Proteina alternatiboak: etorkizuna bertan dugu
Proteina begetaletan, mikroorganismoetan, intsektuetan edota laborategian egindako haragia imajinatzea arraroa egiten zaio jende askori, baina gure inguruan badira elikadura mota hau ikertzen eta ekoizten hasi diren enpresak. Urte gutxi barru, gainera, gure elikaduraren portzentaje garrantzitsua beteko dutela espero da.
Paula Jauregi AZTIko ikerlariak azaldu digunez, ohiko iturrietatik edo ohiko prozeduretatik lortzen ez direnak dira proteina alternatiboak. Etorkizun hurbil batean funtsezkoak izango dira elikaduran; izan ere, munduko biztanleria hazi eta hazi ari da, horiek guztiak elikatzeko nahikoa proteina sortu beharko da, eta modu jasangarrian egin beharko da, gainera, planetari ahalik eta kalte txikiena egiteko.
Gaur egun, 8.000 milioi biztanle gara munduan, baina 2030ean 10.000 milioi izatea espero da, eta, ongi elikatuko bagara, jaten dugunaren % 15 eta % 20 artean proteina izan beharko litzateke. Testuinguru honetan, ezinbestekoa izango da proteina alternatiboak ekoizteko iturriak izatea.
Bost motatako proteina alternatiboak ditugu gaur egun: barazkietatik datozenak, mikroorganismoetatik (onddoak edo algak) ateratzen ditugunak, intsektuak, akuikulturatik datozenak eta laborategian sortutako haragiak dituenak. Bakoitzak bere alde onak ditu, baina baita gainditu beharreko hainbat erronka ere:
Mota hauetako proteina gehienak prozesu jasangarrien bidez eskuratu daitezke, eta horrek ingurugiroan uzten dugun arrastoa gutxitzen lagunduko digu. Gainera, baten batzuk oso kalitate altuko proteinak dira eta elikadura egokia izaten laguntzen digute.
Beste alde batetik, ordea, proteina hauek bertan ekoiztea da hurrengo urteetarako erronka nagusia, atzerriko ekoizpenari lotuta ez egoteko. Azkenik, ekoizpenak altua izan beharko luke, biztanleriaren zati handi batengana iritsi ahal izateko adinakoa.
Euskal Herrian badira dagoeneko landutako okela, intsektu eta barazkien bidez proteinak ikertzen eta ekoizten hasi diren enpresak. Laborategiko haragi eta intsektuen kasuan, gainditu beharreko bi oztopo dituzte: ekoizpen altua ahalbidetuko duten instalazioak eraikitzea eta Europako EPSA agentziaren baimena lortzea.
Proteina begetalaren kasuan, lanean hasita edo hasteko bidean daude hainbat enpresa, Noaingo MOA Foodtech, adibidez. Nekazaritzan albo batera utzi diren hondarrak baliatzen dituzte proteina eskuratzeko, hartzidura prozesu baten bidez. Angulas Aguinaga eta beste hainbat enpresarekin elkarlanean ari dira, proteina hauek haien produktuetan nola sartu ikertzen.
Ostegunera bitartean Barakaldoko BECen egingo den Food 4 Future azokan argi geratuko da proteina alternatiboak ez direla zientzia-fikzioa eta esku-eskura ditugula.
Zure interesekoa izan daiteke
Kantauri itsasoko ura 25,2 graduan dago, inoiz baino epelago
Ekainean, normalean, itsasoko ura 18 graduren bueltan egoten bada ere, gaur, ekainaren 24an, Donostiako Aquariumean egindako neurketak Kantauri itsasoko ura 25,2 gradutan dagoela erakutsi du, inoiz baino beroago.
Anne Baskaran Egido gasteiztarraren "Zuriaren, zure, gure... jaiak" izango da aurtengo Gasteizko jaietako kartela
Egileak azaldu du kartelak "Gasteizko jaiak bizitzeko dauden modu anitzak" islatu nahi dituela.
Ertzaintzak Euskadin erregistratutako gorroto delituak % 18 jaitsi dira 2025ean
Kasu horiei buruzko txostenaren egileek jaitsiera hori tentuz interpretatzeko eskatu dute, delitu asko ez baitira salatzen.
Sanferminek 516 ekitaldi izango dituzte, eta protagonismo handiagoa hartuko dute aurten haurrek eta auzoek
Asteazken honetan aurkeztu dute egitarau ofiziala, askotarikoentzako musika, jolasak, erakusketak, su artifizialak, kirol jarduerak, antzerkia, kalejira, ganadu-feria eta prozesioa biltzen dituena. Txupina uztailaren 6an jaurtiko dute, eta festak eztanda egingo du hilaren 14ra arte.
Bilbok badu kartela Aste Nagusirako: "Besarkada urdin bat Bilborentzat"
Juan Manuel Martinez Rodriguezen obra abuztuaren 22tik 30era ospatuko den Bilboko Aste Nagusiaren irudi ofiziala izango da.
"Naruto" anime japoniar arrakastatsua, estreinakoz euskaraz, EITBren PRIMERAN plataforman
Ostegun honetan, ekainak 25, estreinatuko ditu PRIMERANek lehen bost atalak. Guztira 52 kapitulu eskainiko ditu, ostiralero bost berri, lehen aldiz euskaraz bikoiztuta. Estreinaldiaren bezperan, EITBk aurrestreinaldi esklusiboa antolatu du Bilboko egoitzan. Gaur izango da, 18:00etan, Multibox aretoan, eta lehen lau atalak izango dira ikusgai.
"Ihesi, norbera izateko": Trumpen Amerikatik ihes egin eta Euskal Herrian bizi diren transen familien testigantzak jaso ditu EITBk
Seme-alaba transak dituzten zenbait familiak Estatu Batuak utzi eta Euskal Herrira etorri dira. EITBk haien lekukotasunak bildu ditu Ihesi, norbera izateko dokumentalean. Lehenengo erreportajeak asteazken honetako albistegietan ikusi ahal izango dira.
Osakidetzak eTXERTOA ezarri du txertoen kontrola eta segurtasuna hobetzeko
Sistema Bilbo-Basurtu ESIko zenbait zentrotan probatzen ari dira, eta txerto bakoitzaren funtsezko datuak automatikoki erregistratu ahal izango dira eman aurretik.
Bi pertsona zauritu dira Leioako ostalaritzako lokal batean izandako gas-leherketa baten ondorioz
Gertakariaren ondorioz, kaltetutako eraikineko bizilagunak etxetik atera behar izan dituzte, eta udal-teknikariak kalteak ebaluatzen ari dira, Iparragirre kalean.
Zalduondoko (Araba) baso-sutea kontrolatzen saiatzeko lanean jarraitzen dute
Gaur goizaldean Galarreta mendiaren goialdean, Zalduondon (Araba), piztutako baso-suteak aktibo jarraitzen zuen 21:00etan, eta suhiltzaileek sua itzaltzeko lanean jarraitzen dute, Foru Aldundiko iturriek jakitera eman dutenez.