Gogorak gerran desagertutakoen senitartekoei DNA probak egingo dizkie
Memoriaren, Bizikidetzaren eta Giza Eskubideen Institutuak, Gogorak, Euskadin bizi diren eta Gerra Zibilean zehar senideren bat galdu zutela uste duten pertsona guztiei DNA probak egiteko kanpaina jarri du martxan. Deshobiratzeetan ateratako giza hondakinak identifikatzea du helburu.
GOGORA Institutuko Zuzendari Aintzane Ezenarrok komunikabideei prentsaurrekoan azaldu dien arabera, gaur egun arte hobi edo trintxeretan aurkitutako giza hondakinak identifikatzeko "probabilitate oso handia" zegoenean pertsonen DNAren profilak lortzeko laginak biltzen ziren.
Dagoeneko Euskadin badago desagertutako pertsonekin zerikusia duen DNA banku bat, baina, batzuetan, identifikatutako soldaduen hondakinak izanda, ez da senitartekorik aurkitu.
Zehazki, Gogorak ez du CNTko kide Nicolas Obregon Abaden familia aurkitzea lortu. Urkulu mendiko hobi batean aurkitu zuten eta otsailaren 4an deshobiratu zuten, soldaduaren identifikatze plaka eta guzti. Ezenarrok horren familia aurkitzeko erraztasunak eskaini dezaketenei laguntza eskatu die.
Gizonezkoak batez ere
Mota honetako egoerak gainditu ahal izateko, Gogorak gerran desagertutako seniderik dutela frogatzen dutenen DNA laginak jasotzeko kanpaina bat jarri du martxan. Zehazki, desagertuen anai-arrebak, seme-alabak, ilobak edo bilobak; batez ere aitaren aldekoak eta gizonezkoak, Y kromosomaren jarraipenak antzeko DNA profilak bilatzea errazten duelako senidetasuna egiaztatzeko.
Hori izan da EHUko Zelula Biologikoan katedradun Marian Martinez de Pancorbok eman duen azalpena. Martinez de Pancorbo Biomics laborategiak egiten dituen deshobiratzeetan lortutako giza hondakinen identifikazioan lan egiten duen talde batekin hari da lanean.
Katedradunak adierazi duen arabera, hezurren (batez ere hezur luzeak) eta hortzen laginak hartzen dira hildakoaren profil genetikoa lortu ahal izateko, eta gero euren familiakoekin alderatu behar da.
Hala ere, momentu honetara arte, " deshobiratzeetan lortutako hondakinen profil genetiko gehiago dago familienak baino" esan du, eta laginak biltzeko kanpainaren garrantzia berretsi du.
Euskaditik urrunago
Biomics laborategiak Euskadiko hobietan aurkitutako hondakinen probak egin ditu, baina baita Estatuko iparraldearen beste tokietako hobietako hondakinekin lan egin ere. Horrela, Gerra Zibilean desagertutako senideak dituzten euskal familien laginak Euskaditik kanpo aurkitu diren hondakinekin aldera daitezke.
Euskadin, 85 giza hondakin deshobiratu dira egun arte, eta 46 familiari edo udalei eman zaie. Horietatik 27 Elgoibarren deshobiratu ziren, 25 ez dituzte identifikatu eta 11 Medikuntza Fakultateko laborategian geldituko dira.
Zure interesekoa izan daiteke
Abuztuaren 15ean Maroko eta Ceuta arteko muga berriro zeharkatzeko deia egiten ari dira sare sozialetan
Ceutako Gobernuaren bozeramaileak ziurtatu duenez, Espainiako Gobernuak deialdi horren berri du, eta iragan asteko krisia ez errepikatzeko baliabide nahikoak jartzea espero du.
Uharteko bizilagunak haserre, herriko apaizak Ceutako migrazio-krisiari buruz egindako adierazpenengatik
Uharteko (Nafarroa) biztanleak haserre daude Javier Aizpun herriko parrokoarekin, X sare sozialean (lehengo Twitter) migratzaileak Ceutara iristeari buruz zabaldu zituen mezuengatik. Kritiken ostean, apaizak barkamena eskatu du eta bere kontua ezabatu du. Argitalpenetako batean, apaizak zioen "Rabat bonbardatu" egin behar dela, Marokoren aurkako neurri gogorrak ezartzearen aldeko hainbat mezurekin batera. Aizpunek adierazi zuen, halaber, suarekin erantzun beharko litzaiekeela Ceutan sartzen saiatzen diren migratzaileei, eta Maroko "errekonkistatzea" proposatu zuen, haren hitzetan, "jatorrizko Espainia" berreskuratzeko, Erromatar Inperio garaiko Hispaniari erreferentzia eginez.
Nola ikusiko da eguzki-eklipsea zure herritik? Kontsultatu hemen fenomeno historikoari behatzeko mapak
Ilargiak erabat ezkutatuko du Eguzkia 2026ko abuztuaren 12an: Euskal Herrian 2183. urtera arte ez da berriro ikusiko horrelako fenomenorik. Eguzki-eklipse osoa ilunabarrean hasiko da, eta egunak "bi ilunabar" izango ditu. Eklipsea Orain.eus-en bidez zuzenean jarraitu ahal izango da.
Perez-Iglesias: "Eklipsea ikusiko den lekuetan milioi bat bisitari izango dira"
Eklipsea etxetik gertu eta urrun joan gabe ikusteko gomendioa egin du sailburuak. Milaka betaurreko banatu dituzte iada mugarritzat jo duen fenomenoa ikusteko. Pozik agertu da eklipseak zientzia plazara eramateko balio izan duelako.
Kolon eta ondesteko minbiziaren baheketak erdira murriztu du hilkortasuna Euskadin
Biogipuzkoako eta EHUko ikertzaileak buru ditu ikerketak eta JAMA Network Openen argitaratu dute. Horren arabera, kolon eta ondesteko minbiziaren baheketaren programak % 50 murriztu du hilkortasuna 50 eta 69 urtekoen artean, bi hamarkadatan.
2.200 bat emakumeri eraso die gizon bikotekideak edo bikotekide ohiak, Euskadin, 2026ko lehen seihilekoan
Emakunderen arabera, % 7 igo da 2025aren aldean. Familia barruko indarkeriaren biktimen kopurua % 20 hazi da Araban, eta erasoa jasan duten biktimen kopurua % 10 igo da Gipuzkoan.
Bi pertsona zauritu dira A-8an, trafiko-istripu batean, Muskiz parean, Kantabriarako noranzkoan
Istripua bi kilometroko auto-ilarak eragin ditu. Kantabriarako zirkulazioa 236. irteeratik bideratzen ari da.
Guardia zibil batek bikotekide ohia hil du Llanesen, hura ere agentea
Hilketaren ondoren, ihes egiten saiatu da erasotzailea, eta ahalegin horretan, inguruan zeuden beste agente batzuk tiroka erantzun diote. Bertan zendu da.
Lizarran hildako gizonaren bikotekide ohiak azaldu du indarkeria fisikoa eta psikologikoa pairatu zituela hainbat urtez
Gizona balkoi batetik erorita hil zen, Poliziarengandik ihesi zihoala, azken horiek indarkeria matxistagatik abisua jaso ondoren.
Donostiako Udalak eraso sexisten aurkako Aste Nagusirako kanpaina aktibatu du: puntu morea Boulevardean egongo da
Ane Oyarbide Berdintasun zinegotziak adierazi duenez, "elkarbizitza, errespetu eta askatasun gunea izan behar du Aste Nagusiak, pertsona guztientzat".