Olatuek eta ekaitzek euskal kostaldean sor ditzaketen arriskuei aurre egiteko tresna sorta garatu du Aztik
Klima aldaketak Euskal Herriko kostaldean zer eragin duen aztertu du Azti teknologia zentroak Marlit mugaz gaindiko proiektuan, eta bi urteko azterlanaren ondotik, olatuek eta ekaitzek sor ditzakete arriskuei aurre egiteko tresna sorta garatu du.
Garatutako teknologia eta ikerlanaren ondorioak aurkeztu dituzte gaur Donostian Aztiko arduradunek eta proiektuan parte hartu dute zientzialariek. Proiektua euskal kostaldean, mugaren bi aldeetan, eta Kataluniako kostaldean ardaztu da, eta Eskualde Garapeneko Europako Funtsaren (EGEF) finantzazioa jaso du.
Azaldu dutenez, itsas denboraleek Euskal Autonomia Erkidegoko (EAE) hiru gune zehatzetan eragindakoa aztertu dute: Zarauzko (Gipuzkoa) hondartza, Bermeoko (Bizkaia) portua eta Donostiako Salamanka Pasealekua. Ekaitzek itsasertzean izan duen eraginarekin datu base handi bat osatu dute.
Era berean, "tresna teknologiko berritzaileak" diseinatu dituzte. Batetik, bideometria sistema bat —aldiro-aldiro kostaldeko irudiak hartzen dituen kamera multzoa— garatu dute denborale batean olatuek kostaldean duten inpaktuaren parametroak eta inpaktuak monitorizatzeko. Horrez gain, sentsore bat asmatu dute, olatuek kostaldeko azpiegituretan duen eragina neurtzeko. Azkenik, olatuen uholde prozesuak modu fidagarrian erreproduzitzeko gai diren eredu informatikoak landu dituzte.
Pedro Liria AZTIko ozeanografian aditu eta Marlit proiektuaren koordinatzaileak zehaztu duenez, "datu eta soluzio horiek konbinatuz gero, kostako arriskuak tokian-tokian nola eboluzionatuko duen ebaluatu ahal izango dugu, eta, gainera, neurri espezifikoak identifikatu ahal izango ditugu, lurralde bakoitzeko administrazio publikoek ezar ditzaten".
Biarritzeko (Lapurdi) kasua aipatu du Liriak horren adibidetzat. Bertan olatuen eta uholdeen alerta goiztiarrerako protokolo bat ezarri dute eta galera ekonomikoak ekarriko dituen ekaitza zenbat denboraz behin gertatuko den aztertzezko metodo bat garatu dute.
Marlit proiektuaren baitan garatutako teknologia berri horiek dagoeneko probatzen ari dira, Euskalmet Euskal Meteorologia Agentziaren bitartez, honako udalerrietan: Bermeo (Bizkaia) eta Zarautz, Mutriku eta Donostia (Gipuzkoa).
Zure interesekoa izan daiteke
Bilboko metroko tren batean izandako matxurak atzerapenak eragin ditu sare osoan
Abandoko eta Alde Zaharreko geltokien artean geratu da tren bat ez atzera ez aurrera, 21:15 inguruan, eta ondorioz, sare osoan atzerapenak izaten ari dira.
Basauriko ikasleen familiek protesta deitu dute ostegunerako, jangeletan "janari duina" eskatzeko
Basauriko Guraso Elkarteek Hezkuntza Sailari ohartarazi diote, "sukalde zentralaren edo sukalde bertikalen gainetik", "janaria bera benetan aldatzea" eskatzen dutela.
Santutxuko Luis Briñas BHI ikastetxean pasilloetan eman dituzte gaur eskolak, ikasgeletan bero jasanezina zegoelako
EITBk jakin ahal izan duenez, 35 gradu zeuden ikasgeletan. Hori dela eta, ordutegi jarraitua aste honetara aurreratu behar izan dute.
Iruñeko herritarrek Erorien Monumentua eraberritzeko bi proposamen baloratu eta ekarpenak egin ahal izango dituzte
Epaimahaiak "Harriak Hitz" eta "Itzaletik Argira" proiektuak aukeratu ditu Erorien Monumentua eraldatzeko lehiaketara aurkeztu ziren 21 lanen artean, eta orain Iruñeko herritarren txanda izango da, ekainaren 10erako aurreikusitako parte-hartze prozesu baten bidez horiek baloratu eta ekarpenak eigteko.
Basaurin estreinatuko dute zazpi ikastetxeri zerbitzua emango dion lehen sukalde zonala
Basaurin ezarriko dute EAEn, lehen aldiz, eskola sukaldeen eredu mistoa, eskoletako sukaldeak eta sukalde zonala integratuko dituena. Guztira, zazpi ikastetxe publikoren bazkaria prestatuko dute elkarrekin.
Tabakoarekin lotutako heriotza tasa % 98 hazi da emakumeen artean Euskadin, 2001 eta 2020 bitartean
Bereziki, 55 eta 74 urte bitarteko emakumeen taldeak sortzen du kezka, horien artean eguneroko kontsumoa % 3,8 tik % 15era igaro baita 2004tik eta 2023ra.
2028tik aurrera, Baxoako espezialitate bat eta ahozko probaren zati bat euskaraz egin ahalko dute Ipar Euskal Herriko ikasleek
Edouard Geffray Frantziako Hezkuntza ministroak egin du iragarpena, bart, hedabide bati eskaini dion elkarrizketan. Aldaketa horrekin hezkuntza elebidunak legezko markoa izango duela nabarmendu du.
Epaimahaiak Tuterako jaietako kartel irabazlea erretiratu du adimen artifizialaren bidez sortutakoa izateagatik
Erabakia aho batez hartu du epaimahaiak astelehen honetan egindako bileran. Halaber, Raul Lopezen "Timbaleros de Tudela" lanari eman dio lehen saria.
Zer dakigu ebolaren Bundibugyo aldaeraren aurka garatzen ari diren txertoez?
Osasun agintariak erlojuaren kontra ari dira lanean ebolaren Bundibugyo aldaeraren agerraldia geldiarazteko txertoak eta tratamenduak aurkitzeko. ‘Zaire’ izeneko aldaera izan da orain arte gehien agertu dena, eta aldaera berri horri aurre egiteko ez dago ez txertorik, ezta onartutako tratamendurik ere.
30 pertsona artatu eta horietako hiru ospitaleratu dituzte Euskadin, asteburuan, tenperatura altuengatik
2 eta 74 urte bitartekoak dira artatutako pertsona guztiak, eta zorabioengatik, nekeagatik eta desorientazioagatik artatu dituzte.