LGTBI kolektiboaren berdintasunerako legea adostu du Foru Parlamentuak
Gaur egindako osoko bilkuran, Nafarroako Parlamentuak Lesbiana, gay, bisexual, transexual, transgenero eta intersexualen (LGTBI+) berdintasun sozialari eta Nafarroako Foru Komunitatean sexu-joera, genero-adierazpen eta sexu- edo genero-identitateagatik diskriminatzearen aurkako politika publikoei buruzko Foru Legea onetsi du.
Geroa Bai, EH Bildu, Podemos-Ahal Dugu, PSN eta I-E taldeek aldeko botoa eman dute, UPNk abstenitu egin da eta PPNk aurkako botoa eman du.
PSN talde parlamentarioak aurkeztutako foru lege horren xedea da "printzipioak, baliabideak eta neurriak ezartzea eta arautzea, LGTBI+ pertsonen eskubideak eta benetako berdintasun gauzatua erabat bermatzeko, bidea izanik sexu-joera, genero-adierazpen eta sexu- edo genero identitateagatiko diskriminazio ororen prebentzioa, zuzenketa eta deuseztapena, Nafarroako Gobernuaren eta toki entitateen eskumenekoak diren esparru guztietan".
Zehazki, eremu zibila, lanekoa eta soziala, osasuna, hezkuntza, ekonomia, kultura, arlo publikoa eta instituzionala aipatzen dira. Eta, "edozein dela ere egoera administratibo edo pertsonala", bizitzako etapa eta gertakizun guztietara hedatzen da, benetako babesa bermatuz, berdintasunerako, ikusgarritasunerako eta diskriminaziorik ezerako eskubidea urratzera eraman dezaketen egoeren aurrean".
Testuinguru horretan, zeharkako diskriminazio positiboa sustatzeaz gain, eskubide-urraketaren "ordaina" bermatzen da, "historikoki bereizkeria jasan duten kolektiboentzako" konpentsazio eta aitortza ekintzak abiaraziko direla agintzen da.
Xede horrekin, "aniztasuna balio erantsi gisa" onartzean oinarritutako aldarrikapenaren aitorpen sozial eta politikoan aurrera egiteko, zenbait baldintza ezartzen dira LGTBI+ pertsonek eta taldeek bizitza sozialeko eta instituzionaleko arlo guztietan parte hartzea eta ordezkaritza izatea errazteko, betiere jokaera fobikoen "prebentzioaren eta antzemate goiztiarraren ikuspuntutik". Nafarroako administrazio publikoek eta Arartekoek horretan lagunduko dute, eta "ofizioz jardun ahal izanen dute, salaketarik jaso behar izan gabe".
Ugalketaren eta genitalen esparruan, bermatuta egonen da ugalketa lagunduko teknikak erabiltzea, eta horien onuradun izanen dira haurdun gelditzeko gaitasuna duten LGTBI+ pertsona guztiak edo/eta haien bikotekideak. Gonaden ehuna eta ugalketarako zelulak izozteko aukera eskainiko zaie tratamendu hormonalak hartzen dituzten transexualei, eta, era berean, arreta urologiko edo/eta ginekologikoa bermatuko da.
Hezkuntzan, Nafarroako Unibertsitate Publikoak sustatuko du bere gradu eta masterren ikasketa-planetan eduki berariazko eta egokiak sartzea, sexu- eta genero-bestelakotasunaren arloa lantzeko.
Legearen alde Virginia Aleman (Geroa Bai) aritu da. "Lege eraldatzailea" dela esan du, eta "historikoki urratu diren oinarrizko eskubideak" aitortzen dituela. Bakartxo Ruizek (EH Bildu) LGTBI+ kolektiboekin batera egin den "prozesu aberasgarriak lege on hau" sortu duela balioetsi du.
Teresa Saez (Podemos) ere pozik agertu da gaur onartutakoaz; izan ere, "lan neketsu" baten ondoren egin da, eta lan horrek ahalbidetu du lege hau ez izatea beste batzuen kopia hutsa, baizik eta kontuan izan ditu egindako ekarpenak".
Nuria Medina sozialistaren aburuz, gaur adostutako "dokumentu handinahaiak pertsona ororen eskubideen abangoardian kokatzen du Nafarroa".
Marisa De Simonen (I-E) esanetan gaurkoa "egun handia" da, uste baitu onartutako legeak parte-hartzean aurrerapausoak ematen dituela eta "gizarte garapenerako eredu inklusiboago" baten alde egiten duela.
UPNtik, berriz, Ana San Martinek hitz egin du. Bere esanetan, ezin dakieke bizkarrik eman berdintasunari eta eskubideei, baina onartutako legean beste kolektibo batzuenganako "diskriminazioak eta urraketak" egiten direla irizten dio, eta uste du legeak "asko" duela hobetzeko.
Azkenik, PPNko Ana Beltranek adierazi duenez, "lege ideologiko hori" errefusatu izanak ez du esan nahi LGTBI pertsonen aurkako boza denik, baina gaitzetsi egin du beste batzuen diskriminazioa dakarrela gaineratu du. Azaldu duenaren arabera, ez du beharrizanik ikusten "berariazko araudi esku-hartzaile bat egoteko".
Zure interesekoa izan daiteke
Erakunde eta ordezkari politikoek, euskal gizartearekin batera, agur esan diote Carlos Garaikoetxeari Ajuria Enean
Carlos Garaikoetxea lehendakariaren hil-kapera 10:00etan zabaldu dute Ajuria Enea jauregian, eta lau orduz egon da irekita. Juan Jose Ibarretxe, Iñigo Urkullu eta Patxi Lopez lehendakariak bezala, Euskal erakunde eta talde politiko guzti-guztietako ordezkariak gerturatu dira Ajuria Enera, Garaikoetxeak egindako ekarpena aitortzera, baita Euskal Herriko hamaika lekutatik iritsitako herritarrak ere.
Lehendakariak eta politikaren ordezkari nagusiak, banan-banan, Garaikoetxearen familiari doluminak ematera sartu dira
Urkulluk, Ibarretxek, Patxi Lopezek, Otegik, Ortuzarrek, Garridok, Anduezak eta Turullek Garaikoetxearen familiari doluminak eman dizkiote, Ajuria Enean.
Carlos Garaikoetxearen hilkutxa Ajuria Enera iritsi da
Lehendakariaren hilotza Gasteizen dago jada. Asteazken goizetik zabalik dago hil-kapera Ajuria Enean.
Garaikoetxearen pasadizo ezezagunenak: 28 egunez Gasteizko kale batek haren izena izan zuen eta telefonoa ziztatu zioten
Artxiboko hainbat datu eta erreportajek agerian uzten dituzte lehendakariaren ibilbidean oso ezagunak ez diren gertaerak. Adibidez, Gasteizko kale batek haren izena izan zuen 28 egunez eta telefono linea ziztatu egin zioten.
Garaikoetxeak jasotako Euskadi eta gaurkoa: langabeziak behera egin du, eta hezkuntzak zein euskarak, hobera; baina gizartea zahartu egin da
Diktaduraren osteko lehen Eusko Jaurlaritzak oso bestelako gizartea kudeatu behar izan zuen. 1981ean, herritarren heren bat Euskaditik kanpo jaioa zen; 18 urtetik gorakoen erdiak ziren. Ume ugari zeuden: 14 urtetik beherakoak biztanleriaren % 24 ziren. Baina langabezia etengabe ari zen hazten.
Zuzenean: Carlos Garaikoetxeari agurra, Ajuria Enean
Euskal gizartearen ordezkaritza zabala bertaratuko da Gasteizera, Ajuria Enea jauregira, Carlos Garaikoetxea lehendakariari azken agurra emateko. Besteak beste, honakoak joango dira: Imanol Pradales lehendakaria, bere aurreko hiru agintariak, Eusko Legebiltzarraren presidentea eta Mahaiko kideak. Politikari eta herritar ugari ere bertaratuko dira.
Albiste izango dira: Carlos Garaikoetxeari agurra Ajuria Enean, hantabirus agerraldia eta Tubos Reunidosko langile eta zuzendarien arteko bilera
Gaurkoan Orain-en albiste izango direnen laburpena, bi hitzetan.
Ajuria Eneak ateak zabalduko ditu Carlos Garaikoetxeari agurra egiteko
Ondoren, hilkutxa Iruñeko hilerrira eramango dute, bere jaioterrira, eta bertan egingo dute hileta-elizkizuna. Horrela emango diote azken agurra demokraziako lehen lehendakariari. Ajuria Eneko hil-kapera zuzenean jarraitu ahalko da Orain-en eta ETB1en.
Dozenaka lagun, senide eta ordezkari politiko hurbildu dira Garaikoetxearen hil-kaperara, azken agurra ematera
Ajuria Enean jarriko dute hil-kapera, 1980tik 1985era Carlos Garaikoetxea lehendakariaren egoitza ofiziala izan zen jauregian, 10:00etatik aurrera. Arratsaldean, Iruñeko San Frantzisko parrokian egingo da hileta-elizkizuna.
Garaikoetxea, azken agerraldian: "Euskal gizarteak etorkizuneko erronkak gaindituko ditu, elkartuta eta aniztasuna errespetatuz"
Carlos Garaikoetxeari 2025eko ekainean egindako omenaldian, besteak beste, haren garaiko hiru sailburu izan ziren, eta lorpenen artean bidegorriak, euskara batua eta Ajuria Enea Jauregia erosi izana azpimarratu zituzten.