Nola sortzen dira Pertseidak?
Kometek, Eguzkiaren inguruan orbita marrazten duten heinean, gasak, hautsa eta bestelako materiala (arrokak) askatzen dute, horren orbitaren antzeko bat osatuta. Horrela, kometa bakoitzak eraztun bat sortzen du, bere ibilbidean botatako hondakinekin.
Hala, Sustapen Ministerioaren Geologia Institutu Nazionalak azaltzen duenez, Lurrak, Eguzkiaren inguruan orbita egiten ari denean, eraztun horiekin egiten du topo, aipatutako arroka horietako batzuk grabitazio-eremuak hartzen ditu eta abiadura handian erortzen dira, marra edo trazu argitsuak sortuz.
Atmosferak berak dituen gasek meteoroak erre eta lurrundu egiten dituztenean sortzen da argi distiratsua, segundo bat baino gutxiagoan, izar iheskor izenez ezagutzen duguna azaleratuta. Ez dira, beraz, izarrak, baizik eta gorian dauden hauts partikulak.
Hondakin horrek atmosferan sartzean duen abiadurak baldintzatzen du sortuko duen argiaren altuera. Normalean, gugandik 100 bat kilometrora izaten da, hots, Mesosferan.
Trantsizio horretan, kilo bat baino gutxiagoko meteoroak erabat kiskaltzen dira atmosferan, baina handiagoak direnak (arrokak edo metalak) meteoritoak sortzen dituzte, eta horien hondakinak lurreraino heltzen dira.
Pertseiden, edo 'Done Laurendiren Malkoen' sorreraren infografia (jatorrizkoa gaztelaniaz). Argazkia: EFE
Izar jasa bakoitza kometa bati lotuta dago. Pertseiden edo Done Laurendiren Malkoen kasuan, 'Swift-Tuttle' kometak sortzen ditu. Kometak uzten dituen hauts partikula horiek oso txikiak dira, askok harea-pikor baten tamaina dute
133 urtetik behin hurbiltzen da Eguzkira, eta 1992ko abenduan igaro zen azken aldiz bertatik gertu. Atmosferan sartzen diren hauts partikulak desegin egiten dira eta argi-distirak sortzen dira: meteoroak.
Zure interesekoa izan daiteke
Zorteak irribarre egin dio Barakaldori: loteriaren bigarren sari batek 1,2 milioi euro utzi ditu
Larunbat honetako Espainiako Loteriaren zozketak 1,2 milioi euro utzi ditu Barakaldon. Loteriaren 17. administrazioak oso-osorik saldu du bertan 54299 zenbakia.
Adingabe batek Getxoko talde batean jasandako erasoak eta jazarpena salatu ditu horren familiak
Biktimak bi urtez jaso ditu ezkutuko deiak, irainak, jazarpena sare sozialetan eta eraso fisikoak. Eraso larriena udan jaso zuen, erasotzaileek inguratu eta jo egin baitzuten. Konortea galduta, lurrera erori zen, eta erasoa grabatu egin zuten.
1932an Eibarrek Niceto Alcala Zamorari oparitutako pistola berreskuratu dute Frantzian
Pistola 1931 eta 1936 artean II. Errepublikako presidente izan zen Alcala Zamorari oparitu zioten Eibarko elkarte errepublikarreko emakume talde batek. Frantziako poliziak urtarrilean berreskuratu zuen legez kanpo bildumagile frantziarren eskuetan zegoen arma.
Aita Marik 56 pertsona erreskatatu ditu 2025eko azken misioan
Erreskatea gaur goizean egin dute, Lampedusatik 34 mila nautika hegoekialdera. Erreskatatutakoen artean 7 haurtxo eta 16 adingabe daude. Bi hilabeteko haurra eta bere gurasoak Aita Maritik eraman behar izan dituzte haurrak muturreko desnutrizioa eta deshidratazioa zituelako.
Iruñeko Irabia ikastetxeko ikasle ohi batek salatu du Opus Deiko apaiz batek sexu erasoak egin zizkiola nerabezaroan
Opus Deik, bere aldetik, gertatutakoa onartu du, bai eta Donostian eta Madrilen ere antzeko bi kasu izan zirela argitu ere. Lehenengoa, adingabe batekin jazo zen; bigarrena, berriz, 45 urteko emakume batekin.
VacaPop, ganadua erosi eta saltzeko aplikazioa: “Edadekoak ere hasi dira, pixkanaka, erabiltzen”
Inora joan beharrik gabe abereak saldu eta erosteko helburuarekin sortu da VacaPop mugikorrerako aplikazioa. Azoken zain egon barik, Internet bidez behiak, zaldiak, ahuntzak, landako makinaria eta bazka saldu eta erostea posible da honezkero. Oier Aizpuru eta Aitzol Gorospe abeltzain gazteek adierazi dutenez, oso erraza eta azkarra da. Nabarmendu dute, halaber, tratuak era tradizionalean ixten direla, alegia, aurrez aurre.
“Gure hezkuntza, euskalduna” lelopean, milaka ikasle kalera atera dira
Hego Euskal Herriko ikasleriak bat egin du Ikamak deituriko greba egunarekin. Manifestazio jendetsuak egin dira Iruñean, Gasteizen, Bilbon eta Donostian. Euskara oldarraldi judizial eta politiko bat jasaten ari dela eta indarrean dagoen hezkuntza ereduak euskara mesprexatzen duela salatu dute.
Euskal Autonomia Erkidegoa da Europako zientzia-funtsen bilketaren buru: 10 urtean 1.300 milioi bildu ditu
Espainiako Estatu osoan ere liderra da I+Gko inbertsioan, 2.000 milioi euro baino gehiagorekin, bere BPGaren % 2,35.
Xuhar Pazosen kasua berriro artxibatu du epaileak, ertzainen jokabidea "beharrezkoa eta neurrizkoa" izan zela argudiatuta
Villabonako gazteak begi bateko ikusmena galdu zuen, Ertzaintzaren foam jaurtigai batek jo ondoren, iaz Tolosako inauterietan izandako istiluetan. Epaileak iritzi dio agenteek protokoloa bete zutela, eta Pazosen lesioa "halabeharrezkoa" izan zela.
Bilboko 76. San Tomas Azokak 243 etxola eta 166 postu hartuko ditu, Areatzan
BBKk antolatuta, tradizioa, elkartasuna eta jasangarritasuna batuko ditu eta 100.000 pertsona inguru biltzea espero da, 09:00etatik 20:00etara. Aurten, 4.500 babarrun anoa banatuko dira Bizkaiko Sukaldarien Bilkura Fundazioaren (Bisubi) eskutik.