Enbrioi bat sortu dute saguen zelula amekin, burmuinarekin eta taupadak egiten dituen bihotz batekin
Cambridgeko Unibertsitateko ikertzaile talde batek enbrioiak sortu ditu saguen zelula amekin. Burmuin bat, taupadak egiten dituen bihotz bat eta gorputzeko gainerako organoen oinarriak biltzen ditu eredu berri horrek, eta bide berri bat ireki dezake bizitzako lehen aroak birsortzeko.
Magdalena Zernicka-Goetz irakasleak zuzendutako taldeak obulurik eta espermatozoiderik gabeko enbrioi eredu bat garatu du zelula amekin; ia edozein motako zelula bilakatu daitezkeen zelula nagusiak, alegia.
Ikertzaileek prozesu naturalak antzeratu zituzten laborategian, ugaztunen garapen goiztiarrean parte hartzen duten hiru zelula ama motak gidatuz, elkarri eragiten hasten diren unera arte.
Gene multzo zehatz baten adierazpena eragitean eta horien elkarrekintzetarako inguru berezi bat sortzean, zelula amek euren artean "hitz egitea" lortu zuten.
Orduan, zelula amak euren kasa antolatu ziren, garapenaren ondoz ondoko aroetan zehar aurrera egin zuten egituretan; taupadak egiten zituzten bihotzak, burmuinaren oinarriak eta bitelo-zakua (bertan garatzen da enbrioia lehen asteetan, eta bertatik jasotzen ditu elikagaiak) eratu arte.
Laborategiko beste enbrioiek ez bezala, eredu horiek lortu zuten burmuin osoa -aurreko aldea barne- garatzen hastea, inoiz lortu gabekoa.
Taldetik azaldu dutenez, emaitzek ikertzaileei lagun liezaiekete ulertzen zergatik enbrioi batzuek porrot egiten duten, beste batzuek haurdunaldi osasuntsu baterantz aurrera egingo dutelarik.
Gainera, transplanteetarako giza organo 'sintetikoen' konponketa eta garapena gidatzeko erabili litezke emaitzak.
Zure interesekoa izan daiteke
Olatu zuri gorriak Iruñea hartu du
Txupinazoarekin, lehertu da festa Iruñean eta ez du atsedenik hartuko datorren uztailaren 14ra arte. Urteroko ohiturei, gaur beste protagonista bat batu zaie: beroa. Festazaleek 40 graduko tenperaturekin abiatu dituzte 2026ko sanferminak.
?fmt=png-alpha&qlt=80)
Antzuola eta Urretxu artean piztutako baso-sutea kontrolpean dago
Gipuzkoako hiru parketako suhiltzaileak aritu dira Antzuolan 13:45ak aldera deklaratutako sutea itzaltzen. Sugarrak ordu batzuk geroago kontrolatu dituzte.
Kontrolatu dute Imarkoainen piztutako sutea
Lizarra, Azkoien eta Tafallako suhiltzaile etxeetako brigadek 15:30ak aldera lortu dute sutea kontrolpeak hartzea. Guztira 80 hektarea baino gehiago erre dira baso eta, batez ere, laborantza artean.
ELAk arreta euskaraz bermatzeko eskatu dio Osakidetzari
Oraindik hizkuntza ez dakiten langileak euskalduntzeko plana aldarrikatu du sindikatuak Osakidetzaren Gasteizko egoitzan.
Lesakako sanferminak hasi dira
Txupinaren jaurtiketak eman die hasiera Lesakako San Fermin jaiei astelehen honetan, 12:00etan. Jai-egitarauak 50 kultura-, kirol- eta jolas-jarduera baino gehiago biltzen ditu, datozen 6 eguneton burutuko direnak. Gaita jotzaileen, musika-banden eta txarangen ohiko soinuek herriko kaleak alaituko dituzte uztailaren 11ra arte, larunbata.
Arrautza frijituak, txistorra eta zapi gorria: Hasi da festa Iruñean
Urtero bezala, ohiko hamaiketakoak izaten dira uztailaren 6ko goizean, festei hasiera emateko zain. Mokadu sendoak beti ere, hau izango baita seguraski, eguneko otordu bakarra.
40 ikasleri ez diete, kautelaz, USaPen Euskarako nota zenbatuko
Auzitegiek arrazoia ematen ez badiete kasuaren funtsari buruz, nota horiek kontuan hartuko dira azkenean.
Asiron eta Chivite: "Jendeak asko goza dezala, baina errespetuz"
Joseba Asiron Iruñeko alkateak eta Maria Chivite Nafarroako presidenteak 2026ko sanferminetara hurbiltzeko deia egin diete herritarrei, jaiez eta hiriaz gozatzeko, baina "beti errespetuz".
Txistulari eta Gaiteroen Bandak dantzan jarri du Iruñeko Udaletxe plaza
Gaur eguerdian Iruñeko Udaletxeko plaza bete duten milaka pertsonek Txistulari eta Gaitarien Bandaren doinuekin dantzan egin ahal izan dute.
3I/ATLAS izarrarteko kometa "Eguzkia baino askoz zaharragoa" dela ondorioztatu du astronomo talde batek
Aztarna kimiko espezifikoak neurtuz iritsi dira ondorio horretara, eta segur aski Eguzki sistematik kanpo sortu zela ere uste dute. Izarrarteko kometak eguzki sistemaren kanpoan sortu eta noizean behin eguzki sisteman sartzen diren izoztutako objektuak dira.