Olatuek eta ekaitzek euskal kostaldean sor ditzaketen arriskuei aurre egiteko tresna sorta garatu du Aztik
Klima aldaketak Euskal Herriko kostaldean zer eragin duen aztertu du Azti teknologia zentroak Marlit mugaz gaindiko proiektuan, eta bi urteko azterlanaren ondotik, olatuek eta ekaitzek sor ditzakete arriskuei aurre egiteko tresna sorta garatu du.
Garatutako teknologia eta ikerlanaren ondorioak aurkeztu dituzte gaur Donostian Aztiko arduradunek eta proiektuan parte hartu dute zientzialariek. Proiektua euskal kostaldean, mugaren bi aldeetan, eta Kataluniako kostaldean ardaztu da, eta Eskualde Garapeneko Europako Funtsaren (EGEF) finantzazioa jaso du.
Azaldu dutenez, itsas denboraleek Euskal Autonomia Erkidegoko (EAE) hiru gune zehatzetan eragindakoa aztertu dute: Zarauzko (Gipuzkoa) hondartza, Bermeoko (Bizkaia) portua eta Donostiako Salamanka Pasealekua. Ekaitzek itsasertzean izan duen eraginarekin datu base handi bat osatu dute.
Era berean, "tresna teknologiko berritzaileak" diseinatu dituzte. Batetik, bideometria sistema bat —aldiro-aldiro kostaldeko irudiak hartzen dituen kamera multzoa— garatu dute denborale batean olatuek kostaldean duten inpaktuaren parametroak eta inpaktuak monitorizatzeko. Horrez gain, sentsore bat asmatu dute, olatuek kostaldeko azpiegituretan duen eragina neurtzeko. Azkenik, olatuen uholde prozesuak modu fidagarrian erreproduzitzeko gai diren eredu informatikoak landu dituzte.
Pedro Liria AZTIko ozeanografian aditu eta Marlit proiektuaren koordinatzaileak zehaztu duenez, "datu eta soluzio horiek konbinatuz gero, kostako arriskuak tokian-tokian nola eboluzionatuko duen ebaluatu ahal izango dugu, eta, gainera, neurri espezifikoak identifikatu ahal izango ditugu, lurralde bakoitzeko administrazio publikoek ezar ditzaten".
Biarritzeko (Lapurdi) kasua aipatu du Liriak horren adibidetzat. Bertan olatuen eta uholdeen alerta goiztiarrerako protokolo bat ezarri dute eta galera ekonomikoak ekarriko dituen ekaitza zenbat denboraz behin gertatuko den aztertzezko metodo bat garatu dute.
Marlit proiektuaren baitan garatutako teknologia berri horiek dagoeneko probatzen ari dira, Euskalmet Euskal Meteorologia Agentziaren bitartez, honako udalerrietan: Bermeo (Bizkaia) eta Zarautz, Mutriku eta Donostia (Gipuzkoa).
Zure interesekoa izan daiteke
Gero eta gehiago dira entzierroa barrutik grabatzen saiatzen diren korrikalariak
Isunak 600 eurotik 6.000 eurorainokoak izan daitezke, eta Udaltzaingoak 50 grabagailu kendu ditu lehen hiru entzierroetan. Gero eta lan gehiago dute udaltzainek lasterkariek sartzen dituzten kamera ezkutuak konfiskatzen, eta gero eta zailagoa da, betaurreko batzuk ere izan daitezkeelako.
Irun eta Hernani arteko tren-zerbitzua berriro etengo dute uztailaren 25etik aurrera, lanak direla eta
Bidaiarien "mugikortasuna bermatzeko," Renfek errepide bidezko garraio-plan bat jarriko du martxan.
Osakidetzak atzerapen-denboraren arabera ordainduko die anbulantzia-enpresei
Pazienteen elkarteek parte hartu dute osasun-garraioko kontratu berria egiten, 650 milioi euroko balioa duena.
Bernedoko bi amari elkarrizketa: "Bakarrik eta etsita; horrela sentitzen gara"
Bernedoko (Araba) udalekuan sexu-askatasunaren aurkako delituen biktima izan diren haurren familiek isiltasuna eten dute eta EITBrekin hitz egin dute lehen aldiz. Miren eta Leire 12 eta 14 urteko bi neskaren amak dira. Duela hamar hilabete, euren alabek kanpamentuan jasandakoak salatu zituzten. Minduta daude eta auzia publiko egin denetik bakarrik sentitu direla salatzen dute, euren alabak tratamendu psikologikoan daudela diote.
2026ko uztailaren 9ko entzierroaren unerik onenak
Sanferminetako hirugarren entzierroan, Victoriano del Rio ganadutegiko zezenak izan dira protagonista. Aurreko biak bezala, azkarra izan da (02:23) eta eroriko asko gertatu dira ibilbide osoan. Korrikalari bat adarkatu dute eta beste hamar pertsona ere zauritu dira, denak kolpeengatik.
Osteopata bat atxilotu dute Basusarrin, hainbat bezerori sexu-erasoak egitea egotzita
Haren kontsultara joan ziren gutxienez 6 emakumek aurkeztu dute gizonaren kontrako salaketa, bat bortxaketarekin lotua eta gainerakoak sexu erasoekin. Astelehenean atxilotu zuten, baina behin-behinean aske gelditu da "osasun arrazoiengatik".
Alerta laranja ezarri dute larunbaterako Bizkaia eta Gipuzkoa barnealdean, beroagatik
Halaber, baso sute arriskuagatik alerta laranja aktibatuko dute Araban.
Emakumeak entzierroetan: kanpoan egotetik parte hartzera
2026an 51 urte bete dira emakumeek sanferminetako entzierro bat ofizialki lehen aldiz korritu zutenetik. 1974an emakumeei korrika egitea eragozten zien udal-araudia indargabetu zen, eta lehenengo korrikalariek urtebete geroago, 1975ean, parte hartu zuten ofizialki. Iruñeko Udalaren azken datuen arabera, emakumeak korrikalarien % 11 dira; aurreko urteetan, berriz, % 6 ziren.
Konstituzionalak bidea eman dio Administrazioan euskara arautzen duen Legeari. Zer ekarriko du erabakiak?
Konstituzio Auzitegiak ez du izapidetzat onartu Euskadiko Auzitegi Nagusiak PPren eta Voxen helegitearen harira aurkeztutako konstituzionaltasun-auzia. Horrenbestez, Administrazioak Enplegu Publikoaren Legearen azken aldaketarekin eguneratutako hizkuntza eskakizunen eredua aplikatzen jarraitu ahal izango du.
Uztailaren 10eko entzierroa
Uztailaren 10eko entzierroa zuzenean.