Donostia International Physics Centerreko laborategi kuantiko berriko zuzendaria urteko zientzialari izendatu dute, Austrian
Francesca Ferlaino 2025. urteko zientzialaria izendatu du Austriako Zientzia eta Hezkuntza Kazetarien Elkarteak, eta bere "ikerketa-lana eta komunikaziorako pasioa" goraipatu ditu.
Francesca Ferlaino. Argazkia: DIPC.
Francesca Ferlaino, Donostia International Physics Centerreko (DIPC) laborategi kuantiko berriko zientzialari arduraduna, 2025. urteko zientzialari izendatu du Austriako Zientzia eta Hezkuntza Kazetarien Elkarteak. Bere ibilbidean zehar egindako "ikerketa-lan nabarmena eta zientzia kuantikoak herritarrei helarazteko azaldutako grina" aipatu dituzte.
DIPCek jakinarazi duenez, lorpen ugari egin ditu Ferlainok azken hamarkadetan. Besteak beste, 2012an lortu zuen erbiozko atomoz osatutako Bose-Einsteinen —propietate atomiko apartak dituen gutxi esploratutako espezie atomikoa— lehen kondentsazioa egitea. 2018an, erbioaren eta disprosioaren lehen fusio kuantiko dipolarra egitea lortu zuen. 2019an, materiaren egoera berri bat sortzea lortu zuen, supersolidoa izenekoa, eta, 2021ean, bi dimentsiotako supersolidoak sortu zituen.
Azken 20 urteetan, Innsbruckeko Unibertsitateko Fisika Esperimentaleko Departamentuan egin du ikerketa, eta, 2014tik, Austriako Zientzien Akademiako (ÖAW) Optika Kuantikoaren eta Informazio Kuantikoaren Institutuko (IQOQI) zuzendari zientifikoa da, Innsbrucken.
Ferlaino 2024an iritsi zen Donostiako DIPCra, etorkizuneko Atomo Ultrahotzen Teknologia Kuantikoen Laborategia diseinatu eta lema hartzeko. Laborategi hori DIPCren eraikin berrian kokatuko da.
Zientzialariaren hitzetan, "ohore handia" da "ospe handiko izendapen" hori jasotzea. Azpimarratu du "sinetsita" dagoela zientzia ez dela "ahalegin isolatua, ondasun partekatua baizik" eta bere "ezagutza trukatzean eta komunikatzean, balioa handitu egiten da". Sariak "komunikazio zientifikoaren garrantziari" ematen dion aintzatespena azpimarratu du Ferlainok.
Bestalde, Ricardo Diez Muiño DIPCko zuzendariak nabarmendu duenez, "Francesca Ferlaino Europako fisika kuantikoko zientzialari garrantzitsuenetako bat da", eta "harro" agertu da DIPCn teknologia kuantikoen laborategi berri bat garatzea aukeratu duelako.
Francesca Ferlainoren ikerketa tenperatura ultrahotzetan dauden gas atomikoen fenomeno kuantikoetan oinarritzen da. Ferlainoren laborategia Ibaetako Milia Kuantikoaren parte izango da, eta DIPCko laborategiko zuzendari gisa betetzen duen eginkizuna uztartu egingo du Innsbruckeko Unibertsitateko Fisika Esperimentaleko Institutuan eta Austriako Zientzien Akademiako (ÖAW) ardurekin.
Zure interesekoa izan daiteke
Haurdunaldian ematen den genero indarkeria kasuak osasun-kontsultei esker identifikatu daitezke
Haurdunaldian emakumeek harreman estua izaten dute osasun-sistemarekin: emaginarekin, ginekologoarekin eta erizainarekin dituzte kontsultak. Hilabete horiek giltza izan litezke genero-indarkeria egoerak identifikatzeko. Osasun eta gizarte-arloen aldetik erantzun koordinatua emateko beharra aldarrikatu dute adituek Donostian, “Indarkeria eta amatasuna” izeneko udako ikastaroan.
Einar Galilea euskal futbolariaren aurkako pintadak agertu dira Malagan, Argentinako kamisetarekin bere irudia zabaldu ostean
Irainez betetako pintadak Rosaledatik gertu agertu dira, Espainia eta Argentinaren arteko Munduko Txapelketako finalaren ostean. Malagako jokalariaren argazkia sare sozialetan zabaldu da, baina ez dago argi noiz ateratakoa den.
Agur terrazetan eta hondartzetan erretzeari: honelakoa da tabakoaren aurkako lege berria, bapeagailua eta zigarroa parekatzen dituena
Espainiako Gobernuak onartutako lege berriak debekatu egingo du terrazetan eta hondartzetan erretzea eta bapeatzea. Izan ere, zigarreta elektronikoa eta tabako tradizionala parekatu eta 600 eurorainoko isunak aurreikusten ditu.
Bi begirale atxilotu dituzte Biarritzen, hiru eta lau urteko haurrak bortxatzea eta sexu-erasoak egitea leporatuta
Baionako Fiskaltzak jakinarazi duenez, orain arte jasotako testigantzen arabera, 12 sexu-eraso kasuren eta bortxaketa baten zantzuak aurkitu dituzte, eta ez dute baztertzen gehiago izatea.
Alga asiarra: gure kostaldeko itsas hondoa hartzen ari den alfonbra berdea
Alga hori gure hondartzetan zabaltzea ageriko zatia baino ez da. Izan ere, alga asiarra gure itsas hondoan alfonbra berdeak osatzen ari da. Haren hedapenak biodibertsitatea mehatxatzen du, eta hura kontrolatzeko erronka berriak sortu ditu.
Espainiako Gobernuak behin betiko onartu du terrazetan eta hondartzetan erretzea debekatzen duen tabakoaren aurkako legea
Araudi berriak zigarro elektronikoak eta bapeagailuak ohiko tabakoarekin parekatu ditu, kerik gabeko guneak zabalduko ditu eta produktu berrien salmenta establezimendu espezializatuetara mugatuko du.
Euskal Encounterrek 5.000 parte-hartzaile inguru eta 4.000 ordenagailutik gora bilduko ditu BECen
Makrohitzordu teknologikoa uztailaren 23tik 26ra egingo da eta arreta berezia eskainiko zaio adimen artifizialari eta ordenagailu kuantikoari.
Bi emakume hil dituzte azken 24 orduetan beren bikotekide edo bikotekide ohi gizonezkoek Malagan eta Toledon
Emakumezkoek 30 eta 45 urte bitartean zituzten, eta euren bikotekideek eraso eginda hil dira. Gizon bat atxilotu dute, eta besteak bere buruaz beste egin omen du. Guardia Zibila beste kasu bat ikertzen ari da Malagan. Beste emakume bat hilik aurkitu zuten astelehen gauean Almoradin (Alacant), baina autopsiaren arabera, arrazoi naturalengatik hil zen.
Lekeitioko uharteko moilan erreskatatua izateak 1.500 eurorainoko faktura ekar dezake
2025eko lege-dekretu batek jasotzen duenez, erreskate-operatiboaren kostua erreskatatutakoaren gain utzi ahal izango da, baldin eta erreskatea arriskutsutzat seinaleztatutako gune batean egiten bada; duela aste batzuetatik, Lekeitioko uharterako moilak baldintza hori betetzen du.
Amaitu dira goizeko ilarak A-8an, Muskiz parean
Istripuak errei bat ixtea eragin du Santanderrerako noranzkoan eta une batean 5 kilometrokoak izan dira auto-ilarak, eguerdiko 12:00ak aldera errepidea berriro zabaldu duten arte.