COP15 Biodibertsitatearen gaineko Konferentzia hasi da, espezieen galeraren aurkako akordio baten bila
196 herrialdetako ordezkariak daude bilduta asteazkenetik Montrealen (Kanada) COP15 Biodibertsitate Biologikoaren gaineko NBEren Konferentzian; NBEk "anbizio handiko" akordio "errealista" espero du adostea bertan, planeta osoan espezieen galerari geldiarazteko, kontuan izanik hori lortzeko denbora "amaitzen" ari dela. COP15ean 20 helburu baino gehiago ari dira negoziatzen, eta tartean 30x30 izenekoa dago; horrek ekarriko luke 2030erako lur masako eta ur masako gutxienez % 30 babestuta egongo litzatekeela.
Hainbat datu argitaratu dituzte zenbait iturrik azaltzeko zergatik den horren beharrezkoa Gobernuek esku hartzea. IPBESek, biodibertsitateko NBEren plataforma zientifikoa bera, kalkulatu du milioi bat espezie baino gehiago desager litezkeela mundu mailan, hamarkada honetan, anbizio handiko neurriak abiatu ezean. Munduko Ingurumenerako Funtsak, baina, berriki emandako datu batean, adierazi du 10 milioi espezie desager litezkeela. 2022an, BirdLife International erakundeak Munduko Hegaztien Egoeraren gaineko Txostena aurkeztu du; horretan, 10.000 espezie hegazti aztertuta, ondorioa da hegazti espezieetako % 12,5 mehatxatuak direla. Espainiar Estatuan, hegazti espezieetako % 25 dira mehatxatuak, SEO/BirdLife erakundeak argitaratutako azken Liburu Gorriaren arabera.
Testuinguru horretan, Antonio Guterres NBEren idazkari nagusiak adierazi du ekosistemek pairatzen duten degradazioak urtero hiru bilioi dolarreko galera ekar lezakeela 2030eko amaierarako, hau da, urtero ia 953.000 milioi euro. Gizarte jarduerak lur masako % 75i eragin dio, eta ozeanoetako % 66ri, eta hezeguneetako % 85 baino gehiago galdu egin da.
Natura babesteko "helburu handiak"
Gauzak horrela, hainbat GKEk egin dute akordiorako deia, COP15 hasi aurretik. Greenpeacek eta SEO/BirdLifek "helburu handiak" galdegin dizkiete herrialdeei , Natura babesteko marko globala ados dezaten.
Greenpeace taldearen iritziz, COP15eko akordioak jaso beharko lituzkete, esplizituki, zeintzuk diren herri indigenen eta tokiko erkidegoen eskubideak eta eginkizunak biodibertsitatea mundu mailan babesteko, aurretiko baimena era emanda. Hori litzateke COP15ek bere helburua lortzeko modu bakarra, eta, gainera, helburuak ezartzeko, bidezko finantzazioa egon beharko litzateke. Herrialde garatuenek, urtero, gutxienez 100.000 milioi dolar eman beharko lizkiekete garapen bidean dauden herrialdeei.
SEO/BirdLifek nabarmendu duenez, helburuak "espezifikoak, neurtzeko eta lortzeko modukoak, garrantzitsuak eta aldi baterakoak" izan behar dira. Horien jomuga emaitzak izan beharko lirateke, eta ekintza izan beharko lukete oinarri.
Negoziatzen ar diren akordioak, besteak beste, eta 30x30 izeneko helburuaz gain, pestizidak gutxiago erabiltzea edo biodibertsitatea kaltetzen duten ekintzarako subsidioak kentzea proposatzen du. Dena dela, akordioaren zirriborroak hainbat paragrafo ditu parentesi artean, eta horrek esan nahi du oraindik ez daudela itxita. Campaign for Nature GKEak, horrez gain, gaitzetsi du Konferentzia hasi aurreko bileretan ez dutela aurrerapen nabarmenik egin.
Zure interesekoa izan daiteke
Medikuen sindikatuek ez dute grebarik egingo udan, baina protestak iragarri dituzte udazkenerako
Medikuen sindikatuen konfederazioak espero du Osasun Ministerioak greba batzordea deituko duela berehala, "negoziatzeko benetako borondatearekin". Deialdirik ez badago, udazkenean "gatazka areagotzeko prest" agertu da.
Eusko Jaurlaritzak elikadura-alerta bat zabaldu du EAEn banatutako gazta freskoetan listeria aurkitu baitute
Cerrato, Nativo, Goya eta El Sabor de Casa markek merkaturatutako hainbat produktu daude kaltetuta. Horietako bat etxean dutenei ez kontsumitzeko gomendatu diete agintariek.
Martxan da Bilbon errugbizaleentzako gunea
Gaur eta bihar jokatuko diren Europa mailako bi final handiek 75.000 zale bilduko dituzte guztira. Lehen finala gaur iluntzean jokatuko dute Ipar Irlandako Ulster eta Frantziako Monpellier taldeek. Casilda Iturrizar parkean jarritako gunean hasi dira giroa berotzen.
Nelson David Moreno errudun jo dute, 73 urteko gizon baten hilketagatik
Laugarrenez kondenatu dute auziperatua; guztira, 2021eko udazkenean zazpi gizonezko homosexualen hilketekin lotzen dute.
79 urteko emakume bat larri zauritu da Tafallan, auto batek harrapatuta
SOS Nafarroak jakitera eman duenez, ezbeharra 10:43an izan da, NA-8607 errepideko 4,2 kilometroan, Foruzaingoaren polizia etxearen aurrean, herrigunean bertan. Oinarrizko bizi euskarriko anbulantzia bat eta anbulantzia medikalizatu bat bertaratu dira, eta azken horretan eraman dute Nafarroako Unibertsitate Ospitalera, larri.
Udalekuetan adingabeen babesa indartzeko erreformaren behin betiko testua onartu du Legebiltzarrak
Gazteria Legearen aldaketa Bernedo auziak bultzatu du, eta batzordean eta osoko bilkuran onartu behar da oraindik. 600.000 eurorainoko isunak aurreikusten ditu.
Okupatutako pabiloi bat hustu dute Donostiako Herrera auzoan
Ertzaintzak Donostiako Udaltzaingoarekin lankidetzan burututako operatiboa epailearen aginduz egin da, pabiloiaren jabeak eskatuta. Kale egoeran zeuden sei pertsona kaleratu dituzte, eta horietako bi Polizia Nazionalaren esku geratu dira.
Erromes bat hil da Garesen, ibaira erorita
Gorpua Robo ibaian agertu da, eta Foruzaingoak ikerketa abiatu du gertatutakoa argitzeko.
Trafiko murrizketak Bilbon: hauek dira kaltetutako kaleak eta ordutegiak
Itxierak hasi dira jada San Mames eta Abandoibarra inguruan, eta igande goizaldera arte iraungo dute. Udalak ibilgailuaren erabilera saihesteko eta metroa edo trena erabiltzeko gomendatu du.
Euskal Herriko erraldoiak ezagutu nahi? Hauek dira tradizionalenak
Herriko jaietan festarik ez da erraldoiak kalean ez badira. Batzuek pertsonaia historikoak irudikatzen dituzte; beste batzuk euskal mitologiatik datoz. Herri bakoitzak bereak ditu, bere historia eta nortasunarekin. Ezagunen eta kuttunenen errepasoa egingo dugu gaur.