OME: 'Neurriak hartu ezean minbizia % 60 haziko da datozen hogei urteetan'
Minbiziaren aurkako Nazioarteko Eguna dela eta, Osasunaren Mundu Erakundeak (OME) ohartarazi du, gaur egungo joerek jarraituz gero, munduak gaixotasun horren kasuak % 60 handitzen ikusiko dituela datozen bi hamarkadetan.
Kasu berrien igoera handiena, % 81 ingurukoa, diru-sarrera txikiko eta ertaineko herrialdeetan gertatuko da, biziraupen tasak baxuagoak baitira.
Osasunaren Mundu Erakundearen arabera, herrialde horiek gaixotasun infekziosoei aurre egiten eta amaren eta haurren osasuna hobetzen kontzentratu behar izan dituzte beren osasun-baliabide mugatuak, eta haien osasun-zerbitzuak ez daude prestatuta minbizia prebenitzeko, diagnostikatzeko eta tratatzeko.
2019an, diru-sarrera handiko herrialdeen % 90ek baino gehiagok adierazi zuten minbiziaren tratamendu integraleko zerbitzuak eskuragarri zeudela osasun publikoko sisteman, diru-sarrera txikiko herrialdeen % 15 baino gutxiagorekin alderatuta.
"Arreta dei bat da hau, herrialde aberats eta pobreetako minbizi zerbitzuen arteko desberdintasun onartezinei heltzeko", esan du Ren Minghui OMEko goi arduradunak.
"Pertsonek lehen mailako arreta eta deribazio sistemak eskura badituzte, orduan minbizia goiz antzeman daiteke, eraginkortasunez tratatu eta sendatu. Minbiziak ez luke inorentzat heriotza epaia izan behar, inon ez ", gaineratu du.
Erakunde horren arabera, herrialde pobreenetan gaixotasunaren aurkako aurrerapena lorgarria da. "Herrialde bakoitzaren egoeraren araberako politika egokienak identifikatuz, osasun-estaldura unibertsalean minbiziari ematen zaion erantzuna txertatuz eta alderdi interesdunak modu koordinatuan lan egin dezaten mugituz, gutxienez zazpi milioi bizitza salbatu litezke hurrengo hamarkadan", esan du Osasunaren Mundu Erakundeko zuzendari nagusi Tedros Adhanom Ghebreyesus doktoreak.
"Azken 50 urteetan aurrerapauso izugarriak ikusi dira minbiziaren prebentzioari eta tratamenduari buruzko ikerketan", adierazi du Minbiziari buruzko Nazioarteko Ikerketa Zentroko zuzendari Elisabete Weiderpass doktoreak.
Tratamenduetan hobekuntzak egin ondoren eta diru-sarrera handiko herrialdeek prebentzio, diagnostiko goiztiar eta detekzio programak onartu ondoren, minbiziak eragindako heriotza goiztiarraren probabilitatea % 20 murriztu da 2000 eta 2015 urteen artean nazio horietan. Hala ere, portzentaje hori % 5ekoa baino ez zen izan herrialde txikietan.
Minbizi mota asko prebenitu litezke arrisku-faktore komunen eraginpean egotea saihestuz, hala nola tabakoaren kontsumoa, minbiziak eragindako heriotzen % 25en erantzulea baita. Gainera, minbizien ehuneko handi bat kirurgia, erradioterapia edo kimioterapia bidez senda daiteke, bereziki fase goiztiar batean atzematen badira.
Gobernu bakoitzak minbiziaren aurkako terapia berritzaile egokiak aukeratzeko zeregina du, kontuan hartuta dauden tratamenduetako asko oso eskuragarriak eta eraginkorrak direla minbiziaren aurka, finantza-zailtasunik sortu gabe.
Zure interesekoa izan daiteke
Joko-aretoetan erruleta-makinak manipulatzen zituen talde kriminal bateko burua atxilotu dute Irunen
Ertzaintzak 29 urteko gizon bat atxilotu zuen joan den ostegunean Irunen, joko-areto batean makinak manipulatzen harrapatu ondoren. Atxilotu zutenean, egun horretan lapurtu zituen 31.000 euro baino gehiago zeramatzan, eta aurreko egunean antzeko beste lapurreta bat egin Donostiako beste lokal batean. Poliziaren arabera, atxilotutako gizona talde kriminal bateko burua da, eta hainbat lapurreta egozten dizkiote horri.
Osakidetzak iraungitako 274 txerto eman zituen 2025ean Euskadiko 13 ESIetan
Osasun Sailak orain emandako datuen arabera, akats horiek ESI guztiei eragin zieten.
Ilarak kontsulatuetan, migratzaileak erregularizatzeko prozesua abiatu berritan
Ilara luzeak izan dira Bilboko Marokoren kontsulatuan, Aldizkari Ofizialean migratzaileen ezohiko erregularizazioa argitaratu ostean. Bilbokoa da Euskal Herri osoan eta Espainia iparraldean dagoen Marokoren kontsulatu bakarra.
Oposizioak salatu du Euskadiko Osasun Itunaren balantzea "marketin hutsa" dela
EH Bilduk, PPk eta Sumarrek salatu dutenez, Eusko Jaurlaritzak Euskadiko Osasun Itunaren betetze mailari buruz egindako balantzea "marketin-ariketa” hutsa da, eta Osakidetzan bizi den "errealitatetik oso urrun" dago. Halaber, Euskal Osasun Zerbitzuan dauden arazoak konpontzeko "balio ez" duela aurpegiratu dute, eta, era berean, ituna euskal osasun-sistema "erortzen uzteko koartada" bat dela deitoratu.
Iruñeak Txupinazo Txikia egingo du uztailaren 10ean
Lehen Hezkuntzako ikasleek jaurtiketa egingo dute udaletxetik, sanferminetako Haur Egunean.
Europar Batasunak "teknikoki prest" du adina egiaztatzeko doako aplikazioa, adingabeak sareko eduki kaltegarrietatik babesteko
Helburua da, beranduenez urtearen amaieran, estatu kide guztiek bermatua izan dezatela aplikaziorako sarbidea, Europa mailan tresna bat izan dezaten, gailu mugikorren eta beste batzuen bidez sare sozialetara sartzen diren erabiltzaileen benetako adina egiaztatzeko.
Osasun Itunak jasotako neurrien % 85 martxan daudela adierazi du Martinezek
Alberto Martinez Osasuneko sailburuak nabarmendu duenez, Osasun Itunak jasotako 332 ekimenetatik 282 (% 85) dagoeneko "martxan" daude, eta neurri horien "eragin argia" sumatzen da Osakidetzan.
Eusko Jaurlaritzak gaitzetsi egin du migranteak erregularizatzeko prozesuan euskara ikastea kontuan ez hartzea
Nerea Melgosa sailburuak gogorarazi du Eusko Jaurlaritzak euskara ikastea eta formakuntza-prozesuetan parte hartzea positiboki baloratzea eskatu zuela.
Gizon bat ikertu dute urrian Zornotzan bi sexu-eraso egiteagatik
Bizkaiko udalerrian 2025eko urrian egindako ekitaldi batean gertatu ziren bi erasoak. Biktimetako batek salatu zuen baimenik gabe musu eman ziola gazteak, eta bigarren batek indarra erabilita sexu-erasoa egiten saiatu zela salatu zuen.
Gizon bat atxilotu dute neska adingabe bati sexu erasoa egiteagatik, Arabako Aldundiaren tutoretzapekoa bera
Biktimak orain atxilotuta dagoen mutilarekin sexu-harremanak izateari uko egin zion, eta orduan egin zion sexu-erasoa. Joan den igandean, apirilaren 5ean, lagun batekin aisialdian zegoela ezagutu zuen mutila. Hezitzaileetako bati gertatutakoa kontatu ondoren, neskari osasun-zentro batera laguntzeko protokoloak aktibatu ziren, eta ustezko erasotzailearen aurkako salaketa jarri zen.