Matxinada delitua: zer da eta zenbatekoak dira zigorrak
Zigor Kodeak 472. artikuluan eta hurrengoetan zehazten du zer den asaldatze delitua eta zer nolakoak diren zigorrak delitua egiten dutenentzat. Testuaren arabera, zenbait helburu lortzeko "indarkeriaz eta publikoki" jarduten dutenak zigortuko ditu. Helburuak hainbat izan litezke; Konstituzioa aldatu, bertan behera utzi edo indargabetu, eta Espainiaren alde baten independentzia aldarrikatu, besteak beste.
"Matxinoengan eraginda, asaldatzea, haien sustatzaile nagusien mesedetan, sustatu edo babesten" dutenek 15-25 urteko kartzela zigorra jaso lezakete.
"Mendeko kargua" dutenek, halaber, 10 eta 15 urte bitarteko zigorra jaso lezakete, eta parte hartzaileek, aldiz, 5 eta 10 urte bitartekoak.
Zigorrik handiena 30 urtekoa da, baina aurreikusita dago armak erakutsi, kalte handia eragin edo indarkeriaz jardun direnentzat, Antonio Tejeroren kasuan bezalaxe, otsailaren 23ko Estatu kolpeagatik.
Izan ere, asaldatze delitua egotzi zieten 1981eko Estatu kolpea egin zutenei.
Antonio Tejero, armekin egindako Estatu kolpearen burua, 30 urteko espetxe-zigorra jaso zuen, baina hirugarren gradua onartu zioten 12 urte beranduago.
Zigortu zuten beste matxinoetako bata Jesus Muñecas izan zen. horrek 5 urteko zigorra jaso zuen, baina 1984an kalean zegoen.
Hau da Zigor Kodeak hitzez hitz jasotzen duena:
"Matxinada delituaren errudunak dira honako helburuak lortzeko indarkeriaz eta publikoki jardungo direnak:
1. Konstituzioa indargabetu, edo erabat edo guztiz bertan behera uztea.
2. Erregea edota Erreginari eskumenak eta eskubideak kendu edo ordezkatu, edo haien borondatearen aurkako ekintza bat egitera behartu.
3.Kargu publikoak aukeratzeko hauteskundeak oztopatu.
4.Gorte Nagusiak, Diputatuen Kongresua, Senatua edo Autonomia Erkidego bateko edozein Asanblea Legegile desegin, haien ebazpen bat kendu edo eskubide zein eskumenak bereganatu.
5.Lurraldearen zati baten independentzia aldarrikatzea.
6.Nazioaren Gobernua edo Autonomia Erkidego bateko Gobernu Kontseilua ordezkatu, edo Gobernua, edo Autonomia Erkidego bateko Gobernu Kontseiluaren, edo haien edozein kideren, eskumenak zein eskubideak kendu, edo haien zereginak egitea oztopatu, edo horietako edozeini borondatearen aurkako ekintzak egitera behartu.
7.Gobernuaren esanekotasunari indar armatu baten bidez aurre egitea".
Zure interesekoa izan daiteke
GOIDIa ikertzen duen epaileak lekuko gisa deklaratzera deitu du Mazon
Horrez gainera, "bere borondatez" egun hartako telefono-deien zerrenda eta mezuak ikerketarako emateko eskatu dio. Biktimek espero dute presidente ohiak egia esateko "ohorea" izango duela oraingoan.
Marisol Iparragirre 'Anbotori' espetxe araudia aplikatu zaiola esan du Ubarretxenak
Eusko Jaurlaritzako bozeramaileak azaldu duenez, Iparragirrek beste edozein presoren tratamendu bera jaso du, eta ez da inolako neurri diskrezionalik hartu. Aipatu du ulertzen dutela ETAren biktimei eragin ahal izan dien mina. Hala ere, gogorarazi du neurri horrek birgizarteratzea duela helburu. Marisol Iparragirre Martuteneko kartzelatik atera da astearte honetan, erdi-askatasuneko erregimenean: astean zehar egunez irten ahal izango da espetxetik, lan egiteko, eta gauean itzuli beharko du. Asteburuetan ez da aterako.
Autonomo txikiak BEZetik salbuestea da Juntsek jarri duen baldintza, krisiaren aurkako dekretua babesteko
Miriam Nogueras Juntsek Diputatuen Kongresuan duen bozeramaile aurreratu du krisiaren aurkako dekretuaren alde bozkatuko dutela, baldin eta PSOEk neurrien artean sartzen badu 80.000 euro baino gutxiago fakturatzen duten autonomoek BEZ zerga ez ordaintzea.
Eusko Jaurlaritzak adierazi du EHUk iragarritako protokoloa “labur" geratzen dela “mehatxu-jarrerei” aurre egiteko
Juan Ignacio Pérez Iglesias sailburuak jarrera horien ardura duten taldeak ez aipatzea aurpegiratu dio Errektoretzari, eta IAS aipatu du.
Diez Antxustegik beharrezko ikusten du Tubos Reunidosen "zorra berrantolatzea", eta industria indartzeko deia egin du: "Gure babes soziala da"
EAJren Eusko Legebiltzarrerako bozeramaileak, Joseba Diez Antxustegik, Radio Euskadin azpimarratu du Tubos Reunidos enpresaren zorra “berrantolatzeko” beharra, irtenbidea emateko. “Merkatua badu, baina likidezia arazoak ditu”, adierazi du. Horrekin batera, nazioarteko egoera zailaren aurrean industria bultzatzearen beharra nabarmendu du: “Euskadin, gure babes soziala gure babes industriala da”. Azkenik, euskararen kudeaketaz enplegu publikoaren eskaintzetan, alderdi politikoek arau berri bat adosteko “ardura” dutela adierazi du, eta "segurtasun juridikoaren" beharraz mintzatu da.
Pradalesek eta Sanchezek Irango gerra, Euskadi iparraldeko muga gisa hartzea eta medikuen greba aztertuko dituzte
Transferentziak eta Tubos Reunidosen zorraren berregituraketa izango dira landuko dituzten beste gai batzuk. Espainiako Gobernuak eta Eusko Jaurlaritzak aldebiko batzordearen laugarren bilera egingo dute ostiralean Moncloan.
Andaluziak 2026ko maiatzaren 17an egingo ditu hauteskunde autonomikoak
Juanma Moreno presidenteak hilabete aurreratu ditu hauteskundeak; izan ere, legegintzaldia ekainean amaitzea aurreikusita zegoen.
Pradalesek ausardiaz jokatzeko garaia dela esan die euskal enpresei
Irango gerrak Euskadiko ekonomian izango duen eraginaz kezkatuta agertu da lehendakaria, ULMA enpresara egin duen bisitan. Onartu egin du hurrengo asteak eta hilabeteak ez direla errazak izango, baina nabarmendu du Europako berrindustrializazioari ekarpen handia egin diezaioketela euskal enpresek.
PPk zer erabaki jakin arte, Gobernua Juntsen menpe egongo da Irango gerraren ondorioak arintzeko beherapen fiskalen dekretua aurrera ateratzeko
Podemosek adierazi du ez duela neurri sortaren aurka egingo, baina uste du ezin duela aldeko botorik eman, beherapen fiskalak ezartzea "prezioen igoerari aurre egiteko bidea" ez delakoan. Hala, abstenitu egingo dela jakinarazi du.
Nafarroako Parlamentuak atzera bota ditu UPNk eta PPk Korrikaren aurka aurkeztutako bi adierazpen instituzional
Taldeen bozeramaileek agerian utzi dituzte euren arteko desadostasunak, euskararen aldeko lasterketan ETAko presoen argazkiak erakustearen eta Korrikaren beraren inguruan.