Jaurlaritzak Erronka Demografikoari aurre egiteko neurri sorta onartu du
Eusko Jaurlaritzak Erronka demografikorako 2030 Euskal Estrategia onartu du gaur Gobernu Kontseiluan. 36 ekimen biltzen ditu planak, susperraldi demografikorako baldintzak sortzeko helburuarekin.
Jonan Fernandez Trantsizio Sozialaren eta 2030 Agendaren idazkari nagusiak Gobernu bileraren osteko prentsaurrekoan azaldu duenez, onartutako neurrien artean honako hauek daude: 3 urtera arteko seme-alaba bakoitzeko 200 euroko laguntza hilean, gazteentzako maileguak, alokairurako diru-laguntzak eta Haurreskolen doakotasuna 0-2 urte bitartean, besteak beste.
Fernandezen esanetan, 2023an zehar neurri guztiak martxan jartzea espero da. 200 euroko diru-laguntzaren kasuan, urtarrilaren 1etik aurrera jasotzen hastea aurreikusi dute, edonola ere, atzeratu egingo balitz, urtarrilaren 1etik indarrean sartu arte igarotako epea ere ordainduko lukete. 200 euroko diru-laguntza horrek 125 milioiko aurrekontua izango du urtean.
Haurreskolei dagokienez, 2023-2024 ikasturtea izango da diru publikoarekin % 100ean ordainduko den lehengoa, eta, horretarako, bost milioiko aurrekontua izango du urtean.
Bestalde, maileguen neurria martxan jarri aurretik, Jaurlaritzak gaur egun eskaintzen dituen antzeko maileguen azterketa egingo du, bikoiztutako laguntzarik egon ez dadin. Edozein kasutan, urtean 21 milioi bideratuko dituzte horretarako.
Estrategia honek Legebiltzarrak erronka demografikoari buruz joan den maiatzaren 18an egindako osoko bilkuran onartutako ebazpen guztiak jasotzen ditu.
Ekintza plana hiru bloketan dago egituratuta, eta, horietako lehengoan, hauek dira nabarmenenak:
-3 urtera arteko seme-alaba bakoitzeko 200 euroko laguntza hilean. Laguntza hori bateragarria da familia ugariei ematen zaizkien laguntzekin (4-7 urteko etapan), gaur egungo kenkari fiskalekin, eta DSGEren seme-alabengatiko laguntzekin. Neurri hori UNICEFek bultzatutako "Lehen 1.000 eguneko Programekin" lerrokatuta dago.
-Interesik gabeko maileguak, epe luzera itzultzeko aukera emanda ekintzailetzarako, prestakuntzarako edo gazteentzako etxebizitzen proiektuetarako.
-Doakotasuna haur-eskoletan 0-2 urteko etapan, Haurreskolak Partzuergoa indartuz.
-Ikuspegi demografikoa txertatzea legeak, arauak, estrategiak edo sektore-jarduketako planak edo inbertsio-programak egitean.
Bigarren blokeak honako neurri hauek jasotzen ditu:
-Gazteak emantzipatzeko neurriak, etxebizitza, enplegua, ekintzailetza eta autonomia lortzen lagunduko dutenak.
-Familien eraikuntza, kontziliazioa eta seme-alaben hazkuntza bultzatzeko neurriak.
-Zahartze osasungarria bultzatuko duten neurriak.
-Migratzaileak erakartzera eta gizarteratzera bideratutako neurriak.
Hirugarren blokean, hiru jarduera ildo jaso dituzte:
-Landa-inguruneko zahartzeari eta despopulazioari aurrea hartu eta eremu horri balio berria emango dioten neurriak.
-Prospekzioa, dibulgazioa eta komunikazioa.
-Aurrekontua, jarraipena eta ebaluazioa.
Estrategiaren testuingurua
Covid-19aren eragina faktore garrantzitsua izan da demografian. Zehatz-mehatz, Euskadin, EUSTATen arabera, 2020ko hirugarren hiruhilekoan, jaiotzen kopurua % 5,9 jaitsi zen aurreko urteko aldi berarekin alderatuta. Gainera, Ukrainaren inbasioak eragindako ziurgabetasun sozioekonomikoa susperraldi demografikoaren ikuspuntutik ere oztopoak areagotzen ari da.
Jaurlaritzako Prospekzio Soziologikoen Kabineteak 2022ko maiatzaren 16an argitaratutako erronka demografikoari buruzko txostenaren arabera, EAEko herritarrek uste dute emantzipatzeko batez besteko adin egokiena 25 urtekoa dela. Alabaina, Euskadiko gazteen batez besteko emantzipazio-adina 30,2 urtekoa da.
Gainera, % 52k esan zuen nahiko lituzkeen edo nahi izango lituzkeen baino seme-alaba gutxiago izan dituela. Herritarrek 2,2an kokatzen du seme-alaben kopuru ideala, batez beste, baina Euskadiko jaiotza-tasa 1,28 seme-alabakoa da emakume bakoitzeko.
Halaber, lehen seme-alaba izateko adin egokienari dagokionez, jasotako erantzun guztien batez bestekoak erreferentzia hori 28 urteetan kokatu du. Hala ere, Euskadiko emakumeek lehen semea edo alaba izateko batez besteko adina 32,6 da.
Zure interesekoa izan daiteke
EAJk Monica Garciaren aurka egin du medikuen grebagatik, eta arazoa lehenagotik datorrela esan du EH Bilduk
PSE-EEk, EH Bilduk, PPk eta Sumarrek uste dute Eusko Jaurlaritzak badituela eskumenak antolaketarekin zerikusia duten arazoak konpontzeko.
PSNk "erabateko errespetua" du Zapateroren errugabetasun presuntzioaren aurrean
Esther Iso PSNko Antolakuntza idazkariak adierazi duenez, presidente ohiarentzat "hitz onak" baino ez dituzte, "nafar guztiak gozatzen ari diren ondareagatik".
Nafarroako Gobernuak UPNren "noraeza" kritikatu du Athleticen elastikoarekin izandako polemikan
Alderdi politikoak LORAFNA (Nafarroako Autonomia Estatutua) eguneratzea eztabaidatzen ari ziren gaur Parlamentuko batzorde batean, eta klub zuri-gorriaren elastikoaren harira piztutako polemikaren inguruko iritziak emateko tartea ere hartu dute.
Lehendakariaren elkarrizketa, 10 titularretan
Imanol Pradales lehendakariak hainbat gai jorratu ditu Radio Euskadin, hala nola medikuen greba, etxebizitzaren arazoa edo autogobernuaren estatus berria.
Pello Otxandiano: "Etxebizitza politika honek huts egin badu, momentua da norabidez aldatzeko"
EH Bilduk etxebizitzaren inguruan egindako proposamenaren harira, "jarrera baikorra" izateko eskatu dio Pello Otxandianok Eusko Jaurlaritzari. "Proposamena hartu, aztertu eta egin dezagun eztabaida bat, ea soluziobideak hauek diren edo beste batzuk planteatzen dituzten", gaineratu du EH Bilduren Eusko Legebiltzarreko bozeramaileak ETB1eko "Egun on Euskadi" saioan egin dioten elkarrizketan.
Lehendakariaren ustez, "euskarak zubi gehiago eta harresi gutxiago behar ditu"
Imanol Pradales lehendakariari elkarrizketa egin diote Radio Euskadiko "Boulevard" saioan, eta bertan adierazi duenaren arabera, "ezin dugu beste alde batera begiratu segurtasun juridikorik eza dagoenean". Euskararen biziberritzeari dagokionez esan duenez, "fokua ez dago euskal administrazio publikoa euskalduntzean, hizkuntzaren erabilera sozialean baizik".
Lehendakariaren ustez, UPNk polemika artifiziala sortu nahi du Athleticen kamiseta berriaren inguruan
Imanol Pradales lehendakariak babesa eta elkartasuna adierazi dio Athletici, UPNk klubari elastikoetatik Euskal Herriko mapa kentzeko eskatu ostean. Kamiseta berria "oso polita" iruditzen zaiola esan du, eta gogorarazi du Nafarroako Gobernua bera ere ez dela auzian sartuko. Polemika artifiziala bilatzea egotzi dio lehendakariak UPNri, eta ohartarazi du oso arriskutsua dela sinboloekin eta identitateekin liskarra eta zatiketa bultzatzea.
Pradales: "FIFAren eskakizunak aztertzen ari gara; oso zorrotzak dira"
Imanol Pradales lehendakariak azpimarratu du egoeraren "azterketa lasaia" egin behar dela, sektore askori eragiten dielako. "FIFAk datorren urteko urtarrilean hartuko du erabakia, denbora dago", azpimarratu du.
Lehendakaria: “Tentsioa ezagutu gabeko mugetaraino areagotuko da; kezkatzen nau Madrilek arreta galtzea eta adostutako konpromisoei ez heltzea”
Imanol Pradales lehendakaria kezkatuta agertu da Radio Euskadiko "Boulevard" saioan Zapatero auziaren ondorioengatik.
Medikuen greba konpontzeko edo eskumenak transferitzeko eskatu dio lehendakariak Monica Garciari: "Arazo bat da"
Imanol Pradales lehendakariak uste du Monica Garcia Osasun ministroa "arazo bat" dela, "bi hilabete baino gehiago daramatzalako ezer jakin nahi izan gabe" estatutu markoa dela eta medikuak egiten ari diren grebari buruz. Hori dela eta, "gaian esku hartzeko" deia egin dio, eta, "arazoa konpontzeko gai ez bada edo ez badu nahi", Euskadiri eskumenak eskualdatzeko eskatu dio, "irtenbide bat bilatzeko". Radio Euskadin egindako elkarrizketa batean deitoratu duenez, Osakidetzaren batez besteko itxaron-zerrenden hobekuntzan "asko" aurreratu bada ere, estatutu markoaren aldeko medikuen grebak, "Osasun Ministerioaren erabaki batetik eratorritakoak", "iskanbila" eragin du. "Euskaditik eta eskumenen esparruaren barruan" aurrera egiten saiatzen ari direla erantsi du.