Ilberria, Pertseidak ikusteko agertoki aproposena
2018ko Pertseidak edo 'Done Laurendiren Malkoak' pentsa zitekeen baldintzarik onenean sortuko dira: abuztuak 11an ilberria izango da, hortaz, zeru ilun-iluna agertuko da ikuskizunaz gozatzeko.
Pertseiden meteoro-jasa urtero gertatzen da, abuztuak 12an, gutxi gora behera. Gau horretan izan ohi da zeruan argi gehien sortzen den unea: 200 bat meteoro orduko.
Done Laurendiren (abuztuak 10) egunarekin lotzen bada ere, uztailak 17tik aurrera ikusi ohi dira, abuztuak 24ra arte.
Aurten, ilberria abuztuak 11an izango da, hau da, meteoro gehien sortuko den egunaren bezperan; hortaz, egunik aproposena abuztuak 12ko gaua izango da, 22:00etatik aurrera, hurrengo eguneko 10:00ak arte.
2018. urtean, beraz, baldintza ezin hobetan sortuko da 'Done Laurendiren Malkoen' edo Pertseiden astronomia ikuskizuna.
Argazkia: IGN
Izar-jasa ikusteko aholkuak
Meteoroak ikusteko lekurik onenak zerua ilun ikustea ahalbidetzen dutenak dira.
Hala, aukera izanez gero, aurrean eraikinik, zuhaitzik… ez dituzten lekuak gomendatzen dituzte. Gainera, teleskopioak, prismatikoak edo ikuseremua mugatzen duen edozein tresna ez erabiltzea da aholkurik onena.
Pertseidak Perseo konstelaziotik (horregatik Pertseidak izena) datozela dirudien arren, zeruko edozein lekutan ikus daitezke. Geologia Institutu Nazionaletik aholkatu dutenez, komeni da gune ilunetara begiratzea, eta, ilunabarra baino lehen baldin bada, Ilargiari bizkarra ematea.
Nola sortzen dira
Urtero ikus daitekeen fenomenoa da. Sasoi horretan, Swift-Tuttle kometak utzitako hautsak zeharkatzen du Lurrak. Meteoro txiki horiek abiadura handian sartzen dira atmosferan, eta, ondorioz, izar iheskorrak sortzen dira.
Swift-Tuttle kometa 133 urtetik behin hurbiltzen da Eguzkira, eta 1992ko abenduan igaro zen azken aldiz bertatik gertu. Lurrak horren orbita zeharkatzen duen bakoitzean, Swift-Tuttle kometa berotu egiten da eta hauts partikulak uzten ditu bere atzetik. Ez da, beraz, izar bat, baizik eta hauts-gorien partikulak.
Kometak uzten dituen hauts partikula horiek oso txikiak dira, askok harea-pikor baten tamaina dute, eta Lurrarekin topo egiten dutenean 210.000 kilometroko abiaduran sartzen dira atmosferan.
Talka horrek segundo batean 5.000 gradura hel daitezkeen muturreko tenperatura altuak eragiten ditu. Hori dela eta, atmosferan sartzen diren hauts partikulak desegin egiten dira eta argi-distirak sortzen dira: izar iheskorrak.
Zure interesekoa izan daiteke
Donostiako epaitegi batek baliogabetu egin du Gipuzkoako Aldundiko administrarien plaza guztietan euskararen C2 profila eskatzea
CCOO sindikatuaren hitzetan, epaiaren oinarria da eskaintza horretako plazen % 100ean profil hori eskatzeak “desproportzionaltasuna” eragiten duela.
Ipar Euskal Herriko hainbat tren-zerbitzu etenda egongo dira bihar, Nils ekaitza dela eta
SNCF tren-konpainiak jakinarazi duenez, Hendaia eta Akize eta Baiona eta Puyoo artean ez da tren-zerbitzurik izango bihar goiz osoan, eta Baiona eta Donibane Garazi lotzen dituen linea, berriz, ostiral goizera arte egongo da etenda.
Irungo alarde tradizionaleko bi buruk dimisioa eman dute, kapitainetako bati jarritako zigorrak eragin duen ika-mikaren ondorioz
Kantinera batek barne-salaketa bat aurkeztu zuen kapitainetako baten kontra, jokabide desegokia egotzita. Araldearen Batzordeak zigorra ezarri zion horregatik, baina zenbait kapitain eta unitate-buruk erabakia errefusatu dute.
Ikertzaileen erdiak baino gehiago emakumeak dira Osakidetzan
Emakume Zientzialarien Nazioarteko Eguna dela eta, Osakidetzak azpimarratu du bere ikertzaileen % 66,5 emakumeak direla, eta horietatik % 42,5 ikerketa-taldeen buru direla.
Bilbo, "munduan bakarra den jaian" murgilduta, Athletic eta Realaren arteko finalerdietako derbia baliatuta
Bi taldeen jarraitzaileek Sevillako finalera iristea espero dute, baina onartzen dute ez dela erraza izango. Ilusioa eta urduritasuna nabari dira, eta denak zain daude 21:00ak iritsi eta Errege Kopako finalerdiko joaneko partida hasteko.
Ertzaintzak emakume bat atxilotu du Gernikan, bikotekidea hil duelakoan
Ikerketa 62 urteko gizon bat hilda agertu zenean hasi zen. Haren gorpuak indarkeria zantzuak zituen, baina hasiera batean istripuz erori zela adierazi zuen Poliziak.
Espetxean sartu dute Lezaman hilda aurkitutako gizonaren kasuarekin zerikusia duelakoan atxilotutako gaztea
Arratsaldeko lehen orduan deklaratu du, eta hilketa delitua leporatuta agindu du epaileak haren espetxeratzea.
Emaztea eta alabak mehatxatu eta atxiki zituen gizonaren bila jarraitzen du Bilboko Udaltzaingoak
Gizonak leiho batetik ihes egin zuen, senideak mehatxatu eta gogoz kontra atxiki ondoren.
Bilbo eta Santander arteko tren zerbitzua eten dute, trenbidean zuhaitz bat erori delako
Zirkulazioa etenda dago Traslaviña eta Karrantza artean, lehen orduan izandako gorabeheraren ondorioz. Ez da inor zauritu.
Albiste izango dira: Derbia zuzenean EITBn, Enplegu erregulazio espedientea Tubos Reunidosen eta Trump-Netanyahu bilera
Gaurkoan Orain-en albiste izango direnen laburpena, bi hitzetan.