NASAk misio bat abiatuko du azaroan asteroide bat desbideratzeko
NASAk espazio-ontzi bat jaurtiko du azaroaren Dimorphos asteroidearen aurka, hori desbideratzea helburu. Dimorphosek ez du inolako arriskurik Lurrerako, baina misioak, DART izenekoa bera, egiaztatu nahi du posible ote den arriskutsuak izan litezkeen asteroideak desbideratzea.
Hain zuzen ere, espazio-ontzia azaroaren 24an aireratuko da, baina datorren urtean egingo du talka asteroidearen aurka.
Dimorphos Didymoseko asteroiderik txikiena da. Didymos Lurretik gertuko biko asteroide-sistema da. Bere gorputz nagusia 780 metro zabal da, eta Dimorphos, haren ilargirik txikiena, 160 metroko diametroa du; gutxi gorabehera, Egiptoko Piramide Nagusiak bezala.
2022an, Dimorphos NASAren DART misioaren jomuga izango da; DART da Asteroide Bikoitza Helbideratzeko Proba izenaren akronimoa. Lehen aldiz probatuko du asteroideak desbideratzeko teknologia bat, planeta-defentsarako.
Bi urteren buruan, 2024an, Hera misioa jaurtiko du ESA Europako Espazio Agentziak; misio horrek gertutik ikertuko du Dimorphos, bai eta Didymos ere, DARTen talkaren ostean.
"Dimorphos izenak, grekoaz, 'bi forma' esan nahi du", azaldu zuen iaz Kleomenis Tsiganisek, Tesalonikako (Grezia) Aristoteles Unibertsitateko zientzialari planetario eta DARTeko eta Herako taldeetako kideak, misioaren berri eman zuenean. Berak proposatu zuen NASA desbideratzen ahaleginduko den asteroidearen izena.
Tsiganisek zehaztu zuenez, izena hautatzean kontuan hartu dute Dimorphos asteroidearen itxura gizakiak nahita aldatua izango dela, DARTen talkagatik.
"Hala, guk bi modutara ezagutuko dugu: DARTek talka izan aurretik ikusiko duen moduan, eta Herak handik urte batzuetara ikertuko duen modura", esan zuen.
Aurreikuspena da DARTek Dimorphosek Didymosen inguruan egiten duen orbita desbideratzea, eta krater bat sortzea; Herak, gerora, krater hori ikertuko du.
DARTek espazio-ontzi bat zabalduko du, asteroidera iritsi aurretik, eta horrek talka erregistratuko du. Epe luzerako ondorioak espazio- eta lur-teleskopioen bidez ikertuko dituzte.
Hera misioak ere zabalduko ditu espazio-ontziak, ikerketa osagarriak egitea helburu, Michael Kueppers misioaren zientzialariak azaldu duenez: "Juventas espazio-ontziak ekorketa egingo du asteroidearen barnealdean; historian lehen aldiz, maiztasun txikiko radarra erabiliko dugu horretarako. Barne-egitura hori ulertzea DARTek Dimorphosen egingo duen talka ondo ulertzeko funtsezko aurrerapausoa da".
Didymos 1996an detektatu zuten lehen aldiz. Hasieran, zientzialariek pentsatu zuten objektu bakarra zela, eta izen ofiziala izateko irizpideak ez zituela betetzen; izan ere, ikertzaileek orbita uniformea marratu behar dute, eta egiaztatu behar dute ez dela espazioan galduko izendapen baterako eskaria formala azkenean egin aurretik.
Gerora, 2003an, Txekiako Ondrejov behatokiko Petr Pravec astronomo planetarioak asteroidearen distira jarraitzen zuen bitartean, patroi bat atzeman zuen. Horren arabera, posible zen satelite batek objektu nagusiaren inguruko orbita egitea.
Zure interesekoa izan daiteke
Arabako gazteen ikasbidaian gertatutakoa kontatu diote EITBri bi gurasok
Gazteetako batzuk "bizitzako gaurik okerrena" pasa zutela esan zieten gurasoei. Portura iritsi ondoren ontzian gelditu behar izan zuten Guardia Zibilaren aurrean deklaratu ahal izateko.
A-15 errepidea itxita egongo da bi noranzkoetan ostiraleko 22:00etatik igandeko 10:00etara
Andoainerako noranzkoan, Berastegiko lotunean moztuko da trafikoa, eta Iruñerakoan, berriz, Sorabillako (Andoain) lotunetik aurrera. Belabietako tunelean segurtasun ekipamenduak kontrolatzeko sistema berri bat jarri ahal izateko itxiko dute.
Osakidetzak prest dauka segurtasun biologiko handiko unitatea, hantabirus kasu posibleei aurre egiteko
Donostia Ospitaleko isolamendurako unitatea Espainiako Estatuan dauden 7 unitateetako bat da, eta bertako profesionalak etengabe entrenatzen dira arrisku handiko infekzioei aurre egin behar dietenerako.
10 salaketa eta 3 gazte ikerketapean Arabako 100 bat adingabek egindako ikasbidaiaren auzian
Bartzelonako Guardia Zibila ari da ikerketa zuzentzen, polizia judizial gisa, eta kasua Bartzelonako Guardiako Epaitegira bidali dute. Zenbait adingabe eta lekukori deklarazioa hartu diete jada, ikastetxe horietako ikasleak ez ziren bidaiariak ere joan zirelako itsas bidaian.
Maialen Mazon hiltzeagatik akusatutako gizonak biktimaren odol orbanak zituen arropetan
Ostiral honetan egin da Arabako Probintzia Auzitegian ustezko hiltzailearen aurkako epaiketaren bosgarren saioa. Auzipetuaren arroparen hainbat lagin aztertzeaz arduratu ziren Ertzaintzako bi adituk deklaratu dute gaur. Zehazki, haren galtzetan zegoen orban bat, eta alkandoran eta zapatiletan zituen orban batzuk ikertu dituzte, eta ondorioztatu dute odol orbanak zirela eta odol hori Mazonen DNArekin bat zetorrela.
EHUk graduazio ekitaldi bateratua egingo du San Mamesen, ekainaren 12an
Ikasleek dagoeneko izena eman dezakete, doan. Halaber, ikasleen senide eta hurbilekoek arratsaldetik aurrera erosi ahalko dituzte sarrerak, 19 euroan, EHUren webgunean.
Lukas Agirre hiltzeaz akusatutakoen "errugabetasun presuntzioa suntsitzeko zantzu nahikoak" ikusten ditu fiskalak
2022ko Gabonetan gertatu zen krimenaz akusatuta, hiru pertsona eseriko dira aulkian: hilketaren ustezko egilea, beharrezko laguntzailea (hiltzaileari labana eman ziona) eta krimena estali zuen neska bat. Gaur osatuta geratuko da herri epaimahaia, eta astelehenean hasiko da epaiketa bera, aurretiazko gaiak aztertuta. Fiskaltzak eta akusazio partikularrak 22 eta 25 urte arteko kartzela zigorra eskatzen dute.
Eusko Jaurlaritzak Gaixotasun Infekzioso Emergenteen Aholku Batzordea aktibatu du hantabirusak eragindako alerta hurbiletik jarraitzeko
Gontzal Tamayo Osasun sailburuordea buru duen organoak bere lehen azalpenak eman ditu MV Hondius ontziaren egoera aztertu ondoren, eta lasaitasunerako mezua helarazi nahi izan du, Euskadin arriskua oso txikia dela goraipatuz; Osakidetzak, berriz, Donostia Unibertsitate Ospitaleko Goi Mailako Isolamendu eta Tratamenduko Unitatea operatibo eta prest du edozein gorabeherari aurre egiteko.
Igorreko Udalak loteriaren saria kobratu ez dutenen arazoa "lehenbailehen" konpontzea espero du
Gabonetako Loterian saria egokitu eta kobratu ezinik geratu diren ehundik gora lagunen salaketak jaso ditu jada Ertzaintzak. Igorreko errugbi taldeak iruzurra egin duen argitzeko ikerketa martxan da.
52 apaizek Juan Carlos Elizalde gotzainaren aurka egin dute, “agintekeriaz” jokatzea leporatuta
Apaizetako baten arabera, seminarioaren “erdia kikoen esku” utzi du gotzainak. Elizalderen esanetan, apaiz batzuek “denbora gehiegi dute inkordiatzeko”.