Abiy Ahmed Etiopiako lehen ministroak irabazi du Bakearen Nobel saria
Bakearen Nobel saria jasotzeko kinieletan ageri zen bere izena: Abiy Ahmed Etiopiako lehen ministroak irabazi du aurten saria, bakearen eta nazioarteko lankidetzaren alde egindako lanagatik eta, "batez ere, Eritrearekin mugaren inguruan sortutako gatazka konpontzeko egindako adiskidetze-itunagatik".
Etiopia eta Eritrea bi urtez (1998tik 2000.era) egon ziren gerran, eta 70.000 pertsona hil ziren gatazkaren ondorioz. Ahmed 2018ko apirilean heldu zen boterera, eta haren iritsiera erabakigarria izan zen bi herrialdeak berradiskidetzeko. Alde biek 2018ko irailean sinatu zuten ituna.
Nobelaren batzordeak aitortu duenez, "bakea ez da ekintza aldebakarrekoen bidez lortzen" eta Isaias Afwerki Eritreako presidentearen rola txalotu du, baina Ahmedek aparteko aintzatespena merezi duela uste du. Izan ere, gogorarazi duenez, Ahmed hainbat herrialdeen arteko harremanak hobetzen saiatu da, besteak beste, Eritrea eta Djibuti, Kenya eta Somalia, eta Sudango Gobernuaren eta oposizioaren artean.
Ahmedek Etiopian egin dituen erreformak ere goraipatu ditu Nobelaren epaimahaiak. "Bizitza eta etorkizun hobe baten itxaropena eman die herritar askori", nabarmendu dute. Agintaldiaren lehen 100 egunetan, larrialdi egoera bertan behera utzi zuen, milaka preso politikori amnistia eman zien, zentsura neurri batzuk kendu zituen, oposizioko alderdiak legeztatu zituen, ustelkeriagatik susmagarriak zirenak boteretik kendu zituen, eta emakumeen presentzia "areagotu" zuen aginte postuetan.
Dena dela, Nobelaren epaimahaiak ohartarazi du oraindik badirela "hainbat erronka". Hala nola, gatazka etnikoak —"adibide kezkagarriak ikusi ditugu azken hilabete eta asteetan"—. Horren harira, aitortu du errokak ikusita, baten batentzat goizegi izatea Ahmedi Nobela ematea, baina uste du lehen ministroaren "eginahalek aitortza eta babesa" merezi dutela.
"Etiopia Afrikako bigarren herrialde populatuena da, eta Afrika ekialdeko lehen ekonomia. Etiopia baketsu, egonkor eta arrakastatsu batek inguruko herrialde eta nazioen arteko anaitasuna indartuko du", adierazi dute Nobelaren batzordeko kideek.
Aurtengo 11 saridunak, gizonezkoak
Iaz Denis Mukwege Kongoko medikuak eta Nadia Murad ekintzaile irakiarrak jaso zuten Bakearen Nobel saria.
Aurten Greta Thunberg ingurumen-ekintzaile gazte eta Nobel Alternatiboaren aurtengo sariduna zegoen faboritoen artean, baina azkenean Ahmedek eramango du golardoa.
11 gizonezko saritu dituzte orain arte jakinarazitako bost Nobeletan —Ekonomiakoa falta da—. Emakumezkorik, beraz, ez dago zerrendan (salbuespen bakarra aurten iragarri duten 2018ko Nobel Literatura sariduna da: Olga Tokarczuk).
Zure interesekoa izan daiteke
Putinek eta Zelenskik su-etena adostu dute maiatzaren 9tik 11rako
Era berean, herrialde bakoitzak 1.000 preso trukatuko dituzte.
EBren berrarmatzea: Alemaniak Europako armadarik handiena izan nahi du
Europar Batasuna berrarmatzeko moduaz eztabaidatzen ari da, AEBk kontinentean duen presentzia militarra murrizteko mehatxua egin ostean. Ane Irazabal EITBk Berlinen duen korrespontsalak egoeraren gakoak aztertu ditu EITBk ekoitzitako “Europa norabide bila” erreportaje sortako atal honetan.
AEBk eta Iranek elkarri eraso egin dioten arren, su-etenak indarrean jarraitzen duela ziurtatu du Trumpek
AEBko presidentearen arabera, bere Administrazioak Iranekin "negoziatzen" jarraitzen du Ekialde Hurbileko gatazkari amaiera emango dion akordioa lortzeko. Iranek, bere aldetik, "garaipena laster" ospatuko duela iragarri du, eta, aldi berean, Ormuzko itsasartearen "jabetza" aldarrikatu du.
Su-etena urratuta, Israelek Libano bonbardatu eta gutxienez hiru pertsona hil ditu
Israelgo eta Libanoko ordezkariek bake elkarrizketen hirugarren txanda egingo dute Washingtonen (AEB) maiatzaren 14an eta 15ean, AEBko Estatu Departamentuko funtzionario batek ostegun honetan jakitera eman duenez.
Energia nuklearra, berriztagarriak… Europa norabide bila ari da, energia-mendekotasunari aurre egiteko
Energia-mendekotasuna da Europar Batasunak aurrean duen erronka nagusietako bat. Kontsumitzen duen energiaren % 57 kanpotik dator, eta % 43 baino ez da Europan ekoizten. Frantzian, energia nuklearraren auzia eztabaida handia sortzen ari da, eta iritzi kontrajarriak eragin ditu. EITB ekoitzitako "Europa norabide bila" erreportaje-sortak aztertu duen gaietako bat da.
"Europa norabide bila" erreportaje-sortak kontinentearen egoera aztertuko du, egungo agertoki geopolitiko nahasian
Aldaketak etengabe ari dira gertatzen taula geopolitikoan, eta Europa norabide bila dabil. Mikel Reparaz EITBko Nazioarteko arlo-buruak zuzendu duen erreportaje-sorta berriak Europak aurrean dituen erronkak aztertu ditu, egungo bidegurutze geopolitikoan. Gaurtik aurrera izango da ikusgai.
'MV Hondius' gurutzaontzian hantavirus agerraldiak izan duen bilakaera: lehen kasuetatik, kontaktuen jarraipenera
Munduko Osasun Erakundeak jakinarazi du geldialdietan gurutzaontzitik atera ziren bidaiarien eta haien kontaktuen jarraipena egingo duela. Dagoeneko jarri dira harremanetan geldialdi horiek egin ziren herrialdeetako agintariekin.
Iranen aurkako erasoaldia amaitu dela eta Ormuzko itsasartean fase berria abian dela iragarri du Marco Rubiok
Bestalde, Donald Trump Ameriketako Estatu Batuetako presidenteak bertan behera utzi du Ormuzen blokeatuta dauden ontziei laguntza emateko Askatasuna proiektua. Horrez gain, Estatu Batuek Ormuzen nabigazioa eta segurtasuna bermatzeko ebazpena aurkeztuko du NBEko Segurtasun Kontseiluan.
Irango erasoen aurrean defentsa indartuko duela esan du Arabiar Emirerri Batuetako presidenteak
Defentsa Ministerioak astearte honetan jakitera eman duenez, "Iranek jaurtitako" misilak eta droneak atzeman dituzte; hala ere, Teheranek ez du onartu eraso horien erantzulea denik.
Sei jendarme zauritu dira joan den ostegunean hasitako "rave" jendetsuan izandako liskarretan
Egunotan lege-prozesu bat dute martxan Frantzian, horrelako jai klandestinoak saihesteko legea gogortzeko.