'Belengo Izarra' zeruan agertuko da gaur gauean, neguaren hasierarekin
'Belengo Izarra' Jupiter eta Saturno planeten arteko superkonjuntzioa da, eta gaur (abenduak 21) ikusi ahalko da. Azken hilabeteetan pixkanaka hurbiltzen joan diren bi planetak euren arteko gutxieneko distantziara iritsiko dira gauean.
Konjuntzio bat gertaera astronomiko bat da, non bi astroren arteko distantzia oso txikia dirudien Lurretik behatuta. Planeten, Ilargiaren eta Eguzkiaren artean gerta daitezke (zeruan duten posizioa aldatzen duten objektuak baitira) euren mugimendu propioagatik edo Lurraren mugimenduagatik.
Zeruan ikusiko dugun Jupiter eta Saturnoren arteko hurbilketa fenomeno bisuala izango da. Bi planeten arteko distantzia fisikorik txikiena urriaren 12an izan zen, baina gure begietarako gaur gauean egongo dira inoizkorik gertuen.
"Jupiter eta Saturnoren arteko itxurazko distantzia 1/10eko gradua bezain txikia izango da, hau da, 6 minutuko arkua, Eguzkiaren edo Ilargiaren batez besteko diametroaren 1/5", azaldu du Alfred Rosenberg Kanarietako Astrofisika Institutuko (IAC) astrofisikari dibulgatzaileak. Hala ere, bi planeten arteko benetako distantzia, gutxi gorabehera, Lurraren eta Eguzkiaren artekoa baino bost aldiz handiagoa izango da.
Espainiako Elkarte Astronomikoen Federazioak dioenez, Jupiter eta Saturnoren arteko konjuntzioa 20 urtean behin gertatzen da, gutxi gorabehera, baina aurtengoa fenomeno berezia da, antzeko azken fenomenoa 1623an izan baitzen. Patrick Hartigan Riceko Unibertsitateko astronomoa haratago doa, 1226an izan zela esan baitu. 2080ra arte itxaron beharko dugu fenomeno honetaz gozatzeko berriro.
Jupiter eta Saturno planeta distiratsuak dira, eta, beraz, izar bezala ikusten dira tresna optikoen beharrik gabe. Fenomenoaren aurreko eta ondorengo egunetan, tresnarik erabili gabe ikusi ahalko dira zeruan, bata bestetik oso gertu; gaur, berriz, prismatikoak erabiltzea gomendatzen dute, biak bereizi ahal izateko.
Fenomenoari lotutako jarduerak erraztu eta bideratzeko, Espainiako Elkarte Astronomikoen Federazioak —Europlanet Society - Spain & Portugal Regional Hub-ekin, Astronomiaren Espainiako Elkartearekin, Astronomers Without Borders (AWB), The IAU Office for Astronomy Outreach (OAO) eta Nazioarteko Astronomia Elkartearekin (IAU) lankidetzan— bere webgunean jaso ditu "erraldoien topaketa" honen behaketaren parte hartzea sustatzeko, jarduerak egiteko eta baliabideak eskaintzeko antolatu diren hainbat behatoki, astronomo amateur eta unibertsitate.
Zure interesekoa izan daiteke
Basauri BEA futbol taldearen hurrengo hiru partidetara ez du epailerik bidaliko Bizkaiko Arbitroen Batzordeak
Epailerik gabe, beraz, partida ezingo da jokatu. 16 urteko arbitro emakume bat iraintzeagatik eta mehatxatzeagatik ezarri diote zigorra futbol taldeari.
Corellako 14 urteko adingabe bat saldu eta ezkontzera behartu zuten pertsonak epaituko dituzte
Kasua ikertu duen epailearen ustez, gertakariak gizakien salerosketaren delitu izan daitezke. Autoaren arabera, gaztea ezkontzera behartu zuten "5.000 euro, bost whisky botila eta janariaren truke" eta, ondoren, Kataluniako hainbat udalerritan eskean aritzera behartu zuten.
24. Korrikaren amaiera: festa erraldoia Bilbon, igandean
Martxoaren 29an Bilboko udaletxean amaituko da 24. Korrika, "Euskara gara" lelopean, eta egun osoan zehar jarduera desberdinez osatutako egitarau zabala izango da.
Euskal hiztunen "eguneroko errealitatearen lagin txiki bat": 883 urraketa, 2025ean
Hizkuntza Eskubideen egoerari buruzko txostena aurkeztu du Behatokiak. Ondorio nagusia da "araugintzan errotiko aldaketak" egin ezean, "atzerapausoak emateko arriskua gero eta nabarmenagoa" dela. Azaldu dutenez, zenbait lanpostu publikotan euskararen ezagutza ez izateak sistema osoaren euskaraz funtzionatzeko gaitasuna oztopatzen du.
Eusko Jaurlaritzak Trans Memoriaren Eguna izendatu du azaroaren 20a
Dekretua elkarte eta erakunde sozialekin lankidetzan egin da, besteak beste, Naizen, Errespetuz eta Loratuz Lotu elkarteekin. Besteak beste, aukeratutako dataren proposamenean eta adostasunean parte hartu dute.
Akusatutako irakaslearen ikasle ohia: "Guk ere lekuz kanpo zeuden iruzkinak entzun behar izan genituen 11-12 urte genituenean"
Oiartzungo Elizalde ikastetxean irakasle akusatuaren ikasle izan ziren hainbat emakume Gipuzkoako Probintzia Epaitegira hurbildu dira gaur biktimei babesa ematera. Horietako batek azaldu duenez, 11-12 urte zituztenean "iruzkin lizunak" egiten zizkien gizonak, eta epaiketan entzundakoaren aurka, ziurtartatu duenez, gizona bera zen gerturatzen zitzaiena eta "lekuz kanpoko iruzkinak" egiten zizkiena. Ikasgelan bideo pornoak jartzen zizkiela eta hitz-joko lizunak egiten zituela esan dute, eta "nazkagarria" eta "lotsagabea" zela.
Irungo institutu batean diruaren truke ikasleei sexu harremanak proposatzea leporatzen dioten irakasleak akusazioak ukatu ditu, eta lan jazarpena salatu du
Fiskaltzak 22 urteko kartzela zigorra eskatu du irakasle horrentzat, 13 eta 15 urteko hiru adingaberi diruaren zein oparien truke sexu harremanak izateko proposamenak egitea egotzita.
Epaileak Amaya Zabarteren kasua artxibatu du, jaurtigaia nork bota zuen egiaztatu ezin duelako
Donostiako epaileak behin-behinean artxibatu du 2024ko martxoan jasandako lesioagatik irekitako auzia, eta familiak helegitea aurkezteko aukera du orain.
Epailearen arabera, Estatuko administrazioarena zen El Bocaleko pasabidea mantentzearen ardura, eta ikerketapean jarri ditu Trantsizio Ekologikoko bi funtzionario
Epailearen ustez, Estatuko administrazioa da martxoaren 3an Santanderko hondartza horretan istripua izan zen pasabidearen "kontserbazio-egoera eta mantentzea egokia zela bermatzeko arduradun bakarra", eta pasabide horretako eta beste batzuetako lanak "amaitu gabe" daudela. Sei pertsona hil ziren eta bat larri zauritu zen, martxoaren 3an, itsaso ondoko pasabidea behera etorrita.
Alokairuen eskaintza, amilduta: Bilbon eta Donostian % 70 baino gehiago murriztu da
Iruñean alokairuen eskaintza % 47 jaitsi da, eta Gasteizen % 26, Idealistaren arabera. Bilbon, etxebizitza baten bila dabiltzanen lehiak % 864 egin du gora bost urtean.