167.000 nafar deituko dituzte kolon eta ondesteko minbizia detektatzeko proba egiteko
Nafarroako Gobernuaren Osasun Departamentuak 167.000 laguni bidaliko die kolon eta ondeste minbizia goiz detektatzeko proba egiteko gonbidapena. 2020an eta 2021ean bidaliko dituzte gonbidapenak, bi minbizi mota horiek goiz detektatzeko programaren laugarren txandaren barruan. Txanda hori, berez, abian da jada, lehenengo proposamenak urte hasieran bidali baitituzte.
Aurreko txandetan bezala, Nafarroan bizi diren 50-69 urteko gizon-emakume guztiek izango dute proba hori egiteko aukera. Oraingoan, eskuragarri dagoen informazioaren arabera, 1950eko urtarrilaren 1a eta 1971ko abenduaren 31 bitartean jaiotako 192.813 pertsona daude adin-tarte horretan; 97.031 gizon eta 95.783 emakume dira, eta, guztira, 21.208 lagunek jasoko dute gonbidapena lehen aldiz. Urtarrilean eta otsailean, Donibane, Tafalla eta Tuterako Mendebaldea, Lizarra, Milagrosa eta Ermitagaña oinarrizko osasun-eremuetan bizi direnak edo horietan izena emanda daudenak ari dira ohartarazten.
Aurretiaz kolon eta ondesteko minbizia diagnostikatu zaien edo azken bost urteotan kolonoskopia egin zaien pertsonak programatik kanpo geratuko dira, baita gonbidapena egiteko unean, aldi baterako bada ere, probarekin bateraezina den gaitz larriren bat dutenak ere. Une honetan, 25.710 pertsonak betetzen dute irizpide horietakoren bat.
Gainerako 167.103 pertsonek, bi urteetan egindako eguneratzeak alde batera utzirik, gonbidapena jasoko dute, eta, harekin batera, gorozkietan ezkutatutako odolaren testa egiteko beharrezkoa den materiala.
Estatuko parte-hartzerik altuena
Orain arteko hiru txanden emaitzek adierazten dute programak oso harrera ona izan duela. Foru Gobernuaren esanetan, nabarmentzekoa da horietan izandako parte-hartze handia; hain zuzen ere, gaur egun, Estatuko altuena da, eta aise gainditu du aurreikuspena. Datuen arabera, bigarren txandako parte-hartzea % 72koa izan zen, baina hirugarrenean (oso atariko datuekin, hainbat zonaldetan osatzeke) % 75eko ehunekoa gainditzea espero dute. Emakumeen parte-hartzea gizonena baino 4-5 puntu handiagoa izan da.
Inbaditzaile gehienak fase goiztiarretan diagnostikatzen dira (% 50, I fasean; eta % 65, I edo IIan), eta, horri esker, tratamendu askoz ere leunagoak erabil daitezke, behin sintomak agertu ostean, fase aurreratuago batean, detektatu izan balitz baino. Ondorioz, gaixotutako pertsonen bizi-kalitatea nabarmen hobetzen da.
Parte-hartzaileek osasun-zentroetan edo Nafarroako Osasun Publikoaren eta Lan Osasunaren Institutuan berariaz jarritako kutxetan utzi beharko dituzte laginak; handik Nafarroako Laborategi Bateratura igorriko dituzte, bertan prozesatzeko eta aztertzeko. Emaitza negatiboa duten parte-hartzaileek gutun bat jasoko dute, horren berri eman eta bi urte ondoren berriz gonbidatuko dituztela esateko; positiboa dutenei, hots, gorozkietan odola detektatu zaienei, telefonoz deituko zaie emaitzaren berri emateko, eta lehen mailako arretako medikuarekin hitzordua jartzea eskatzeko, diagnostiko prozesua egiten jarraitze aldera.
Zure interesekoa izan daiteke
Komunean kaka egiterakoan jarrera hobetzeko gailu bat diseinatu dute Iturgoiengo lau bizilagunek
Osasuna eta ergonomia uztartzen dituen ekimen berritzaile horren atzean Asier eta Iñigo Arabaolaza, Joseba Imaz eta Jose Antonio Lazcano daude; 'Naturpos' gailuaren sortzaileak. Oso sistema erraza erabiltzen du gailuak. Hankak altxarazten dizkio erabiltzaileari, nolabait gorputzaren jarrera naturala har dezan.
Hiru pertsona zauritu dira Arrigorriagan, autobus baten eta auto baten arteko istripuan
17:00ak pasatxo gertatu da ezbeharra, eta, ondorioz, errepidea itxita dago eta ibilgailuen zirkulazioa AP-68ra desbideratzen ari dira.
Maleta susmagarri bat leherrarazi du Poliziak Iruñean
Iruñean, Espainiako gobernu-ordezkaritzaren egoitza aurrean norbaitek utzitako maleta batek susmo txarra eragin du, eta gune osoa itxi dute. Merindadeen plazako autobus markesina batean aurkitu dute maleta susmagarria.
Donostian emakume bat hiltzen saiatu zen gizona espetxeratzeko agindua eman du epaileak
Hilketa saiakera egotzita, 26 urteko gizona kartzelan sartzeko agindua eman du epaileak.
Gizon batek emakume bat hil du Esplugues de Llobregateko kale batean
Erasoaren ondoren, gizonak ihes egin du, baina handik gutxira aurkitu dute Mossoek, eta atxilotu egin dute. Indarkeria matxista gisa ari dira ikertzen hilketa.
Gazte bat atxilotu dute Metro Bilbaoko segurtasun-zaintzaile bati eraso egiteagatik
17:30 aldera jazo da erasoa, Abandoko geltokian, atxilotuak trenbidea gurutzatu duenean, batetik bestera. Segurtasuneko langileak bertaratu direnean, egindakoa aurpegiratu diote eta gazteak eraso egin dio horietako bati.
Irungo Belaskoenea auzoan su armaz egindako hilketagatik atxilotutako gizona espetxeratu dute
Gaur goizean utzi dute atxilotua epailearen esku, eta arratsaldean eman du magistratuak Martuteneko espetxera bidaltzeko agindua.
Arzakek salatu du bere marka ordeztu dutela, online bidezko erreserbetan iruzurrak egiteko
3 Michelin izar dituen jatetxeak bere webgune ofiziala imitatzen duten iruzurrezko orriak daudela ohartarazi, eta polizia-etxean salaketa jarri dutela iragarri du.
Gizon bat bikotekidea itotzen saiatu da Donostian
Ertzaintzak gertakarien lekuan atxilotu du ustezko erasotzailea. Biktima ospitalera eraman dute artatzera, eta alta medikoa jaso du.
Euskal esploratzaile batek Zerzura oasi zuri mitikoaren legendaren balizko jatorria aurkitu du
Ouniangako lakuetan, Txadeko iparraldean, kokatu du Miguel Gutierrez-Garitanok mendeetan zehar bilatu duten oasi mitikoa.