Ez tabakorik, ez animalien kontrako bortxakeriarik, ez AAk garaturiko irudirik
Gero eta luzeagoak, gero eta garrantzitsuagoak, gero eta mamitsuagoak, gero eta esanguratsuagoak, gero eta aldarrikapen sutsuagoz kargaturik ari dira agertzen pantailan pelikulen bukaerako kreditu tituluak.
Denbora franko bada, soinu banda amaitzen ari zela eta argia piztear, Estatu Batuetako Animalien Aldeko Elkarteak zin egiten zuen, bere zigilu ofizialez baieztatuz: pelikula honetan animalia batek ere (gizakiak ez dira kontuan hartzen), piztia batek ere, munstro benetako batek ere ez zituen, ez ditu, tratu txarrak jasan, nozitu, pairatu.
Ikusleak aterantz zihoazelarik, beste esaera batek ematen zien atentzioa, Estatu Batuetako Tabakoaren Kontrako erakundeak pelikulan inork ez zuela (duela) zigarretarik erre eta zigarretarik ez zela (dela) ikusi pantailan ziurtatzen zuen letra txiki-handitan.
Oraingo mundu, mende, milurteko kasik berrian beste mota bateko oharrak azaltzen dira pantailan, gogor eta gogoz aldarrikatuz film horretako irudi bat ere ez dela Adimen Artifizialaren bidez sortua izan. Horixe azken-aurreko berrikuntza amaierako tituluetan. Azken-hirugarrena, berriz, intimitate-koordinatzailearena izan zen.
Intimitate-koordinatzailea!!!?? Bai, Euskal film labur askotan ere agerian, begi-bistan geratzen den ofizio, lanpostu, eginbehar gaurko-gaurkoa, Me Too borrokak, zinema munduan izandako hamaika eskandalu sexualek eta emakumezko aktoreen kezkak eraginiko erantzukizun handiko lana; eginkizun moderno horren ardura hartuko duenak arreta handiz kontrolatu beharko du aktoreen erosotasuna, lasaitasuna, gidoiak, planifikazioak, eszenaratzeak muturreraino eramandako plano edo sekuentzietan. Ez bakarrik sexu kontuetan. Baita , kasurako, gore generoko filmetan gertatzen diren (gezurrezko) sarraskiak, triskantza faltsuak islatzen dituzten horietan ere. Pertsonaiak berak, bere egoerak, istorioari dagokiola, antzezlearen buru-osasuna kolokan jartzen dutenetan ere bai.
Eta ez pentsa, nahiz eta emakumeak izan exijentzia hori mahai gainean jarri zutenak, gizonezkoak ere babesten ditu intimacy coordinator izeneko profesionalak. Har ezazue etsenplu, hain ausarta, hain homoerotikoa, hain alkoholez, sexuz, drogaz eta herioz gainezka den Guadagninoren Queer hori, Mexikoko sargoriak harrapaturiko drama hezea non emakumerik ez dagoen, non Daniel Craigek eta Drew Staarkeyek filmaren zama osoa sostengatzen duten. Bertan lanean eta bertako kreditu titulutan aipatua, Luisa Lazzaro. Lanpostua berri samarra bada ere, beste bi ekoizpen sekulakotan da parte hartua Luisa, Ferrarin eta Parthenopen.
Bada, egun, aktore makina bat, sinatzen dituen kontratuetan intimitate eragilearen presentzia exijitzen duena. Hain da inportantea lan hori ze kasu askotan pertsona bakar baten ardura ez den. Kreditu tituluei erreparatuz gero, sarri aurkituko duzue intimitate-ekoizlerik ere, intimitate-koordinatzaileak behar duenaz arduratzen dena, alegia.
Askoz berriagoa da film honek ez du Adimen Artifizialak garaturiko irudirik aldarrikatzen duen, ziurtatzen duen, testu motz hori, baina behin baino gehiagotan irakurri izan dugu azkenaldi honetan pantailan. Hemen urguilu puntu bat da nabarmen –nabarmena, pelikula hori gizakiok amestu eta gizakiok sortu dugu adierazi nahi digute egileek, nik uste. Bestalde, informazio nahitaezkoa da guretzat, ikusleontzat. Ez dut nik kasik ezer Adimen Artfizialak sorturiko zinema pusken kontra ( badira horien gaineko kongresuak, mintegiak, zinemaldiak, eztabaida-lekuak) baina jakitun nahi dugu izan. Noiz da pelikula gu bezalako gizon-emakumezkoek egina eta noiz guk, gizatiarrok, elikaturiko AAk?
Askotan idatzi dizuedana, informazio adierazgarria oso dakarte kreditu tituluek, izan gaitezen erne, adi. Sarri (benetan diotsuet) pelikula bera bezain dastagarri eta harrigarriak dira.
Zure interesekoa izan daiteke
Alex de la Iglesia animazioan murgilduko da, Lovecraft idazlearen obran inspiratuta
'Ages of Madness: The Howling of the Jinn' goiburua hartuko du pelikulak, eta 'Necronomicon' idazle estatubatuarraren fikzioko liburuan oinarrituko da. Garai eta toki ezberdinetan kokatutako hainbat istorio harilkatuko ditu.
Aurora Beltranek Vianako Printzea Kulturaren Saria jaso du
Aurora Beltran abeslari nafarrak jaso du gaur 2026ko Vianako Printzea Kulturaren Saria, Los Arcosen, "hegan egin nahi izan duten eta, agian, ezin izan duten edo utzi ez dieten emakume guztiei eskainita".
Sortzaile, ekoizle eta plataformak batuko ditu Podcast Geltokia jaialdiak
Ostegunetik, hilak 28, hasita, Tabakalera Donostiako zentroak Podcats Geltokia audioaren jaialdiaren lehen edizioa hartuko du. Hiru egunez, audioaren munduan lanean ari diren eragileak bilduko ditu Tabakalerak eta EITBk bultzatu duten topaguneak.
Iruñeko Katedralak Valentinoren 25 pieza ezezagun ditu ikusgai
'Indito Valentino' erakusketak diseinatzaile italiarraren goi-mailako 25 pieza ezezagun bildu ditu lehen aldiz Iruñeko Katedralean. Inoiz erakutsi ez den bilduma baten parte dira lanak, eta Valentinoren nortasun-ezaugarri ezagunenetako batzuk erakusten dituzte eta erakusketa ekainaren 21era arte egongo da ikusgai.
GetxoPhoto jaialdia ostegunean hasiko da, "RESET" lelopean
20 urte beteko dituen honetan, GetxoPhoto jaialdia ostegunean hasiko da, ekainaren 21era arte, "RESET" izenburupean. Antolatu dituzten 23 erakusketetatik laurdena baino gehiago Punta Begoñan egongo dira. Ereagako pasealekua eta Algortako merkatua izango dira beste bi gune garrantzitsuak, eta azken horretan egingo dute urtebetetze festa. 233 argazki, 44 herrialde eta sistema berrabiarazteko gonbita edizio honetan.
Musika proiektuei bideratuko diete Durangoko Azokaren Sormen Beka aurten
Euskarri fisiko zein digitalean bi lan baino gutxiago argitaratu dituztenek hartu ahalko dute parte deialdian, irailaren 21a baino lehen. 15.000 euroz lagundutako lana euskarazkoa izango da, hitzik badauka, eta 2027ko Durangoko Azokan aurkeztuko da emaitza.
"Fantasia eta arrazoia": Goyaren artelan handiak biltzen dituen erakusketa, Arte Ederren Gasteizko Museoan
Gerraren hondamenak, Tauromakia, Burugabekeriak eta Kapritxoak dira, besteak beste, Francisco de Goyaren lau sail nagusietakoak. Erakusketa 2027ko otsailera bitarte egongo da Arte Ederren Gasteizko Museoan. Bestetik, Donostiako San Telmo museoan Goya protagonista duen erakusketa bat dago.
Ziburuko Euskal Liburu eta Disko Azokak “arnas-unea eta sorkuntzaren plaza” irekiko ditu
Ekainaren 6an, Euskal Liburu eta Disko Azoka egingo da Lapurdiko udalerrian, zazpigarrenez, Baltsan elkartearen eta Argia komunikabidearen ekimenez. Beñat Oihartzabal hizkuntzalaria omenduko dute.
Esther Ferrerrek jasoko du Eusko Ikaskuntza-Laboral Kutxa Humanitateak, Kultura, Arteak eta Gizarte Zientzien Saria
Donostiar artistaren “nazioarteko proiekzioa eta arte garaikidearen berrikuntzan egindako ekarpen erabakigarriak” aitortu ditu sariaren epaimahaiak. Uztailean emango diote golardoa, Maddi Alberdi San Martin Eusko Ikaskuntza-Laboral Kutxa Gazte Sariaren irabazleari bezala.
Alejandro Gonzalez Iñarrituren hitzaldia astelehenean BBK Aretoan, 'Carne y Arena' erakusketaren inguruko jardueren barruan
Hitzaldia 19:00etan izango da, eta sarrerak eskuragarri daude jada, doan. Mexiko eta AEB arteko mugako migratzaileen eta errefuxiatuen esperientzia eta testigantzetan oinarritutako 'Carne y Arena' murgiltze esperientzia EITBko 5. platoan dago ikusgai martxoaren 16tik ekainaren 20ra arte.