Arrakastaz lortu du NASAk DART espazio ontzia asteroide baten kontra jaurtitzea, horren orbita desbideratzeko
Arrakastaz lortu du NASA agentziak DART espazio zunda asteroide baten kontra jaurtitzea, horren orbita desbideratzeko. Operazioaren helburua etorkizunean Lurra mehatxupean jar dezaketen objektuak halako talka batekin desbideratzeko gai diren jakitea da.
Atzo, Estatu Batuetako ekialdean 19:14 zirenean (01:14 Euskal Herrian) izan zen jaurtiketa. Segundoko 6,6 kilometroko abiaduran jaurti dute Dart (dardoa ingelesez) espazio ontzia Dimorphos asteroidearen aurka, Lurretik 11 milioi kilometrora.
Bide urratzaile izan nahi du misioak, karga leherkorrik gabeko eragile zinetikoaren metodoa probatuz. Alegia, kamikaze erako zunda bat erabili da asteroide baten aurka jo eta haren orbita apur bat aldatzen saiatzeko.
NASAk zuzenean eman du operazioa, eta probaren aurreneko fasea "arrakastatsua" izan dela esan dute arduradunek. Orain, zientzialariek egunak edo asteak beharko dituzte, proba historiko honek bere helburua bete duen jakiteko.
Asteroide baten orbita desbideratzen ahalegintzen diren lehen aldia da. Orain 66 milioi urte antzeko objektuen ondorioz desagertu ziren hainbat espezie —dinosauroak, besteak beste—, eta halakorik berriro ez gertatzeko, Lurra babestu nahi da.
Jaurtiketaren ondoren, Lori Glaze NASAko Zientzia Planetarioen Dibisioko zuzendariak esan du munduak gaur "kapitulu berri bat" zabaldu duela. Bere hitzetan, gaurtik, asteroide baten talkak eragin ditzakeen ondorio kaltegarriak ekiditeko gai izango da gizateria. "Sinestezina da. Inoiz ez dugu halako gaitasunik izan", esan du.
Bere aldetik, Bill Nelson NASAko administratzaileak ere txalotu egin du operazioa, "aurrekaririk gabekoa" izan dela esanez. "Gizateria osoarentzat benetako onura duen misioa da", esan du.
Zure interesekoa izan daiteke
Olatu zuri gorriak Iruñea hartu du
Txupinazoarekin, lehertu da festa Iruñean eta ez du atsedenik hartuko datorren uztailaren 14ra arte. Urteroko ohiturei, gaur beste protagonista bat batu zaie: beroa. Festazaleek 40 graduko tenperaturekin abiatu dituzte 2026ko sanferminak.
?fmt=png-alpha&qlt=80)
Antzuola eta Urretxu artean piztutako baso-sutea kontrolpean dago
Gipuzkoako hiru parketako suhiltzaileak aritu dira Antzuolan 13:45ak aldera deklaratutako sutea itzaltzen. Sugarrak ordu batzuk geroago kontrolatu dituzte.
Kontrolatu dute Imarkoainen piztutako sutea
Lizarra, Azkoien eta Tafallako suhiltzaile etxeetako brigadek 15:30ak aldera lortu dute sutea kontrolpeak hartzea. Guztira 80 hektarea baino gehiago erre dira baso eta, batez ere, laborantza artean.
ELAk arreta euskaraz bermatzeko eskatu dio Osakidetzari
Oraindik hizkuntza ez dakiten langileak euskalduntzeko plana aldarrikatu du sindikatuak Osakidetzaren Gasteizko egoitzan.
Lesakako sanferminak hasi dira
Txupinaren jaurtiketak eman die hasiera Lesakako San Fermin jaiei astelehen honetan, 12:00etan. Jai-egitarauak 50 kultura-, kirol- eta jolas-jarduera baino gehiago biltzen ditu, datozen 6 eguneton burutuko direnak. Gaita jotzaileen, musika-banden eta txarangen ohiko soinuek herriko kaleak alaituko dituzte uztailaren 11ra arte, larunbata.
Arrautza frijituak, txistorra eta zapi gorria: Hasi da festa Iruñean
Urtero bezala, ohiko hamaiketakoak izaten dira uztailaren 6ko goizean, festei hasiera emateko zain. Mokadu sendoak beti ere, hau izango baita seguraski, eguneko otordu bakarra.
40 ikasleri ez diete, kautelaz, USaPen Euskarako nota zenbatuko
Auzitegiek arrazoia ematen ez badiete kasuaren funtsari buruz, nota horiek kontuan hartuko dira azkenean.
Asiron eta Chivite: "Jendeak asko goza dezala, baina errespetuz"
Joseba Asiron Iruñeko alkateak eta Maria Chivite Nafarroako presidenteak 2026ko sanferminetara hurbiltzeko deia egin diete herritarrei, jaiez eta hiriaz gozatzeko, baina "beti errespetuz".
Txistulari eta Gaiteroen Bandak dantzan jarri du Iruñeko Udaletxe plaza
Gaur eguerdian Iruñeko Udaletxeko plaza bete duten milaka pertsonek Txistulari eta Gaitarien Bandaren doinuekin dantzan egin ahal izan dute.
3I/ATLAS izarrarteko kometa "Eguzkia baino askoz zaharragoa" dela ondorioztatu du astronomo talde batek
Aztarna kimiko espezifikoak neurtuz iritsi dira ondorio horretara, eta segur aski Eguzki sistematik kanpo sortu zela ere uste dute. Izarrarteko kometak eguzki sistemaren kanpoan sortu eta noizean behin eguzki sisteman sartzen diren izoztutako objektuak dira.