Euskadin, Gerra Zibilean egindako 2.040 bonbardaketa baino gehiago dokumentatu ditu Eusko Jaurlaritzak
Gerra Zibilean Euskadin izandako bonbardaketak ikertzeko lana aurkeztu du gaur Beatriz Artolazabal Berdintasun, Justizia eta Gizarte Politiketako sailburuak. Xabier Irujo historialari eta Nevadako unibertsitateko Euskal Ikasketen Zentroko zuzendariak egin du lana, Gogora Institutuak bultzatuta; ikerketaren izenburua hauxe da: "Atlas de bombardeos en Euskadi (1936-1937)".
Irujoren ikerketa-lanak egiaren alde egindako ekarpena azpimarratu du Artolazabalek, eta, nabarmendu du Euskadin, guztira, 127 herri bonbardatu zirela, eta horietatik guztietatik Gernika ikur bilakatu dela.
Sailburuak azpimarratu duenez, atlas horretan jasotzen den bezala, eraso faxista gehienak "ez ziren taktikoak izan, ezta estrategikoak ere; herritarren artean beldurra eragitea eta atzeguardian morala haustea zuten helburu".
Aurkezpenean jakitera eman dutenez, eta lanak hala erakutsi duenez, guztira 1.441 pertsona hil ziren bonbardaketen ondorioz. Hala ere, Irujok azaldu du identifikatu gabeko biktimak askoz gehiago izan zirela. Halaber, bi datu nabarmendu ditu: emakumeen % 57,82 eta 14 urtetik beherakoen % 48,79 bonbardaketa baten ondorioz hil ziren gerra iraun artean.
1936ko uztailetik 1937ko uztailera bitartean Euskadin egindako 1.220 eraso jasotzen ditu ikerketa-lanak. Aldi horretan, Euskadiko 127 herri, Kantabriako 1 eta Nafarroako 4 bonbardatu zituzten. Azaldutakoaren arabera, bonbardaketa-operazio bat aireko unitate batek, edo batzuek, helburu bakar baten gainean egindako eraso multzo bati dagokio, gerra egun batean. Hori dela eta, operazio batean bonbardaketa bat edo gehiago egin ahal ziren. Hala, epe horretan, 2.042 bonbardaketa izan ziren, 1.870 matxinatu faxistek egindakoak eta 172 errepublikanoek egindakoak.
Lanaren hedapena errazteko, "Atlas de bombardeos en Euskadi (1936-1937)" argitalpenean zehazten diren puntuak geolokalizatu dituzte. Horrela, erabiltzaileak zuzenean ikus ditzake eraso bakoitzaren datu garrantzitsuenak eta atlasaren orrialdearen erreferentzia, informazioa zabaldu ahal izateko.
Euskadiko Memoria Historiko eta Demokratikoaren Legearen aurreproiektua
Halaber, Artolazabalek iragarri du Eusko Jaurlaritzaren Gobernu Kontseiluak uztailaren 27an onartuko duela Euskadiko Memoria Historiko eta Demokratikoaren Legearen Aurreproiektua, biktimen memoriaren "egia eta lehengoratze" printzipioetan oinarrituta.
Zure interesekoa izan daiteke
Olatu zuri gorriak Iruñea hartu du
Txupinazoarekin, lehertu da festa Iruñean eta ez du atsedenik hartuko datorren uztailaren 14ra arte. Urteroko ohiturei, gaur beste protagonista bat batu zaie: beroa. Festazaleek 40 graduko tenperaturekin abiatu dituzte 2026ko sanferminak.
Antzuola eta Urretxu artean piztutako baso-sutea kontrolpean dago
Gipuzkoako hiru parketako suhiltzaileak aritu dira Antzuolan 13:45ak aldera deklaratutako sutea itzaltzen. Sugarrak ordu batzuk geroago kontrolatu dituzte.
Kontrolatu dute Imarkoainen piztutako sutea
Lizarra, Azkoien eta Tafallako suhiltzaile etxeetako brigadek 15:30ak aldera lortu dute sutea kontrolpeak hartzea. Guztira 80 hektarea baino gehiago erre dira baso eta, batez ere, laborantza artean.
ELAk arreta euskaraz bermatzeko eskatu dio Osakidetzari
Oraindik hizkuntza ez dakiten langileak euskalduntzeko plana aldarrikatu du sindikatuak Osakidetzaren Gasteizko egoitzan.
Lesakako sanferminak hasi dira
Txupinaren jaurtiketak eman die hasiera Lesakako San Fermin jaiei astelehen honetan, 12:00etan. Jai-egitarauak 50 kultura-, kirol- eta jolas-jarduera baino gehiago biltzen ditu, datozen 6 eguneton burutuko direnak. Gaita jotzaileen, musika-banden eta txarangen ohiko soinuek herriko kaleak alaituko dituzte uztailaren 11ra arte, larunbata.
Arrautza frijituak, txistorra eta zapi gorria: Hasi da festa Iruñean
Urtero bezala, ohiko hamaiketakoak izaten dira uztailaren 6ko goizean, festei hasiera emateko zain. Mokadu sendoak beti ere, hau izango baita seguraski, eguneko otordu bakarra.
40 ikasleri ez diete, kautelaz, USaPen Euskarako nota zenbatuko
Auzitegiek arrazoia ematen ez badiete kasuaren funtsari buruz, nota horiek kontuan hartuko dira azkenean.
Asiron eta Chivite: "Jendeak asko goza dezala, baina errespetuz"
Joseba Asiron Iruñeko alkateak eta Maria Chivite Nafarroako presidenteak 2026ko sanferminetara hurbiltzeko deia egin diete herritarrei, jaiez eta hiriaz gozatzeko, baina "beti errespetuz".
Txistulari eta Gaiteroen Bandak dantzan jarri du Iruñeko Udaletxe plaza
Gaur eguerdian Iruñeko Udaletxeko plaza bete duten milaka pertsonek Txistulari eta Gaitarien Bandaren doinuekin dantzan egin ahal izan dute.
3I/ATLAS izarrarteko kometa "Eguzkia baino askoz zaharragoa" dela ondorioztatu du astronomo talde batek
Aztarna kimiko espezifikoak neurtuz iritsi dira ondorio horretara, eta segur aski Eguzki sistematik kanpo sortu zela ere uste dute. Izarrarteko kometak eguzki sistemaren kanpoan sortu eta noizean behin eguzki sisteman sartzen diren izoztutako objektuak dira.