arena' murgiltze esperientzia EITBko 5. platoan dago ikusgai martxoaren 16tik ekainaren 20ra arte.