Ministroen Kontseiluak informazio klasifikatuari buruzko lege proiektua onartu du, frankismoko sekretuak argitara emateko asmoz
Informazio klasifikatuari buruzko lege proiektuak frankismo garaitik indarrean den Sekretu Ofizialen Legea ordezkatu nahi du. Espainiako Gobernuak Diputatuen Kongresura bidaliko du lege testua tramitazioa has dadin. EAJ eta EH Bildu zuhur ibili dira balorazioa egitean, baina lehen begiratuan, defendatzen dutenetik urrun dagoela iritzi diote.
Diputatuen Kongresua, osoko bilkura batean. Artxiboko argazkia: EFE
Frankismo eta trantsizio garaiko dokumentu sekretuak desklasifikatzeko lehen pausoa eman gaur Espainiako Gobernuak, informazio klasifikatuari buruzko lege proiektua onartuta. Ministroen Kontseiluak argi berdea eman dio 45 urtetik gorako agiri guztiak automatikoki desklasifikatzea aurreikusten duen lege testuari.
Orain, Diputatuen Kongresura igorriko du, tramitazioa has dadin, Felix Bolaños Justizia, Presidentzia eta Korteekin Harremanetarako ministroak prentsaurrekoan azaldu duenez.
Bolañosek azaldu duenez, gaur egun indarrean dagoen Sekretu Ofizialen Legea (1968) ordezkatu asmo du informazioa klasifikatuari buruzko lege proiektuak.
Lege testuaren arabera, 45 urtetik gorako agiri guztiak automatikoki desklasifikatuko dira, hau da, 1981. urtearen aurrekoak, trantsizioa eta frankismoa barne. Baina, sekretua beste 15 urtez luzatzeko aukera aurreikusten da.
Giza eskubideen urraketa larriei eta gizateriaren aurkako krimen kasuei lotutako informazioa, aldiz, ezingo da sekretuan gorde, lege testuaren arabera.
Epe ezberdinak kategoria ezberdinetarako
Informazio klasifikatua lau kategoriatan banatuko da: goi mailako sekretuak, sekretuak, konfidentzialak eta mugatuak. Ministroak azaldu duenez, goi mailako sekretuak direnak, 45 urtera desklasifikatu beharko dira, baina beste 15 urtez luzatu ahal izango da epea; beraz, 60 urtez isilpean izateko aukera izango da.
Sekretu gisa izendatu direnak, 35 urtera desklasifikatu ahal izango dira, baina beste 10 urtez luzatu ahal izango da epea. Konfidentzialen epea 7 eta 9 urte artekoa izango da eta mugatuena 4 edo 5 urtekoa. Azken bi hauen kasuan, luzatzeko aukerareik gabe.
Bestalde, legeak 30.000 eta 2,5 milioi euro arteko isunak aurreikusten ditu informazio sekretua zabaltzeagatik.
Euskal alderdiak, zuhur
Eusko Jaurlaritzak "albiste positibotzat" jo du legearen tramitazioa martxan jarri izanan. Maria Ubarretxena bozeramailearen hitzetan "oraindik ibilbidearen hasieran" dago eta "ikusi egin beharko da" noraino iristen den, baina "ibilbideak emaitza positiboak emango dituela" espero du.
Sanchezen legegintzaldia babestu zuten euskal alderdi politikoak zuhur ibili dira lege proiektuaren balorazioa egiterakoan. Bai EAJk bai EH Bilduk testua ongi aztertu behar dutela esan dute, behin betiko iritzia eman aurretik.
Alabaina, Mertxe Aizpurua EH Bilduren Kongresuko bozeramailearen aburuz, "aurreko legegintzaldian aurkeztu zen proposamenaren oso antzekoa denaren itxura du. Kasu hartan ez zitzaigun nahikoa iruditu, epeak luzeegiak zirelako".
EAJko bozeramaile Maribel Vaquerok, berriz, positiboki baloratu du "proposamena Kongresura iristea eta guztion artean eztabaidatu ahal izatea". Hala ere, testuaren lehen irakurketaren ondoren, bere alderdiak espero duenetik "urrun dagoela oraindik" iruditu zaio. Bere taldeak proposamenak egingo dituela eta zuzenketak aurkeztuko dituela aurreratu du.
Zure interesekoa izan daiteke
Berdintasuna "betebehar demokratikoa" dela defendatu du EAJk emakume jeltzaleen lana omentzeko ekitaldian
Euzko Alderdi Jeltzaleak emakume jeltzaleen lana goraipatzeko ekitaldia egin du 1922an sortutako Emakume Abertzale Batzaren urteurrenean. Bertan azpimarratu duenez, berdintasuna "ez da aukera politikoa, betebehar demokratikoa baizik".
José Luis López de Lacalle kazetaria omendu dute haren hilketaren 26. urteurrenean
Andoaingo PSE-EEk antolatutako ekitaldian, frankismoaren aurkako militante sozialista historikoa omendu dute. Jose Luis Lopez de Lacalle 2000. urtean tirokatu zuen ETAk, etxeko atarian, egunkariak erostetik zetorrenean.
Pradalesek autoritarismoaren gorakadaz ohartarazi, eta Europa "arinago eta kohesionatuago" baten alde egin du
Lehendakariaren esanetan, nazioarteko zuzenbidea eta demokrazia liberalak mehatxupean daude mundu mailako populismoaren eta autoritarismoaren gorakadaren ondorioz. Euskadik Europa federal batean ahots propioa izatea aldarrikatu du.
50 urte Montejurrako gertakarietatik: karlisten arteko talka, italiar neofaxistak eta… Estatuaren konplizitatea?
Karlismoaren barne-gatazka bat ez ezik, Montejurrako hilketen atzean botere postfrankistek bultzatutako konspirazio izan zen, eskuin-muturreko beste elementu batzuekin batera.
Gurutze Gorriak 3.121 pertsona migratzaile artatu zituen Irunen 2025ean, aurreko urtean artatutakoen erdiak
Euskadik "iparraldeko muga" dela aldarrikatu du, eta "ziurtasuna" eskatu du Europako Migrazio eta Asilo Itunaren aurrean.
Maskaren epaiketa amaituta, epaiak argitu beharko ditu zalantzak
Jose Luis Abalosek, Koldo Garciak eta Victor de Aldamak pandemia garaian maskarak erosteko bi kontratu enpresa jakin bati eta akordio "itxi eta pribilegiatu" batekin esleitzeko erakunde kriminala osatu ote zuten argitu beharko du Auzitegi Gorenak. Zalantza hori eta beste batzuk argitzeko eperik ez du izango.
Polemikak gorabehera, Lander Martinezek ez du arriskuan ikusten EAJren eta PSE-EEren arteko koalizio gobernua
Lander Martinez Sumarreko diputatuak antzerkitzat jo du EAJren eta PSE-EEren arteko azken krisia. Horren arabera, jeltzaleek erabaki dute Moncloarekin harremana tenkatzea Eusko Jaurlaritzako edo aldundietako koalizio gobernuak zalantzan jarri beharrean. "Ez dute interesik gehiengo hori galtzeko", gaineratu du.
EAJk, PSE-EEk eta EH Bilduk zibersegurtasunari buruzko akordioa lortu dute, eta aliantzak PP haserrearazi du
Euskal Polizia modernizatzeko eskatu dio Eusko Legebiltzarrak Jaurlaritzari, ziberdelituen egungo hazkundeari eta ziberkrimenek etorkizunean ekarriko dituzten erronkei aurre egiteko.
Ordezkaritza politiko zabal batek eta gertukoek Garaikoetxea agurtu dute Iruñeko hiletan
Nafarroako eta EAEko ordezkaritza politiko eta instituzional zabala izan da Carlos Garaikoetxea lehendakariaren hiletan, besteak beste, Maria Chivite eta Imanol Pradales. Garaikoetxea joan den astelehenean hil zen, Iruñean, 87 urte zituela, eta hileta-elizkizuna Xabierko San Frantzisko parrokian izan da.
Erakunde eta ordezkari politikoek, euskal gizartearekin batera, agur esan diote Carlos Garaikoetxeari Ajuria Enean
Carlos Garaikoetxea lehendakariaren hil-kapera 10:00etan zabaldu dute Ajuria Enea jauregian, eta lau orduz egon da irekita. Juan Jose Ibarretxe, Iñigo Urkullu eta Patxi Lopez lehendakariak bezala, Euskal erakunde eta talde politiko guzti-guztietako ordezkariak gerturatu dira Ajuria Enera, Garaikoetxeak egindako ekarpena aitortzera, baita Euskal Herriko hamaika lekutatik iritsitako herritarrak ere.