OME: 'Neurriak hartu ezean minbizia % 60 haziko da datozen hogei urteetan'
Minbiziaren aurkako Nazioarteko Eguna dela eta, Osasunaren Mundu Erakundeak (OME) ohartarazi du, gaur egungo joerek jarraituz gero, munduak gaixotasun horren kasuak % 60 handitzen ikusiko dituela datozen bi hamarkadetan.
Kasu berrien igoera handiena, % 81 ingurukoa, diru-sarrera txikiko eta ertaineko herrialdeetan gertatuko da, biziraupen tasak baxuagoak baitira.
Osasunaren Mundu Erakundearen arabera, herrialde horiek gaixotasun infekziosoei aurre egiten eta amaren eta haurren osasuna hobetzen kontzentratu behar izan dituzte beren osasun-baliabide mugatuak, eta haien osasun-zerbitzuak ez daude prestatuta minbizia prebenitzeko, diagnostikatzeko eta tratatzeko.
2019an, diru-sarrera handiko herrialdeen % 90ek baino gehiagok adierazi zuten minbiziaren tratamendu integraleko zerbitzuak eskuragarri zeudela osasun publikoko sisteman, diru-sarrera txikiko herrialdeen % 15 baino gutxiagorekin alderatuta.
"Arreta dei bat da hau, herrialde aberats eta pobreetako minbizi zerbitzuen arteko desberdintasun onartezinei heltzeko", esan du Ren Minghui OMEko goi arduradunak.
"Pertsonek lehen mailako arreta eta deribazio sistemak eskura badituzte, orduan minbizia goiz antzeman daiteke, eraginkortasunez tratatu eta sendatu. Minbiziak ez luke inorentzat heriotza epaia izan behar, inon ez ", gaineratu du.
Erakunde horren arabera, herrialde pobreenetan gaixotasunaren aurkako aurrerapena lorgarria da. "Herrialde bakoitzaren egoeraren araberako politika egokienak identifikatuz, osasun-estaldura unibertsalean minbiziari ematen zaion erantzuna txertatuz eta alderdi interesdunak modu koordinatuan lan egin dezaten mugituz, gutxienez zazpi milioi bizitza salbatu litezke hurrengo hamarkadan", esan du Osasunaren Mundu Erakundeko zuzendari nagusi Tedros Adhanom Ghebreyesus doktoreak.
"Azken 50 urteetan aurrerapauso izugarriak ikusi dira minbiziaren prebentzioari eta tratamenduari buruzko ikerketan", adierazi du Minbiziari buruzko Nazioarteko Ikerketa Zentroko zuzendari Elisabete Weiderpass doktoreak.
Tratamenduetan hobekuntzak egin ondoren eta diru-sarrera handiko herrialdeek prebentzio, diagnostiko goiztiar eta detekzio programak onartu ondoren, minbiziak eragindako heriotza goiztiarraren probabilitatea % 20 murriztu da 2000 eta 2015 urteen artean nazio horietan. Hala ere, portzentaje hori % 5ekoa baino ez zen izan herrialde txikietan.
Minbizi mota asko prebenitu litezke arrisku-faktore komunen eraginpean egotea saihestuz, hala nola tabakoaren kontsumoa, minbiziak eragindako heriotzen % 25en erantzulea baita. Gainera, minbizien ehuneko handi bat kirurgia, erradioterapia edo kimioterapia bidez senda daiteke, bereziki fase goiztiar batean atzematen badira.
Gobernu bakoitzak minbiziaren aurkako terapia berritzaile egokiak aukeratzeko zeregina du, kontuan hartuta dauden tratamenduetako asko oso eskuragarriak eta eraginkorrak direla minbiziaren aurka, finantza-zailtasunik sortu gabe.
Zure interesekoa izan daiteke
Pasaiako portuan piztutako sute baten ondorioz, herritarrak konfinatu behar izan dira, kea dela eta
Pasaiako portuan izandako sute industrial batek eragindako keak Lezo eta inguruko biztanleei eragin diezaieke, eta, ondorioz, larrialdi zerbitzuek ES-Alert bat aktibatu dute bizilagunei konfinatzeko eskatzeko.
Berehalako trafiko-kontrolak ezarri dituzte Oiartzunen eta Irunen, hirigunean zirkulazio-arazoak saihesteko
Ertzaintzak Oiartzungo landa-bideetako sarbideak zainduko ditu bereziki, mugan harrapatutako ibilgailuek ordezko bideak erabil ez ditzaten. Irunen, Udaltzaingoak iragazkiak ezarriko ditu, igarobideko trafikoak hirigunea kolapsatu ez dezan. Ostegun honetan, 10 kilometrorainoko auto-ilarak sortu dira Biriatun, Baionarako noranzkoan.
Hamar urteko mutiko bat hil da Burlatako etxebizitza batean izandako sutearen ondorioz
Sua hartu duen eraikineko hirugarren solairuko leihoetako batetik erori da eta ospitalera eraman dute, larri, kolpe ugarirekin.
14 dira Donostiako gozoki-saltzailearen sexu-erasoen biktimak
Ertzaintza 6 urteko epea ikertzen ari da, salatutako gertakarietako batzuk 2020koak baitira. Ustezko egilea behin behineko espetxealdian dago uztailaren hasieratik.
Anboto mendian 30 metroko altueratik erori ostean erreskatatutako 18 urteko emakume bat hil da
Istripua atzo, asteazkena, gertatu zen. Bi lekukok eman zuten abisua, gailurraren iparraldean biktima bihotz-arnasketako geldialdian zegoen bitartean, haren ondoan laguntza eske oihuka ari zen mutil bat prismatikoekin ikusi ostean. Gaur hil da gaztea, Gurutzetako ospitalean.
Urzainkiko suteak aktibo jarraitzen du, eta garrak perimetratzea da orain lehentasuna
Iñaki Elias Nafarroako suhiltzaileen buruak esan duenez, ez dago arriskurik herritarrentzat, baina eremu oso malkartsua izateak asko zailtzen ditu sua itzaltzeko lanak. Azken orduetan 4x4 ibilgailuentzako eta mangerentzako bideak irekitzea lortu dute, eta, horri esker, errazago heldu ahal izango diote suari, lurrez; airez, zortzi helikoptero ari dira lanean.
Enpresen iruzurrerako sare bat desegin dute Bilbon eta Castron
Guardia Zibilak bost pertsona atxilotu ditu talde kriminaleko kide izatea, iruzur egitea, dirua zuritzea, dokumentuak faltsutzea eta egoera zibila usurpatzea egotzita.
Izarrako igerilekua gaur itxi dute, ur eskasia dela eta
Urkabustaizko Udalak (Araba) udal igerilekuen denboraldia ohi baino lehenago ixtea erabaki du, ur kontsumo handia eta akuiferoen agortzea tarteko.
1.200 pertsona migrantetik gora lekualdatu dituzte Ceutako El Trampolin hondartzatik harrera-gune berrietara
Goizean ekin diote pertsona migratzaileak lekualdatzeko lehen faseari, uztail amaieran Ceutan izandako oldearen ondotik hondartza hustu asmoz. Lekualdatzea oinez eta taldeka egin da, inolako isitilurik gabe. Lekualdatutako ia erdiak hondartzara itzuli dira; gehienak, beren gauzak berreskuratzera, baina batzuk berriro han lo egiteko asmoz bueltatu dira.
Behi bat erreskatatu dute sasi artean, Faltzesko bosgarren entzierroan lubetatik erori ostean
Behia mugitu ezinik egon da hainbat minutuz, sasiz eta sastrakaz estalitako eremu batean harrapatuta. Azkenean, animalia bere kabuz irteten saiatu da, baina ez du askatzea lortu. Egoera horren aurrean, erreskate bat jarri da martxan, auzolanean sokak jarrita, zezena harrapatuta geratu den eremutik ateratzeko.