BIOGRAFIA
Gorde
Kendu nire zerrendatik

Garaikoetxea, euskal autogobernuaren oinarriak ezarri zituen lehendakaria

Trantsizioan ezinbesteko papera izan zuen politikaria, bere ardura nagusietako bat izan zen euskal erakundeen egitura marraztu eta eraikitzea. EAJrekin izandako desadostasunek eraman zuten Eusko Alkartasuna sortzera. 

 

 

Carlos Garaikoetxea, artxiboko irudi batean. 

"Ni politikan sartu nintzen min ematen zidalako Nafarroan euskarak atzera nola egiten zuen ikusteak". Hitzok erabili zituen Carlos Garaikoetxea Urrizak bere bokazioaren eta politikari ibilbidearen hastapenak azaltzeko,  'Garaikoetxea, una transición inacabada' dokumentalean. 

1938an Iruñean jaioa, trantsizioko lehendabiziko lehendakaria izan zen 1980an, Eusko Alderdi Jeltzaletik. Artean Frankoren diktaduraren arrastoak oso presente zeudela, ia hutsetik erakundeak martxan jartzea izan zen bere egiteko nagusia, sentsibilitate politiko ezberdinak uztartuz. Bi aldiz hautatu zuten lehendakari kargurako (1980 eta 1984).

Nafarroako hiriburuko Eskolapioetan egin zituen lehen ikasketak, eta ondoren, Zuzenbidean eta Ekonomian lizentziatu zen Deustuko Unibertsitatean. Londresen eta Parisen osatu zuen bere ibilbide akademikoa. Hain zuzen, abokatu zein ekonomialari gisa zuen begirada teknikoa giltzarri izan zen Gasteizko Gobernura iritsi zenean, jaio berria zen Gernikako Autonomia Estatutua (1979) garatzeko. 

1975an eman zituen lehen urratsak politikan, EAJra afiliatuta, eta lau urte geroago, sektore pribatua utzi zuen, politikan buru belarri jarduteko. Euzkadi Buru Batzarreko (EBB) presidente izatera ere iritsi zen, 1977tik 1980ra, eta 1979ko udal eta foru hauteskundeetan, Nafarroko Foru Parlamentuan eserlekua eskuratu zuen. Urte bereko ekainean, Euskal Kontseilu Nagusiko lehendakari izendatu zuten, Ramon Rubial ordezkatuz.

Lehendakari izan zen urteetan, Jaurlaritzak, besteak beste, Ertzaintza, Osakidetza edota EITB jarri zituen martxan. Halaber,  langile publikoak sindikatzea ahalbidetzen zuen arauari bere agintaldian eman zioten hasiera, eta euskal gizartean inpaktu handia izan zuten hainbat gertakari kudeatzea egokitu zitzaion: tartean,  1983ko uholdeak, Oizko hegazkin istripua edota Ortuellako eskola batean izandako leherketa. 

Lurralde Historikoen Legearen harira EAJko zuzendaritzarekin izandako desadostasunen ondorioz, lehendakari kargua utzi zuen 1985ean, eta Jose Antonio Ardanzak hartu zuen haren lekukoa. Alderdiaren barruan zatiketa eragin zuen horrek, eta hilabete batzuk geroago Eusko Alkartasuna alderdia sortu zuten, Garaikoetxeak gidatuta. 1999. urtera arte izan zen EAko burua, eta aldi horretan, Nafarroako parlamentari hautatu zuten hainbat alditan. Eurodiputatu ere izan zen. 

1999an utzi zuen politika aktiboa, baina beti oso lotuta egon da EAren erabakietara. 2009an alderdi abertzaleen batasuna sustatzeko dokumentuaren aurkezpenean hartu zuen parte, eta hortik jaio zen, prozesu luze bat eta gero, EH Bildu. 

Sagrario Minarekin ezkondu zen, eta hiru seme-alaba izan zituzten. Gaur arratsaldean zendu da Iruñean

Zure interesekoa izan daiteke

Gehiago ikusi
Publizitatea
X