Demokrazia orain
Politikagintzaren historian gehien erabili den hitza "demokrazia" da. Eskuinekoek, ezkerrekoek, iraultzaileek, faxistek eta eskuin muturrekoek, guztiek apaindu dute euren burua kontrakotasunik onartzen ez duen elea izenburuan jarrita. Guztiok omen gara demokratak, baina gaur egun munduan gehiago dira demokratikoak ez diren sistemen-pean bizi diren pertsonak, oinarrizko eskubideak babestuta dituztenak baino.
Hitz borobil orori gertatzen zaiona laburbildu genezake hemen, sekula beteko ez den desira baita. Demokraziak ezin du perfektua izan, edozein egoeratan hobetu beharrekoa da, baina gehienetan ez genuke eragozpenik izango demokratikoa den gizartea eta beste zerbait den erregimenaren artean.
Egun hauetan milaka eta milaka lagun irten dira Hong Kongo kaleetara, bertako legebiltzarra Txinara estraditatzeko aukera emango duen legea aztertzen ari delako. Hong Kondarren iritziz, lege horrek bertako demokrazia suntsituko du. 1997an Erresuma Batuak Txinaren ardurapen utzi zuenean bere kolonia, Pekinek "herrialde bat, bi sistema" izeneko goiburua onartu zuen, prest azaldu zen Txinako biztanleei onartzen ez dizkien parte hartzea eta eskubideen babesa Hong Kongen errespetatzeko.
Errusian protesta gogorrak izan dira aste honetan adierazpen askatasuna aldarrikatzeko eta gobernuak oinarrizko eskubideei behin eta berriz egiten dizkien erasoak salatzeko. Turkian, Tayip Erdogan presidenteak aspaldi erabaki zuen bera dela demokrazia, eta erakundeek ez dutela inongo garrantzirik. Afrikako herrialde gehienetan aldiro-aldiro botoa ematen dute herritarrek, baina zaila gerta lekiguke demokraziaren arrastoren bat aurkitzea nonbaiten.
Hitzaren etimologiara joko bagenu "herriaren gobernua" litzateke esanahia, baina herrialde garatuetan hori baino dezente gehiago da: eskubideen errespetua, erabakien aurrean berdintzen gaituen legea, oinarrizko beharrak asetzeko ahalegina egingo duen gizartea, duintasuna eta ongizatea helburu dituena… Esan ohi da ezin dugula zerbaiten falta sumatu ezagutzen ez badugu. Helburu bat izateko zer nahi dugun zehaztu behar dugu, eta leku askotan ez dute inoiz demokraziarik ezagutu, gizartearen antolaketaren ardura erregeen, enperadoreen edo funtzionarioen esku izan delako. Eta demokrazia ikasketa ere bada, entzun, gure burua ukatu eta arrazoia gure aurkarien irizpideetan egon litekeela onartu. Hori, eta gure ordezkariak aukeratzeko eskubidea. Eta kalera irteten garenean edo estatuarekin harremanetan mesfidantzarik eta beldurrik ez izatea. Eta gaizki, ahul edo gaixorik gaudenean babesa eta zaintza izatea. Eta legea urratzen dugunean beste edozeinen tratu bera jasotzea. Eta…
Zure interesekoa izan daiteke
Israelek gutxienez bost pertsona hil ditu UNRWAk Gazako iparraldean duen eskola baten inguruan egindako eraso batean
Dagoeneko ia 1.300 palestinar hil dira Zerrendan Israelgo Armadaren esku 2025eko urrian indarrean sartu zen su-etenaz geroztik.
Marokoko ministro batek Ceuta eta Melillaren “askapenaz” hitz egin du Mohamed VI.aren aurrean
Bi hiri autonomoei buruz hitz egin du, Afrikako iparraldeko lurralde hori 1580an Espainiaren subiranotasunaren mende egon aurretik Ceutan jaiotako bi aditu islamiko aipatuta.
Ormuzen aldi baterako igarobide seguru bat irekiko dutela laster aurreikusi du Omanek
Iranek eta Omanek negoziazio teknikoekin jarraituko dute itsas ibilbide iraunkor bati buruzko akordio bat lortzeko, bai eta informazioa trukatzeko, itsas trafikoa kudeatzeko eta nabigazio- eta segurtasun-zerbitzuak emateko mekanismoak ezartzeko ere.
1.500 haurrek igeriketa-ikastaro doakoen amaiera ospatu dute Gazako itsasoan bainu handi bat hartuz
Astearte honetan, 1.500 haur palestinar elkarrekin sartu dira itsasora Gazako hegoaldeko Mawasi hondartzan udako doako igeriketa-ikastaroak amaitu dituztela ospatzeko. Eskolak Tantesh Akademiak antolatu ditu, eta 1999tik darama haurrei igerian irakasten. Familiak hondartza ondoan kanpin-dendetan eta egoera gogorrean bizi diren arren, akademiak eskolak ematea lortu du, hondartzan bertan behin-behineko igerilekuak eraikita.
Merzek herrialdeak erregistratutako azken dron erasoen arduradunak zigortuko dituela agindu du
Alemaniako agintariek astearte honetan jakinarazi dutenez, hirugarren drone bat aurkitu dute Leipzigeko aireportutik gertu; hilabete hasieran lehergailuz kargatutako beste bi artefaktu aurkitu zituzten inguru horretan bertan.
Singapurrek 47.000 euro emango ditu seme-alaba bakoitzeko, jaiotza-tasa sustatzeko asmoz
Familiei zuzendutako neurriek, halaber, hobekuntzak dakartzate etxebizitzan, haurtzaindegietan eta seme-alabak hazteko baimenetan. Laguntza-paketea 2026an jaio diren edo 1-17 urte betetzen dituzten Singapurreko haur guztiei zabalduko zaie.
Tornado batek gutxienez 40 zauritu eta 300 etxe kaltetu ditu Frantziako hegoaldean
40 pertsona baino gehiago zauritu dira eta 15 ospitaleratu dituzte. Gainera, bi lagun Pomas herritik falta dira, Aude departamenduan, Frantziako hegoaldean.
Trumpek % 50era igoko ditu Kanadako automobilen eta beste produktu batzuen gaineko muga-zergak
Trumpen arabera, erabaki horren arrazoia da Kanadak AEBko nekazarien produktuen gainean ezartzen dituen zergak. Ildo horretatik, Kanadako lehen ministroak nabarmendu du bere herrialdea AEBren "funtsezko hornitzailea" dela, batez ere energia, mineral jakin batzuen eta hornidura-kateetarako ezinbesteko produktuen arloan.
AEBk zigorrekin mehatxatu ditu Iranekin lotura ekonomikoak dituzten herrialdeak
AEBko Altxorraren idazkariak ohartarazi duenez, Teheranekin negoziatzen duen "inor ez dago salbuetsita" zeharkako zigorren jomuga izatetik.
EBk onartu egin du Ukrainari 6.100 milioi ematea, misilak eta aire-defentsarako sistemak erosteko
Boluntarioen Koalizioak Ukrainako aireko defentsak premiaz indartzeko konpromisoa hartu du. Bilera egin dute astelehen honetan.