"Teknologia berriekiko mendekotasunaren prebentzioan gurasoek izan behar dute eredu"
Teknologia berrien aroan haztea eta heztea egokitu zaie egungo haur eta nerabeei. Askotan, arau zehatzik gabeko joko-zelai baten erdian aurkitzen dira, gailu elektronikoak nahieran erabiltzen. Konturatzerako, gailuaren atzaparrek mendean hartzen dituzte, eta atera ezinda geratzen dira. Munduko Osasun Erakundeak 2019an buruko nahasmendu gisa jaso zuen bideo-jokoekiko mendekotasuna, eta geroz eta gehiago dira teknologia berrien gehiegikeriekin lotutako arazoak dituzten gazteak.
Gaia hedabideetako lerro-buruetara ekarri du, asteon, Castelloko (Espainia) gazte baten istorioak. Fortnite bideojoko ezagunarekiko zuen mendekotasuna ondorioz, bi hilabetez egon zen ingresatuta ospitale bateko psikiatria unitatean. Egunean 20 ordu baino gehiago jokatzera iritsi omen zen.
Badira urte batzuk adikzio mota berri hau atzematen hasi zirela adituak, baina Covid-19aren pandemiak are gehiago azaleratu du arazoa. Etxean eta pantailen aurrean inoiz baino ordu gehiago igaro dituzte nerabeek, eta zaurgarrienengan eragin kaltegarri asko izan ditu konfinamenduak. Horren lekuko zuzenak izan dira Agipad elkartean. Drogekiko mendekotasuna duten pertsonei arreta eskaintzeko sortutako elkartea bada ere, egun adikzio mota ezberdinak lantzen dituzte.
Lukene Lizaso Agipadeko gizarte langilearen hitzetan, adikzio mota ezberdinak diren arren, teknologia berriekiko eta drogekiko mendekotasunek badituzte oinarrian antzekotasunak: oso eskuragarri daude, pertsona zaurgarrienei erasotzen diete eta adikzio maila handia sor dezakete.
Arazoari aurre egiteko tresna garrantzitsuena prebentzioa dela esan du Lizasok. Horren arabera, pantailen aurrean jartzen diren unetik, horien arriskuen berri eman behar zaie haurrei, eta "gurasoek eredu" izan behar dute. "Askotan, helduok egiteko gai ez garena nerabeei eskatzen ari gara. Teknologia berrien aurrean helduek kritikotasunik ez badute, nerabeei zer eskatu behar diete? Azalpen bat zor diegu gazteei", nabarmendu du.
Ildo beretik mintzatu da Ana Gonzalez Bizkaiko Psikologoen Elkarteko kidea ere. Horren hitzetan, isolamendua, denboraren nozioaren galera eta jarrera aldaketa bortitzak dira gazte batek bideojokoekiko adikzioa izan dezakeela pentsarazteko sintomak.
Gurasoengan jarri du begirada Gonzalezek ere, eta gailu teknologikoen erabilera kontrolatzea ezinbestekotzat jo du. "Gurasoek eredu izan behar dute, eta teknologi berrien erabilera arduratsua egin behar dute", zehaztu du.
Zure interesekoa izan daiteke
Bideo hunkigarria argitaratu du Lara Tacorontek, Mexikora ikastera joan eta hil duten gaztearen ahizpak
Lara Tacorontek, asteburuan Mexikon labankadaz hil zuten Claudiaren ahizpak, salatu duenez, inork ez zion bere familiari jakinarazi “duela oso gutxi” beste bi emakume hil zituztela unibertsitate berean, Moreloseko Autonomoan. "Zergatik ez du inork ezer egiten?", galdetu eta deitoratu du "gutako bakoitza, pertsona gisa, gizarte gisa, aldatzen ez garen arte, horrelakoek gertatzen jarraituko dute".
Gasteizek gogortu egingo du animalien ordenantza: 200 euro pixa eta gorozkiak ez garbitzeagatik, nahitaezko asegurua eta 100.000 eurorainoko isunak
Ordenantzaren eguneraketak arau-hauste arinak gogortuko ditu: egun 750 eurotik beherakoak eta 3.000 eurora iritsiko dira orain. Berritasunen artean, animalien pixa urez garbitzeko betebeharra dago, eta hori ez betetzeak 200 euroko isuna izango du.
Trafikoa bere onera etorri da N-634an, Galdakao parean, istripu baten ondorioz ia bi orduz itxita egon ondoren
Ezbeharra 14:45ean gertatu da Kortederrako gasolindegitik gertu, 96. kilometroan. Auto batek eta kamioi batek elkarren kontra jo dute, eta pertsona bat zauritu da.
Sua berriro piztu da Derion, goizaldean itzali eta ordu gutxira
Sua asteleheneko 20:30ak aldera piztu zen San Isidro auzoko baso-eremu batean, Loiuko aireportutik gertu. Suhiltzaileek sugarrak erabat itzaltzea lortu zuten arren goizaldeko 05:30ak aldera, sua berriro piztu da eta lanean ari dira une honetan, sugarrak itzaltzen.
Zestoako jaietan pertsona bati egindako eraso "bortitza" salatu dute
Udalak ohar baten bidez jakinarazi duenez, lagun bat "bortizki" kolpatu zuten, eta erasoaren ondorioz, hezur haustura eta buruan zauriak izan zituen. Hori dela eta, ospitalera eraman zuten, eta Neurologia Zerbitzuan dago ingresatuta. Bestalde, Segurtasun Sailak zehaztu du irailaren 9ko gauerdian gertatu zela erasoa, eta biktima 40 bat urteko gizonezko bat dela.
Sexu-askatasunaren aurkako delituak batez beste % 8 hazi dira Euskadin
2025ean 2.200 kasu salatu ziren. Fiskaltzaren memoriak ohartarazi duenez, adingabeei zuzendutako prebentzio eta kontzientziazio lanak "ez dira funtzionatzen ari".
Justizia Anderrentzat plataformak gezurretan aritzea leporatu die Santurtziko Udalari eta poliziari
Ander S. T. poliziaren indarkeriak hil zuela frogatuko omen dute prozesu judizialean, eta frogetako bat aurkeztu dute: atxiloketaren bideoa. Plataformak manifestazioa deitu du urriaren 3an.
Ikasle-egoitza ala partekatutako pisua? Unibertsitateetako egoitzen eskariak gora, alokairuen garestitzeagatik
Etxebizitza partekatua aurkitzea gero eta zailagoa da, eta egoitza eta pisuaren arteko prezio-aldea txikitu egin da. Ikasle-egoitza batzuk %100eko okupaziotik gertu daude: erosotasunak, zerbitzuek eta banakako gelek gero eta ikasle gehiago erakartzen dituzte.
Espetxera eraman dute motozerra batekin hainbat gazte mehatxatu zituen gizona
Leporatzen dizkioten gertakariak irailaren 12ko goizaldean jazo ziren. Aurrekari polizialak zituen gizon hori hainbat pertsonari segika ibili zen Algortan, motozerra bat eskuetan zuela.
Eguraldi aldaketa gaurtik aurrera, eta euria asteazkenerako zein ostegunerako
Goiza eguzkitsua eta beroa izango da, baina iluntzerako aldaketa iritsiko da eta asteazkenean tenperaturek nabarmen egingo dute behera. Euria egingo du bai asteazkenean baita ostegunean ere.