Pertseidak, abuztuko argi-tantak ikusteko gida
Done Laurendiren malkoak edo Pertseidak izenekin ezagutzen dugu normalean urtez urte astronomiak eskaintzen digun fenomeno ikusgarria. Orduko 100 meteoritoko maiztasunarekin zeharkatuko dute zerua izar iheskorrek. Halere, aurreikusi dutenez, abuztuaren 11ko eta 13ko gauetan ikusi ahal izango da argien. Ikuskizunaz gozatu ahal izateko gida eskaintzen dizugu eitb.eus atarian.
Zergatik Pertseidak?
Izar iheskorrak ikustean Perseus izar-multzotik datozela ematen du, eta horregatik Pertseidak izenez ezagutzen dira. Sasoi honetan, Lurrak, urtero bezala, Swift Tuttle kometaren orbita zeharkatzen du. Kometa hori 133 urtean behin pasatzen da Eguzkitik hurbil, eta bertatik gertu 1992an igaro zen.
Topaketa horretan, kometak hauts partikulak uzten ditu bere atzetik; horiek dira atmosferan sartu eta gero, abiadura handian, izar iheskor bihurtzen direnak.
Izar-jasa uztailaren 17an hasten da berez, baina abuztuaren 24ra bitartean izaten da ikusgai, eta ipar hemisferioan gehien ikusten dena da.
Zergatik 'Done Laurendiren malkoak'?
Erdi Aroan eta Errenazimentuan Pertseiden fenomenoa ikusten zen egunean egiten zuten santuaren omenaldia.
Done Laurendi eguna abuztuaren 10ean ospatzen da, eta santua erre zutenean hark bota omen zituen negar-malkoekin lotzen dute izar-jasa.
'Pertseidak' ikusteko lekurik egokienak
Ortzira begiratzeko lekurik onenak hirigune edo herriguneetatik urrun eta eraikin eta zuhaitzik gabekoak dira.
Astronomoek eta zaleek, edonola ere, fenomenoa elkarrekin ikusteko ekimen bereziak antolatzen dituzte urtero.
Bizkaiko Astronomia Elkartea, Arabako Astronomia Elkartea edo Eureka! Zientzia Museoa dira urtero-urtero irteerak antolatzen dituzten elkarteetako batzuk.
Zer eraman behar da izar-jasa ikusteko?
Done Laurendiren malkoak ondo ikusteko ez da gailu berezirik behar; hau da, gora begiratu besterik ez da egin behar.
Izarrak eta izar-jasa ikusteko, baina, primeran etorriko zaigu izarren mapa bat eskura izatea, besteak beste, Perseus izar-multzoa errazago topatzeko.
Pertseidei argazkiak ateratzeko
Izar iheskorren argazkiak egin nahi izanez gero, hiru gauza behar ditugu: zerua oskarbi egotea, tripode bat eta argazkia ateratzeko kablea (kamera ez mugitzeko).
Halaber, kontuan hartuta ordu asko emango ditugula zerura begira, kamerarekin probak egiten, ezinbestekoa da bateriak nahikoa kargatuta egotea.
Done Laurendiren malkoei argazkiak egitera animatu, eta eitb.eus-era bidali, gustura jarriko baititugu gurean zuek zeuek Pertseidei ateratako irudiak.
Zure interesekoa izan daiteke
Bi emakume erreskatatu dituzte Aizkorri eta Jaizkibel mendietan izandako ezbeharren ostean
Bi mendizaleak, 64 eta 70 urtekoak hurrenez hurren, helikopteroz eraman behar izan zituzten larrialdi zerbitzuek, eta ondoren ospitalera eraman zituzten.
Hiru zauritu, horietako bat larri, auto batek eta furgoneta batek talka eginda Cintruenigon
Istripua N-113 errepidean (Iruñea-Madril) jazo da, 16:39 aldera. Istripuaren ondorioz, zirkulazioa eten egin dute bi noranzkoetan, 19:25 arte.
Zuiak ur mozketak bertan behera utzi ditu
Egoerak hobera egin ostean, amaitutzat eman ditu mozketak Udalak. Hala ere, herritarrei uraren kontsumo arduratsua izateko eskatu die, mozketa berriak saihesteko.
Kirurgia robotikoa erabiliz lehen giltzurrun transplantea egin dute Gurutzetako Ospitalean
Kirurgia robotikoa hainbat ebakuntza egiteko erabili ohi da aspaldi, baina sekula ez giltzurruna transplantatzeko. Gasteizko ama-semeak dira emaile eta pazientea. Dena ondobidean, abuztuan giltzurrunen bigarren transplante bat egingo dute Gurutzetan robotaren laguntzaz.
Zortzi arrantzale eta saregile bat omendu dituzte, bizi osoa itsasoari eskaintzeagatik
Gaztetatik sakrifizio handiko lana egin duten zortzi arrantzale eta saregile baten aldeko omenaldia egin dute gaur Donostian. Gipuzkoan itsasoan lan egin duten 310 lagunek erretiroa hartu dute, eta guztien omenez eman dituzte sariak.
Donostiako Udala akusazio partikular izango da hirian delituak behin eta berriz egiten dituztenen aurkako auzietan
Jon Insasuti Donostiako alkateak esan du delinkuentziaren aurkako borroka lehentasunetako bat dutela, eta akusazio partikular izateko asmoa beste urrats bat dela. Hori bai, zehazteko dago zein kasutan emango lukeen Donostiako Udalak pausu hori.
Bost lagun atxilotu dituzte Nafarroan, bizileku-baimenak manipulatzeko sare bateko kide direlakoan
Guardia Zibilak desegindako ustezko erakunde kriminalak bizileku- eta lan-baimenak lortzeko prozesua manipulatzen zuen, diru-truk. Talde kriminaleko kide izatea, Administrazio Publikoaren aurka egitea eta immigrazio irregularra bultzatzea leporatzen zaie.
Perez Iglesias: “Milioi bat pertsona baino gehiago mugituko dira eklipsea ikusiko den inguruetara, eta hori aurreikusi egin behar da”
Juan Ignacio Perez Iglesias Zientzia, Unibertsitate eta Berrikuntzako sailburua Radio Euskadiko Boulevard saioan izan da eta, besteak beste, abuztuaren 12an Euskal Herrian ikusi ahal izango den eguzki-eklipseaz mintzatu da. Sailburuak gomendatu du jendea “oinez edo garraio publikoan joatea eklipsea ikustera”, joan-etorriek trafikoan eragin oso handia izango dutelako. Halaber, eklipsea segurtasunez ikusteko aholku zientifikoei jarraitzeko beharra azpimarratu du, eta lehen neurri gisa homologatutako eklipse-betaurrekoak erabiltzea gomendatu du.
Samina nagusi da Erronkarin, herriko hiru bizilagun Ezka ibaian itota hil ostean
Asteazken arratsaldean emakume bat eta horren bi seme adingabe hil ziren Ezka ibaian itota, eta hiru dolu-egun ezarri dituzte herrian.
Eutanasia legezko izango da Ipar Euskal Herrian ere, Frantziako Parlamentuak heriotza lagundua izateko eskubidea onartu du eta
Orain arte, 2016an onartutako Claeys-Leonetti legeak gaixotasun terminala eta bizi-pronostiko laburra zuten pertsonentzako sedazio sakon eta jarraitua ahalbidetzen zuen. Aurrez ere Asanblea Nazionalak hiru aldiz onartu zuen lege-proiektua, baina atzera bota izan du hori gehiengo kontserbadorea duen Senatuak. Hainbat aldaketa eta erreforma eginda, oraingo bozketa behin betikoa izan da.