Klima-aldaketa aurreikusi baino "azkarragoa eta larriagoa" da
Klima-aldaketaren eragina duela 20 urte aurreikusitakoa baino "azkarragoa, larriagoa eta zabalagoa" da. Klima Aldaketari buruzko Gobernu Arteko Taldeko (Intergovernmental Panel on Climate Change edo IPCC, ingelesez) adituak ondorio horretara iritsi dira berriki argitaratutako txosten batean.
Taldeak ohartarazi du behar-beharrezkoa dela neurriak "orain" hartzea, "arrakasta izateko aukerarik onena" izateko. Hoesung Lee IPCCko presidenteak azaldu duenez, txostenak ohartarazten du klima aldaketa gutxitzeko "motel aritzeak ondorioak" izango dituela. Orain hartzen diren erabaki eta neurriek naturak zehaztuko dute pertsonak nola moldatzen diren eta naturak etorkizunean arrisku klimatiko gero eta larriagoei nola erantzungo dien
Antonio Guterres NBEko idazkari nagusiaren hitzetan, txostena "ezagutzen dugun munduarentzako beste heriotza-sententzia bat da". "Herrialde gutxi batzuk munduko gainerako herrialdeen eskubideak urratzen ari dira. Enpresa gutxi batzuk ari dira ondasun guztiak eskuratzen, behartsuenen eta ahulenen eskubideak alde batera utzita", gehitu du. Guterresek gobernuen lidergo falta "kriminala" ere salatu du.
Larrialdi klimatikoak areagotu egin ditu faunaren, nekazaritzaren eta pertsonen gaitzak. Adituek txostenean azpimarratu dutenaren arabera, ekosistema osasuntsuek eta dibertsitateak "gizakiaren biziraupena bermatzen dute". Zerbait egitea eta joera negatiboa iraultzea beharrezkoa da ekosistemak eta pertsonen ongizatea indartzeko. Horrela, IPCCren ustez, naturak karbonoa xurgatzeko eta biltegiratzeko duen ahalmena balia dezake gizarteak.
Horretarako, IPCCk naturaguneak lehengoratzea eta muturreko aldaketak ezartzea planteatu du, hala nola haragi gutxiago kontsumitzea deforestazioa saihesteko eta CO2 isuriak ez areagotzeko. "Bizikleta gehiago, auto gutxiago, trenez bidaia gehiago eta hegazkinez gutxiago behar ditugu", azaldu du Daniela Jacob txostenaren egileetako batek. Horren esanetan, tenperatura globalaren igoera 1,5 ºC-ra mugatzeak CO2 isuriak % 45 murriztea eskatzen du 2030erako; % 25, 2 ºC-ra mugatzeko.
"Krisi klimatikoa haurren krisia da"
Bestalde, UNICEFek salatu duenez "ez dira aintzat hartzen" larrialdi klimatikoari erantzuteko planetan. "Larrialdi klimatikoa haurren krisia da. Haur gehienek babesik gabe jarraitzen dute, eta ez daude prestatuta klima-aldaketaren eragin gero eta handiagoari aurre egiteko ", gaineratu du. Halaber, UNICEFek dei egin du herrialdeek "konpromisoa" har dezaten krisi honi bizirauten laguntzeko, "itxaroten jarraitu" beharrean.
Zure interesekoa izan daiteke
Albiste izango dira: San Fermin eguna, alerta laranja beroagatik eta NATOren goi-bilera Ankaran
Gaurkoan Orain-en albiste izango direnen laburpena, bi hitzetan.
Olatu zuri gorriak Iruñea hartu du
Txupinazoarekin, lehertu da festa Iruñean eta ez du atsedenik hartuko datorren uztailaren 14ra arte. Urteroko ohiturei, gaur beste protagonista bat batu zaie: beroa. Festazaleek 40 graduko tenperaturekin abiatu dituzte 2026ko sanferminak.
Antzuola eta Urretxu artean piztutako baso-sutea kontrolpean dago
Gipuzkoako hiru parketako suhiltzaileak aritu dira Antzuolan 13:45ak aldera deklaratutako sutea itzaltzen. Sugarrak ordu batzuk geroago kontrolatu dituzte.
Kontrolatu dute Imarkoainen piztutako sutea
Lizarra, Azkoien eta Tafallako suhiltzaile etxeetako brigadek 15:30ak aldera lortu dute sutea kontrolpeak hartzea. Guztira 80 hektarea baino gehiago erre dira baso eta, batez ere, laborantza artean.
ELAk arreta euskaraz bermatzeko eskatu dio Osakidetzari
Oraindik hizkuntza ez dakiten langileak euskalduntzeko plana aldarrikatu du sindikatuak Osakidetzaren Gasteizko egoitzan.
Lesakako sanferminak hasi dira
Txupinaren jaurtiketak eman die hasiera Lesakako San Fermin jaiei astelehen honetan, 12:00etan. Jai-egitarauak 50 kultura-, kirol- eta jolas-jarduera baino gehiago biltzen ditu, datozen 6 eguneton burutuko direnak. Gaita jotzaileen, musika-banden eta txarangen ohiko soinuek herriko kaleak alaituko dituzte uztailaren 11ra arte, larunbata.
Arrautza frijituak, txistorra eta zapi gorria: Hasi da festa Iruñean
Urtero bezala, ohiko hamaiketakoak izaten dira uztailaren 6ko goizean, festei hasiera emateko zain. Mokadu sendoak beti ere, hau izango baita seguraski, eguneko otordu bakarra.
40 ikasleri ez diete, kautelaz, USaPen Euskarako nota zenbatuko
Auzitegiek arrazoia ematen ez badiete kasuaren funtsari buruz, nota horiek kontuan hartuko dira azkenean.
Asiron eta Chivite: "Jendeak asko goza dezala, baina errespetuz"
Joseba Asiron Iruñeko alkateak eta Maria Chivite Nafarroako presidenteak 2026ko sanferminetara hurbiltzeko deia egin diete herritarrei, jaiez eta hiriaz gozatzeko, baina "beti errespetuz".
Txistulari eta Gaiteroen Bandak dantzan jarri du Iruñeko Udaletxe plaza
Gaur eguerdian Iruñeko Udaletxeko plaza bete duten milaka pertsonek Txistulari eta Gaitarien Bandaren doinuekin dantzan egin ahal izan dute.