Zer da NBEko Estatu behatzaile izatea? Zer irabaziko du Palestinak?
Palestinak garaipen politiko eta diplomatiko garrantzitsua lortu du nazioartean, NBEko Batzar Orokorrean 'Estatu behatzaile' izendapena jasota.
Praktikan, izendapen horrek Palestina Estatu independentea dela aitortzea dakar, zeharka eta inplizituki bada ere.
Iazko irailean, Palestinak NBEko Estatu kide osoa izatea eskatu zuen Segurtasun Kontseiluan, baina AEBek betoa jarri zuten. NBEko Batzar Orokorrean, baina, ez dago beto eskubiderik, eta, horrenbestez, AEBek eta Israelek ezin izan dute galarazi Palestina Estatu behatzaile bihurtzea.
Estatus horrekin, Palestina NBEren hainbat erakundetan sartu ahal izango da, iaz Unescon egin zuen bezala. Gainera, Nazioarteko Zigor Auzitegiko kide egin daiteke.
NBEko AGENTZIAK ETA NAZIOARTEKO ITUNAK
Palestinarrentzat lehentasuna duten NBEko erakundeak Unicef (Haurren Laguntzarako Nazio Batuen Funtsa), FAO (Elikadura eta Nekazaritzarako Erakundea) eta MMA (Munduko Merkataritza Antolakundea) dira.
Ramallahko Gobernuak Genevako Konbentzioarekin eta horren protokolo osagarriekin ere bat egitea eskatuko du, hau da, gerra eskubidea eta nazioarteko giza eskubideak arautzen dituzten itunekin.
NAZIOARTEKO ZIGOR AUZITEGIA
AEBen eta Israelen kezka nagusia Palestinak Nazioarteko Zigor Auzitegiarekin bat egitea da. Izan ere, auzitegi horretako kide izanda, 2008an Israelek Gazan egindako inbasioa ikertzea eska dezake (Armadak 1.400 palestinar hil zituen; gehienak, zibilak).
Iraganean, palestinarrek hainbat agintari eta militar israeldarren aurka egin dute auzitegi horretan, gerra-krimenak egotzita, baina Hagak errefusatu egin izan du salaketa aztertzea, Palestina ez baitzen Estatu.
Nazioarteko Zigor Auzitegira eramango luketen beste auzietako bat Yaser Arafat buruzagi palestinar historikoaren heriotza izan liteke (pozoituta hil ote zuten ikertzen ari dira orain).
BAKE-PROZESUA
Bestalde, Palestinaren lorpenak Israelekin bake-prozesua berriz abiatzea ekar lezake.
Mahmud Abbas Palestinako Aginte Nazionaleko presidentea Israelekin berriz negoziatzeko prest agertu da, baina ez dio uko egiten hitz egiten hasteko jarritako aldarrikapen nagusietako bati: Israelek kolonoen asentamenduak geldiaraztea.
Etxe Zuriak presio egingo die bi aldeei elkarrizketei ekiteko, baina, nolanahi ere, horiek ez lirateke hasiko Israelgo Gobernu berria osatu arte (hauteskundeak egingo dituzte urtarrilaren 22an).
Ordurako, baliteke palestinarrek aurrerapausoak eman izana berradiskidetzearen bidean. Izan ere, Al Fatahk (Abbasen alderdia) Hamasekin hitz egiteko konpromisoa hartu du.
Zeregin horretan, Abbas Gazara joango da "aurki", Fatahtik azaldu dutenez. Lurralde horretara egingo duen lehen bidaia izango da, 2007. urtetik.
ISRAELEN ERANTZUNA
Aurrerapausoak aurrerapauso, palestinarrek jakin badakite Israelek eta AEBek erantzun egingo dutela.
Besteak beste, Israelek Palestinako Aginte Nazionalaren izenean biltzen dituen zergak (Palestinako Aurrekontuen % 56 dira) ez ematea eta Abbasen Gobernua eroriaraztea mehatxu egin du.
AEBek ere nazioarteko lankidetzaren bitartez emandako funtsak kenduko dituzten beldur dira.
Egoera horri aurre egiteko, baina, palestinarrak herrialde arabiarrekin negoziatzen aritu dira azken hilabeteetan, eta hainbaten konpromisoa jaso dute (Qatarrena, kasu), dirua emateko.
AMETSA, GERTUAGO
NBEko Estatu behatzaile izendapena lortu izanak ez du palestinarren egunerokoa aldatuko, eta ez dio amaiera emango Israelen kontrol militarrari, baina urrats garrantzitsua da Palestinak Estatu independentea izateko ametsa gertuago egon dadin.
Palestinak garaipen politiko eta diplomatiko garrantzitsua lortu du nazioartean, NBEko Batzar Orokorrean 'Estatu behatzaile' izendapena jasota.Praktikan, izendapen horrek Palestina Estatu independentea dela aitortzea dakar, zeharka eta inplizituki bada ere.Iazko irailean, Palestinak NBEko Estatu kide osoa izatea eskatu zuen Segurtasun Kontseiluan, baina AEBek betoa jarri zuten. NBEko Batzar Orokorrean, baina, ez dago beto eskubiderik, eta, horrenbestez, AEBek eta Israelek ezin izan dute galarazi Palestina Estatu behatzaile bihurtzea.Estatus horrekin, Palestina NBEren hainbat erakundetan sartu ahal izango da, iaz Unescon egin zuen bezala. Gainera, Nazioarteko Zigor Auzitegiko kide egin daiteke.NBEko AGENTZIAK ETA NAZIOARTEKO ITUNAKPalestinarrentzat lehentasuna duten NBEko erakundeak Unicef (Haurren Laguntzarako Nazio Batuen Funtsa), FAO (Elikadura eta Nekazaritzarako Erakundea) eta MMA (Munduko Merkataritza Antolakundea) dira.Ramallahko Gobernuak Genevako Konbentzioarekin eta horren protokolo osagarriekin ere bat egitea eskatuko du, hau da, gerra eskubidea eta nazioarteko giza eskubideak arautzen dituzten itunekin.NAZIOARTEKO ZIGOR AUZITEGIAAEBen eta Israelen kezka nagusia Palestinak Nazioarteko Zigor Auzitegiarekin bat egitea da. Izan ere, auzitegi horretako kide izanda, 2008an Israelek Gazan egindako inbasioa ikertzea eska dezake (Armadak 1.400 palestinar hil zituen; gehienak, zibilak).Iraganean, palestinarrek hainbat agintari eta militar israeldarren aurka egin dute auzitegi horretan, gerra-krimenak egotzita, baina Hagak errefusatu egin izan du salaketa aztertzea, Palestina ez baitzen Estatu.Nazioarteko Zigor Auzitegira eramango luketen beste auzietako bat Yaser Arafat buruzagi palestinar historikoaren heriotza izan liteke (pozoituta hil ote zuten ikertzen ari dira orain).BAKE-PROZESUABestalde, Palestinaren lorpenak Israelekin bake-prozesua berriz abiatzea ekar lezake.Mahmud Abbas Palestinako Aginte Nazionaleko presidentea Israelekin berriz negoziatzeko prest agertu da, baina ez dio uko egiten hitz egiten hasteko jarritako aldarrikapen nagusietako bati: Israelek kolonoen asentamenduak geldiaraztea.Etxe Zuriak presio egingo die bi aldeei elkarrizketei ekiteko, baina, nolanahi ere, horiek ez lirateke hasiko Israelgo Gobernu berria osatu arte (hauteskundeak egingo dituzte urtarrilaren 22an).Ordurako, baliteke palestinarrek aurrerapausoak eman izana berradiskidetzearen bidean. Izan ere, Al Fatahk (Abbasen alderdia) Hamasekin hitz egiteko konpromisoa hartu du.Zeregin horretan, Abbas Gazara joango da "aurki", Fatahtik azaldu dutenez. Lurralde horretara egingo duen lehen bidaia izango da, 2007. urtetik.ISRAELEN ERANTZUNAAurrerapausoak aurrerapauso, palestinarrek jakin badakite Israelek eta AEBek erantzun egingo dutela.Besteak beste, Israelek Palestinako Aginte Nazionalaren izenean biltzen dituen zergak (Palestinako Aurrekontuen % 56 dira) ez ematea eta Abbasen Gobernua eroriaraztea mehatxu egin du.AEBek ere nazioarteko lankidetzaren bitartez emandako funtsak kenduko dituzten beldur dira.Egoera horri aurre egiteko, baina, palestinarrak herrialde arabiarrekin negoziatzen aritu dira azken hilabeteetan, eta hainbaten konpromisoa jaso dute (Qatarrena, kasu), dirua emateko. AMETSA, GERTUAGONBEko Estatu behatzaile izendapena lortu izanak ez du palestinarren egunerokoa aldatuko, eta ez dio amaiera emango Israelen kontrol militarrari, baina urrats garrantzitsua da Palestinak Estatu independentea izateko ametsa gertuago egon dadin.
Zure interesekoa izan daiteke
Baso-suteek ez dute tregoarik ematen Europan
Dozenaka sutek kontinente osoa kiskali dute uda honetan. Baso Suteei buruzko Europako Informazio Sistemaren (EFFIS) datuen arabera, abuztuaren 12ra arte 576.027 hektarea erre ziren lurraldean. Hauek dira sugarren suntsipena erakusten duten satelite-irudi batzuk.
AEB eta Iran bake-elkarrizketa "estraofizialak" egiten ari dira, Trumpen arabera
Bake Memorandumean ezarritako 60 eguneko epea amaitzen den egunean, AEBko presidenteak berretsi du Iranek amore eman beharko lukeela. Horrez gainera, Oman bonbardatzearekin ere mehatxu egin du, honek Ormuzeko itsasartearen kudeaketan esku hartuko balu.
AEBk Hego Korearekin ariketa militar bateratuak murriztuko dituela iragarri du Trumpek
Estatu Batuetako presidenteak igande honetan iragarri duenez, Seulek Iranen aurkako gerrarekin bat egiteari uko egin duelako eta Kim Jong Un buruzagi iparkorearrarekin duen "harreman bikaina" duelako hartu du erabakia.
Landetako azken sutea kontrolatzea lortu dute, eta ebakuatuetako batzuk etxera itzuli ahal izango dute
Landetako prefekturako idazkari nagusiak ohartarazi duenez, baina, "sua kontrolatua egoteak ez du esan nahi itzalita dagoenik; beraz, oso erne egon behar dugu".
Bere jarrera "defentsiboa" "erasokorra" izango dela esan du Iranek eta "ezustekoak" iragarri ditu
"AEBetako indar erasotzaileetako kide bat harrapatzen edo hiltzen duen edonork 30.000 dolar (21.500 euro inguru) edo 5.000 milioi rial irandar jasoko ditu", iragarri du Hatami generalak IRNA albiste agentziak jasotako adierazpenetan.
Hamar palestinar zauritu dituzte, bi tiroz, Israelgo kolonoek Zisjordanian egindako beste erasoa batean
Aita Santuak "Zisjordaniako populazio zibil palestinarraren aurkako indarkeriak bertan behera uztea" eskatu du, eta nazioarteko komunitateari premiaz eskatu dio "bi Estatuen konponbidea aurrera eraman dezatela, bake justu eta iraunkor baterako".
Gazan "gauero 30-40 pertsona hiltzeko" deia egin du Ben Gvir Israelgo ministroak
"Uste dut hilketa selektiboak egin beharko liratekeela Gazan, gauero 30-40 pertsona desagerraraziz. Ez soilik berehalako mehatxua direnak; badira han bizitzea merezi ez duten pertsonak. Ez lukete bizi behar. Ez dira pertsonak ere", esan du Segurtasun ministroak.
Landetako suteak hobera egin du, baina oraindik ez dute kontrolpean
Suak 1.700 hektareari eragin dio jada eta 550 suhiltzaile inguru ari dira itzaltzeko lanetan. 650 lagun atera behar izan dituzte euren etxeetatik eta kanpingetatik eta 50 pertsonak gaur gauean itzultzeko baimena jaso dute.
AEBk Hamasi hitzeman dio Israel Gazatik erretiratuko dela armagabetzeak aurrera egin ahala
Jared Kushnerrek Egipton azpimarratu du 2025ean adostutako bake-plana ez dela berriro negoziatuko eta haren baldintzak beteko direla.
Landetako baso-sutea berpiztu egin da eta 1.600 hektarea erre ditu
Luglon udalerriaren hegoaldean hasi zen sua, Mont-de-Marsanetik 30 kilometrora, eta Garein ingurura zabaldu da. 700 pertsona inguru ebakuatu dituzte prebentzioz.