Pirinioetako elurra erdira murriztuko da 2050erako
Azken 50 urteetan, 1,2 gradu hazi da Pirinioetako batez besteko tenperatura, hala, 2050erako elurraren erdia galduko dutela aurreikusi dute adituek. Are, neurrik hartu ezean, mendea amaitu baino lehen elurraren % 80 galduko luke.
Klima Aldaketaren Pirinioetako Behatokiak (OPCC) eskatuta, Euskal Herriko, Kataluniako, Aragoiko, Akitaniako, Okzitaniako eta Andorrako 100 bat adituk txostena egin dute klima aldaketak mendiotan egindako kalteen eta etorkizuneko ondorioen inguruan. Astelehenean aurkeztu zuten Zaragozan, "Klima aldaketa Pirinioetan: eragina, ahultasunak eta egokitzapena" izenburupean.
Txostenak egindako diagnostikoa etsigarria da benetan, izan ere, munduan gehien epeldu diren mendietako batzuk dira Pirinioak. Munduko batez besteko tenperatura 0,85 gradu hazi da; Pirinioetakoa, 1,2 gradu (% 30 gehiago, beraz).
Juan Terradez ikerketaren koordinatzaileak aurkezpenean azaldu duenez, Pirinioetako glaziarren erdia desagertu dira, eta zalantzak ditu mendea amaierarako "baten bat geratuko ote den".
Klima aldaketak eragindako arazoak zerrendatu ditu Terradezek. Hala nola, eskuragarri dagoen ura nabarmen jaitsi da, eta horrek eragin zuzena du sor daitekeen energia hidroelektrikoan eta lehorreko laborean (izurrite gehiago dago orain).
Horrez gain, arrisku naturalak ere gehiago dira: lur-jausiak, elur-jausiak, uholdeak, baso suteak, lehorteak edota eurite gogorrak.
Egoera "larria" da
Bada gehiago. Elkarren beharra duten faunaren eta floraren (intsektu polinizatzaileak eta landareak, esaterako) "sinkronia falta" aipatu du.
Idoia Arauzo Behatokiko koordinatzailearen hitzetan, egungo egoera "larria" da, eta "lehenbailehen hartu behar dira neurriak, klima aldaketaren politikak garatuz". "Pirinioak sukarra dute, zerbait gertatzen ari den seinale", erantsi du Arauzok.
Txostena egin duten adituek datozen urteetako 10 desafioak xehatu dituzte: muturreko baldintza klimatikoek dituzten arriskuez herritarrak ohartaraztea, arrisku naturalen aurrean segurtasuna indartzea, lehorteen aurrean eskualdeko erakundeei laguntzea eta azaleko zein lurrazpiko uraren kalitatea bermatzea.
Horrez gain, Pirinioen erakargarritasun turistikoari eutsi beharko zaio, ekoizpen aldaketei aurre egin eta laboreen kalitateaz baliatu, paisaiaren itzulezinezko aldaketei aurrea hartu, biodibertsitatearen balizko galera kontuan hartzea eta gaixotasun, bizkarroi eta espezie inbaditzaileen hedapenari aurre egitea.
Zure interesekoa izan daiteke
Elkarretaratzea egin dute Donostian, hiriko gozoki-denda batean adingabe bati egindako sexu-erasoa gaitzesteko
Itaiak eta Amara Berriko Gazte Asanbladak deitu dute protesta, eta "eraso matxista bakoitzari aurre egin eta kaleak hartzeko" deia egin dute. Erasotzailea, dendaren jabea bera, kartzelan sartu dute.
Epaitegiak Euskal Udalekuak elkartearen aldeko epaia berretsi du, eta Arabako Foru Aldundiaren helegitea atzera bota
Epaileak bertan behera utzi du Sarrea Euskal Udalekuari Bernedon kanpamenduak antolatzeko ezarritako gaitasungabetzea. Legez Sarreak udalekuak ospa ditzakeen arren, antolatzaileek debekua indarrean sartu zenean martxan jarri zituzten alternatibei eustea erabaki dute.
Baso-sute handi bat piztu da Gironan
Baix Empordako sutearen ke-zutabeak 5 kilometroko altuera hartu du ostiral honetan.
Hilketa matxistak Alacanten eta Malagan: hiru emakume hil dituzte
Gizon bat atxilotu dute gaur emaztea eta alabetako bat hiltzea eta beste bat larri zauritzea egotzita. Asteazkenean, emakume baten gorpuatopatu zuten Malagan; martxotik desagertuta zegoen. Hilketaren ustezko egilea, bikotekide ohia, espetxeratu berri dute.
EHUk ikasgai guztietan izan diren noten berri emango du astelehenean, ikasgaien arteko alderaketa eginda
Estitxu Garai EHUko errektoreordeak babesa helarazi die irakasle eta zuzentzaileei eta “kezka” adierazi du, presioen ondorioz hainbatek zuzentzaile lanetan ez aritzea erabaki ondoren, "zuzentzailerik gabe geratzeko arriskua" dagoelako.
Donostian 29 urteko gizon bati arma zuriz egindako eraso bat ikertzen ari da Ertzaintza
Gaztea Donostia Ospitalera eraman dute, baina, dirudienez, zauriak ez dira larriak.
Gasteizko blusek eta neskek zapi beltzekin omenduko dituzte martxoaren 3ko biktimak Andre Maria Zuriaren jaietan
Gainera, abuztuaren 6an ekitaldi bat egingo dute Poliziak hildako bost langileen oroimenez.
Orpoko probaren bitartez bizkarrezurreko muskulu-atrofia hauteman du aurrenekoz Osakidetzak
Gaitz neuromuskular arraro horren diagnostiko goiztiarrari esker, haurtxoa Donostiako Unibertsitate Ospitaleko Neuropediatriara bideratu dute dagoeneko, terapia genikoa jasotzen ari da eta hasierako bilakaera ona da. Jaioberrien baheketa-programak, orpoko proba izenekoak, 24 gaixotasun detektatzeko aukera ematen du.
Sexu erasoei aurre egiteko informazio gunea Gaztelu plazan zabalduko dute sanferminetan, beste urte batez
Foruzaingoak, Udaltzaingoak eta Guardia Zibilak elkarlanean segurtasun dispositiboa diseinatu dute, eta horren baitan alkohol eta droga kontrolak egingo dituzte Iruñeko sarbideetan.
San Fermineko entzierroen ibilbidean irrist ez egiteko produktua aplikatu dute
Hamar bat pertsonak lan egin dute gauean produktu irristagaitza 1.875 metro karratu ingurutan zabaltzeko. Eremu babestuak Santo Domingoko aldaparen amaieran hasi eta Mercaderesko bihurgunera eta metro batzuk harago heltzen dira, Estafetaraino, hain zuzen ere. Lana eskuz egiten da, ureztagailuak eta erratzak erabilita. Arduradunen arabera, likido irristagaitzak erreakzio bat sortzen du, eta erreakzio horrek zoladuraren mikroporoak askatzen ditu. Zulo horiek bentosa-efektua sortzen dute, eta saihestu egiten du pertsonek edo zezenek irrist egitea. Konposatua duela 20 urtetik aplikatzen da Sanferminetan, eta bereziki ondo funtzionatzen du zoladura bustita dagoenean.