Gorroto-delituak ia erdira jaitsi ziren Euskadin, 2023an
Euskadik 281 gorroto-delitu erregistratu zituen 2023an, eta 2022an, berriz, 435, gehienak lesio, mehatxu eta derrigortze arrazista eta xenofoboak, "Euskadiko 2023ko Gorroto Gertakarien Txostenean" jasotako datuen arabera.
Eusko Jaurlaritzak astelehen honetan argitaratu du "Euskadiko Gorroto Gertakariei buruzko 2023ko Txostena", Jon Mirena Landa irakaslearen eta EHUko Giza Eskubideen eta Botere Publikoen UNESCO Katedraren zuzendariaren zuzendaritzapean egina. Txosten horretan, Ertzaintzak 2023an erregistratutako 281 gorroto-gertakari eta gorroto-arau-hauste administratibo aztertzen dira.
Azken hiru urteetan gorroto-delituek izan duten hazkunde "nabarmenaren" ondoren, 2023an modu "nabarmenean" jaitsi dira, zehazki, 2022an baino % 35 gutxiago, 2021eko mailetan kokatuz, nahiz eta gertakarien kopurua ia hirukoitza den pandemiaren aurreko azken urtearekin, 2019koarekin, alderatuz gero, orduan 105 erregistratu baitziren.
Erasotako kolektibo babestuaren arabera, gehien-gehienek arrazismo-xenofobiaren biktima izaten jarraitzen dute, 180 guztira, hau da, % 64, eta intzidentzia erlatiboa "aurreko urtekoa baino nabarmen handiagoa" da, erregistratutako gertakarien ia bi herenera iristen baita.
Horien atzetik, sexu-orientazioaren eta sexu-identitatearen aurkako delituak daude (45, % 16). Delitu arrazista eta xenofoboen aldean, bigarren kolektibo biktimizatuena da, baina alde handiagoarekin; izan ere, aurreko urteetakoekin alderatuz gero, ehunekoa askoz ere txikiagoa da (% 26 2021ean eta % 22 2022an).
Hirugarren tokian, ideologiagatiko gorroto-delituak daude (22 guztira, % 8), eta ehuneko hori 2022koaren berdina da. Biktimaren sexuan edo generoan oinarritutako gorroto-delituak (18), berriz, nabarmen jaitsi dira aurreko urtearekin alderatuta, 2023an izandako gertakarien % 15etik % 6ra.
Horrela, generoak hirugarren postua galdu du, 2022an lortu zuena, eta erregistro-maila "moderatuagoetara" itzuli da, ideologiaren zertxobait atzetik, horrela laugarren postuan kokatuz.
Bestalde, modu hondarragoan (guztizkoaren ia % 6), dibertsitate funtzionaleko kolektiboen (sei), aporofobiaren (hiru), antisemitismoaren (bat) eta beste kategoria batzuen (bat) aurkako gertakariak erregistratu dira. Adina erregistroetan agertzen hasi da (bost); sinesmenen eta erlijio-praktiken kategorian, berriz, ez da inolako gorabeherarik erregistratu.
Zure interesekoa izan daiteke
Olatu zuri gorriak Iruñea hartu du
Txupinazoarekin, lehertu da festa Iruñean eta ez du atsedenik hartuko datorren uztailaren 14ra arte. Urteroko ohiturei, gaur beste protagonista bat batu zaie: beroa. Festazaleek 40 graduko tenperaturekin abiatu dituzte 2026ko sanferminak.
Antzuola eta Urretxu artean piztutako baso-sutea kontrolpean dago
Gipuzkoako hiru parketako suhiltzaileak aritu dira Antzuolan 13:45ak aldera deklaratutako sutea itzaltzen. Sugarrak ordu batzuk geroago kontrolatu dituzte.
Kontrolatu dute Imarkoainen piztutako sutea
Lizarra, Azkoien eta Tafallako suhiltzaile etxeetako brigadek 15:30ak aldera lortu dute sutea kontrolpeak hartzea. Guztira 80 hektarea baino gehiago erre dira baso eta, batez ere, laborantza artean.
ELAk arreta euskaraz bermatzeko eskatu dio Osakidetzari
Oraindik hizkuntza ez dakiten langileak euskalduntzeko plana aldarrikatu du sindikatuak Osakidetzaren Gasteizko egoitzan.
Lesakako sanferminak hasi dira
Txupinaren jaurtiketak eman die hasiera Lesakako San Fermin jaiei astelehen honetan, 12:00etan. Jai-egitarauak 50 kultura-, kirol- eta jolas-jarduera baino gehiago biltzen ditu, datozen 6 eguneton burutuko direnak. Gaita jotzaileen, musika-banden eta txarangen ohiko soinuek herriko kaleak alaituko dituzte uztailaren 11ra arte, larunbata.
Arrautza frijituak, txistorra eta zapi gorria: Hasi da festa Iruñean
Urtero bezala, ohiko hamaiketakoak izaten dira uztailaren 6ko goizean, festei hasiera emateko zain. Mokadu sendoak beti ere, hau izango baita seguraski, eguneko otordu bakarra.
40 ikasleri ez diete, kautelaz, USaPen Euskarako nota zenbatuko
Auzitegiek arrazoia ematen ez badiete kasuaren funtsari buruz, nota horiek kontuan hartuko dira azkenean.
Asiron eta Chivite: "Jendeak asko goza dezala, baina errespetuz"
Joseba Asiron Iruñeko alkateak eta Maria Chivite Nafarroako presidenteak 2026ko sanferminetara hurbiltzeko deia egin diete herritarrei, jaiez eta hiriaz gozatzeko, baina "beti errespetuz".
Txistulari eta Gaiteroen Bandak dantzan jarri du Iruñeko Udaletxe plaza
Gaur eguerdian Iruñeko Udaletxeko plaza bete duten milaka pertsonek Txistulari eta Gaitarien Bandaren doinuekin dantzan egin ahal izan dute.
3I/ATLAS izarrarteko kometa "Eguzkia baino askoz zaharragoa" dela ondorioztatu du astronomo talde batek
Aztarna kimiko espezifikoak neurtuz iritsi dira ondorio horretara, eta segur aski Eguzki sistematik kanpo sortu zela ere uste dute. Izarrarteko kometak eguzki sistemaren kanpoan sortu eta noizean behin eguzki sisteman sartzen diren izoztutako objektuak dira.