Gau tropikalak gero eta ohikoagoak dira
Egunez bero eginda ere, askok eta askok gauez tenperaturak jaistea eskertzen dute, lo lasai egin ahal izateko. Alabaina, gero eta ohikoagoak dira gure artean 20 gradutik behera jaisten ez diren gauak. Azken urteetan, nabarmen ugaritu dira horrelako gauak astelehen honetan argitaratu den EITB Data txostenaren arabera.
Adibide gisa, Tuteran horrelako 12 gau izan zituzten 2010 urtean. 2022an 34 gau bero jasan behar izan zituzten, Nafarroan inoiz errejistratu den zenbaki altuena. Aurten, berriz, 25 izan dituzte.
Kostaldean ere gora egin dute horrelako gau kopuruek 2015tik gaur arte. Getxoko Galeako estazio meteorologikoan 20 gau tropikal zenbatu dituzte aurten. 2022an zortzi izan ziren eta 2018an, bost.
25 gradu inguruko anplitude termikoa
Alabaina, kontrako fenomenoa ere gertatu da hainbat aldiz uda honetan: tenperaturen aldaketa bortitzak edo anplitude termikoa.
Pirinioetatik gertu dauden udalerrietan bereziki nabaritu dute. Esate baterako, abuztuaren 17ko goizaldean 12 gradu zituzten Izaban eta, eguerdirako, 41 ºC-ra iritsi ziren. Ia 30 graduko aldea izan zuten.
Abuztuaren 15ean, 17,3 ºC-rekin hasi zuten eguna Dulantzin. Ordu batzuk geroago, termometroek 40,4 graduak harrapatu zituzten.
MAXIMO ETA MINIMOAK EAE-N
MAXIMO ETA MINIMOAK NAFARROAN
Gau tropikalek zein tenperaturaren bat-bateko aldaketek eragina izan ohi dute pertsonen atsedenean eta osasunean. Loaren nahasmendua, gogo-aldartean eragiten dute eta heriotza-tasa handitzen dute.
Aurten, Epidemiologia Zentro Nazionaleko MoMo sistemak 114 heriotza egotzi dizkio beroari Euskadin eta 71 Nafarroan.
Zure interesekoa izan daiteke
Unai Lekuona arabarrak jantzi du txapela Ordiziako LIII. Idiazabal gazta lehiaketan
Araiako Unai Lekuona artzainak irabazi du Ordiziako Idiazabal Gaztaren LIII. Lehiaketa, eta Donostiako El Vaskito jatetxeak eskuratu du gazta irabazlea, 5.400 euroren truke. Urteroko legez, Beti Alai frontoian ikusmin handia sortu aurkeztu diren 49 gaztetatik irabazlea zein izango zen jakiteko: 49 gaztak hartu dute parte bertan: 20 Gipuzkoakoak, 16 Nafarroakoak, 9 Arabakoak eta 4 Bizkaikoak.
Laudioko loteria-saltzaile batek dezimotan 40.000 euro bota zituen zakarrontzira, nahi gabe
Carlos Resa Laudioko loteria-saltzaileak 40.000 euroan baloratutako 6.000 dezimo bota zituen zakarrontzira, nahi gabe, kartoien artean. Gabonetako Loteriako 500 dezimo zeuden (10.000 euro) eta asteko zozketaren beste 5.000 dezimo (30.000 euro). Suhiltzaileei laguntza eskatu zien, eta hiru orduren ondoren, dezimoak erreskatatzea lortu zuten. Gogoan izan zenbaki hau: 55626. Gabonetako loteriarako zortearen zenbakia izango den ospea irabazi du dagoeneko!
Normaltasuna Bizkaiko errepide-sarean, goizean goiz hainbat istripu izan ostean
Auto-ilarak izan dira Santo Domingoko jaitsieran, Sondikako BI-30 errepidean eta Txorierrin. Bi puntu horietan errei bat itxita egon da eta zirkulazioa motel ibili da.
Albiste izango dira: EITB Data osasun mentalari buruz, lehendakariaren bilera-sorta eta PISA Txostenaren emaitzak
Gaurkoan Orain-en albiste izango direnen laburpena, bi hitzetan.
Psikiatriako kontsultak bikoiztu egin dira bost urtean
Euskadik 58.100 paziente zituen psikiatria kontsultetan 2019an. 2024an zenbakia ia bikoitza zen: 109.400. Aldi berean, osasun mentalarekin lotutako laneko bajak ere etengabe hazten ari dira, eta 16-25 urteko gazteen artean, esate baterako, sei aldiz handitu dira 2016tik.
75 urtetik gorakoen 10etik ia hiruk antsietatea edo estresa du, baina hazkunde handiena gazteengan eman da
Ondoez psikologikoa ez da berdin azaltzen gizarteko sektore guztietan. Emakumeei gehiago eragiteaz gain, adina ere faktore garrantzitsua da: 75 urtetik gorako herritarren % 28,5ek pairatzen ditu sintomak, baina gazteenak dira (15-24 urte) pandemiaren ondoren osasun mentalaren narriadura gehien nozitu dutenak.
Osasun mentalaren inguruko kontzientzia gero eta handiagoa da euskal gizartean
Azken urteetan handitu egin da ondoez psikologikoren bat pairatzen dutela eta laguntza behar dutela adierazten duten EAEko biztanleen kopurua; 2018an % 13 izatetik 2023an % 22,4 izatera igaro da. Duela ez asko, gaitz horiek ezkutatu egiten ziren, orain publikoki aitortzen hasi gara, baita konponbidea bilatzen ere.
Zer dago PISA txostenaren emaitzen atzean?
Lucas Gortazar Hezkuntza arloko adituak eta Nelida Zaitegi irakasle eta pedagogoak PISA txostenaren emaitzen gakoak azaldu dituzte. Aldagaiak bat baino gehiago diren arren, bat datoz esatean teknologiak eta Adimen Artifizialak eragin zuzena dutela.
Euskal Herria atzean utzita, Freedom Flotilla Gazara bidean da
Bilbotik Vigora joango da, eta ondoren, Mediterraneoko beste portu batzuetara. Urrian iritsi asmo dute Gazara. Genozidioa, okupazioa eta Palestinako zein Gazako garbiketa etnikoa salatzeko helburuarekin, Israelek ezarritako blokeoa apurtzen saiatuko dira.
Zein mailatan kokatzen dira Euskadi eta Nafarroa munduko gainerako herrialdeen artean PISA txostenean?
Azken txostena astearte honetan argitaratu du ELGAk, eta agerian utzi du atzerakada orokorra izan dela Espainiako Estatuan eta Hegoaldean.