Martin McGuinness: IRAko buruzagi aurrena, lehen ministro orde gero
Martin McGuinness Irlandako nazionalismoak egindako bidearen isla da; izan ere, IRAko buruzagi izan zen lehendabizi eta Ipar Irlandako lehen ministro ordea gero. McGuinnessek urtarrilaren 9an utzi zuen Ipar Irlandako lehen ministro orde kargua, dimisioa aurkeztuta, eta, hamar egun geroago, politika uzteko erabakia jakinarazi zuen, osasun arazoak tarteko.
McGuinness 1952. urtean jaio zen Derry hiriko (Ipar Irlanda) Bogside auzune katolikoan, eta 1969an sartu zen IRAn. 1972. urtean, Erresuma Batuarekin hasitako negoziazio ezkutuetan parte hartzen hasi zen. IRAk 1997. urtean iragarri zuen behin betiko su-etena.
Gerry Adams Sinn Feineko presidentea ez bezala, ez zen familia errepublikano batean jaio. Hala ere, eskubide zibilen aldeko taldeek Erresuma Batuko segurtasun indarren aldetik izandako erantzun bortitza ikusita, IRAn sartzea erabaki zuen.
Politikarako zuen trebetasunagatik eta karismagatik ezaguna zen, eta, hori dela eta, IRAko erreferente izatera heldu zen denbora gutxian. Gainera, estrategian aditua eta buruzagi militar trebea zen.
Zenbait begiraleren esanetan, horren ekimenei esker egin zuen IRA taldeak bide demokratiko eta baketsuen aldeko hautua.
1997an, Komunen Ganberako diputatu aukeratu zuten, eta 2001ean, 2004an eta 2010ean berriro hautatu zuten kargurako. 1998. urtean, Ipar Irlandako Asanblean eserlekua lortu zuen, eta iragan maiatzeko hauteskunde autonomikoak izan arte eutsi zion aulkiari.
Ipar Irlandan autonomia berrezarri zen garaian, 1999tik 2002ra, McGuinness Hezkuntza ministro izan zen katolikoek eta protestanteek partekatu zuten gobernuan.
2007an, berriz, Ian Pasley betiereko etsaiarekin gobernatzeko unea iritsi zitzaion. Are gehiago, biak ala biak harreman profesional eta pertsonala izatera heldu ziren.
McGuinnessek lehen ministro orde karguari uko egin zion urtarrilean, Arlene Foster lehen ministroarekin zituen desadostasunak zirela medio, energia-programa polemiko bat dela eta. Ondorioz, hauteskundeak aurreratu behar izan zituzten.
uzten.
Zure interesekoa izan daiteke
SpaceXen kohete batek Ilargiaren kontra talka egin duela esan du NASAk, baina adierazi du ez duela arriskurik ekarriko
2025eko urtarrilean jaurtitako Falcon 9 kohete baten goiko zatiak, planifikatu gabe, talka egin du Ilargiaren gainazalarekin, eguzki-jardueraren eta grabitate-indarren konbinazio baten ondorioz.
Iranek eta Omanek Ormuzen nabigatzeko bide berri bat adostu dute
Itsasarteko bide berri hori egiteko akordioa lortu izanak ez du esan nahi berriro irekiko dutenik, Iranek zehaztu duenaren arabera, AEBren eta Israelen arteko erasoaldi militarraren ondorioz itxi baitzuten.
Marokok dozenaka pertsona auzipetu ditu Ceutako krisiarekin lotutako delituengatik
Marokoko Giza Eskubideen Elkartearen arabera, 34 pertsona auzipetu dituzte Tetuanen (tartean, bost adingabe) eta 52, Nadorren.
Danubiok bere sekretuak agerian utzi ditu lehortearen ondoren: mamut baten aztarnak eta nazien ontziak azalera atera dira
Danubio ibaiak, Europako bigarren luzeenak, lehorte historikoa bizi du, eta bere ur-emaria murriztu denez, iraganeko aztarna harrigarriak utzi ditu agerian: mamut baten aztarnak azaldu dira Bulgarian, eta Bigarren Mundu Gerran hondoratutako dozenaka ontzi ikusgai geratu dira Serbian.
Gutxienez 14 pertsona hil eta 27 zauritu dira Errusiak Kiev eskualdean gauez egindako erasoetan
Brovary barrutian "sute handiak" izan dira biltegi batzuetan, eta baita Velyka Dymerka, Kvitneve eta Peremoga herrietan ere. Astearte honetan, Volodimir Zelensky Ukrainako presidenteak Errusiaren aurkako operazio gehiago egitekotan zela iragarri osteko erantzun gisa egin ditu Moskuk azken erasoak.
Bruselak esan du EBk "lanak ondo" egin dituela Ceutan, eta "migrazio erreformak bizkortzeko" eskatu du
Magnus Brunner Europako Barne eta Migrazio komisarioaren hitzetan, Ceutan lehertutako krisitik ateratako ondorio nagusia da Europar Batasuneko kideek "bat eginda" kudeatu behar dituztela migrazio politikak.
EBko Barne ministroek Ceutako krisia aztertuko dute gaur, ezohiko bilera batean
Europar Batasuneko Barne Ministroen Ezohiko Kontseilua gaur bilduko da, Espainiak eskatuta eta 22 estatu kidek babestuta, Ceutako migrazio-krisia aztertzeko eta Marokotik etorritakoen gorakadari erantzun bateratua emateko.
Marokok mafiei, desinformazioari eta itzulketei buruzko gaizki-ulertuei egotzi die Ceutako krisia
Marokoko Barne Ministerioak migratzaileak Ceutan masiboki sartu izanari buruzko lehen balorazioa egin du, eta 11 pertsona hil direla adierazi du. Rabaten esanetan, giza trafikoko sareek, desinformazio kanpainek eta Espainiako Auzitegi Gorenaren epai baten interpretazio okerrak eragin dute egoera. Epai horren ondorioez ohartarazi zion Marokok Espainiari, bertako iturri baten arabera.
Ormuzko itsasartearen eta Iranen desnuklearizazioaren inguruko akordioa "berehala" helduko dela uste du Trumpek
Ameriketako Estatu Batuetako presidenteak adierazi duenez, gaur arratsaldean bilduko da Teheranekin, Golkoko zenbait herrialderen eskaeraren ostean. Irango Atzerri ministroaren arabera, ordea, Washingtonek ez du Ormuzko itsasartearen inguruko elkarrizketetan parte hartzen.
Idahoko tiroketaren osteko izua: bideo batek jendea oihuka ihesi erakusten du
Auto batetik grabatutako irudietan hainbat pertsona korrika ihesi hasten diren unea ikus daiteke, tiroketa baten berri izan ostean. Gutxienez hiru pertsona hil dira, eta bi zauritu. Ustezko erasotzailea hilda aurkitu dute bertan.