Jovenel Moise Haitiko presidentea hil dute
Jovenel Moise Haitiko presidentea hil dute gaur goizaldean Port-au-Princen zuen bizilekuan. Armatutako gizonak sartu dira bere etxean eta tiroz hil dute agintaria. Halaber, haren emaztea, Martine Moise, zauritu dute. Ospitale batera eraman dute emakumea, baina ez dute haren egoera zein den argitu.
Oraingoz ez dituzte erasotzaileak identifikatu, baina gazteleraz eta ingelesez hitz egiten zutela zehaztu dute. Testuinguru honetan, Claude Joseph lehen ministroak setio egoera ezarri du.
Hasiera batean, Haitiko legediak 15 egunerako ezartzen du setio-egoera, eta, horren arabera, Indar Armatuak izango dira segurtasunaren bermatzaile nagusiak. Horrekin batera, auzitegi militarrak ezarriko dira eta hedabideak kontrolatzeko ahalmena izango dute, Le Nouvelliste egunkariak iragarri duenez.
Ildo horretan, demokraziaren aldeko "borroka" horrekin bat egiteko eskatu die Josephek alde guztiei. Horrekin, besteak beste, estatubururik ez egoteak eta Parlamentua ez berritzeak sor lezakeen botere hutsunea saihestu nahi du Josephek.
Konstituzioaren 149. artikuluaren arabera, presidenterik ez dagoenean "dimisioagatik, kargugabetzeagatik edo ezintasun fisiko edo mental iraunkorragatik", Ministroen Kontseiluari dagokio, "lehen ministroaren lehendakaritzapean", botere betearazlea egikaritzea, estatuburu berria aukeratu arte.
Hala ere, Konstituzioa, berritzeke dagoena, 60 eta 120 egun arteko epea ezartzen du gobernua berritzeko. Hala ere, salbuespen bat onartzen du presidenteak bere azkeneko urtea duenean, Moiseren kasuan bezala. Halakoetan, Asanblea Nazionalak behin-behineko agintari bat aukeratzeko ahalmena izango luke, Haiti Libre hedabideak azaldu duenez.
Krisi politikoa
Haitik krisi politiko gogorra bizi du 2018ko erdialdetik, eta bere unerik larriena bizi izan zuen iragan otsailaren 7an. Egun horretan, Moisek salatu zuen oposizioa, hainbat epaileren babesarekin, estatu-kolpe bat prestatzen ari zela.
Aldi berean, herrialdea segurtasun-krisi sakona pairatzen ari da azkenaldian, bereziki ekainaren hasieratik larriagotu dena Port-au-Princeko auzo pobreenen kontrola jokoan duten indar armatuen arteko lurralde borroken ondorioz.
Giza Eskubideen Azterketa eta Ikerketarako Zentroaren txosten baten arabera, 150 pertsona baino gehiago hil eta beste 200 bahitu dituzte ekainaren 1etik 30era bitartean.
Mugen itxiera
Haitiko muga itxiko duela iragarri du Dominikar Errepublikak. Halaber, Luis Abinder presidente dominikarrak erasoa gaitzetsi du, eta Armadako buruzagi nagusiak deitu ditu egoerari aurre egiteko. Era berean, larrialdiko bilera bat egingo duela adierazi du, azken gertakarien aurrean zer egin erabakitzeko.
Zure interesekoa izan daiteke
'MV Hondius' gurutzaontzian hantavirus agerraldiak izan duen bilakaera: lehen kasuetatik, kontaktuen jarraipenera
Munduko Osasun Erakundeak jakinarazi du geldialdietan gurutzaontzitik atera ziren bidaiarien eta haien kontaktuen jarraipena egingo duela. Dagoeneko jarri dira harremanetan geldialdi horiek egin ziren herrialdeetako agintariekin.
Iranen aurkako erasoaldia amaitu dela eta Ormuzko itsasartean fase berria abian dela iragarri du Marco Rubiok
Bestalde, Donald Trump Ameriketako Estatu Batuetako presidenteak bertan behera utzi du Ormuzen blokeatuta dauden ontziei laguntza emateko Askatasuna proiektua. Horrez gain, Estatu Batuek Ormuzen nabigazioa eta segurtasuna bermatzeko ebazpena aurkeztuko du NBEko Segurtasun Kontseiluan.
Irango erasoen aurrean defentsa indartuko duela esan du Arabiar Emirerri Batuetako presidenteak
Defentsa Ministerioak astearte honetan jakitera eman duenez, "Iranek jaurtitako" misilak eta droneak atzeman dituzte; hala ere, Teheranek ez du onartu eraso horien erantzulea denik.
Sei jendarme zauritu dira joan den ostegunean hasitako "rave" jendetsuan izandako liskarretan
Egunotan lege-prozesu bat dute martxan Frantzian, horrelako jai klandestinoak saihesteko legea gogortzeko.
Global Sumud ontzidiko bost euskal ekintzaile itzuli dira
Global Sumud flotillako bost euskal ekintzaile itzuli dira astelehen honetan. Goizean, Salim Malla Gutierrez Gasteizko unibertsitateko irakaslea Loiuko aireportuan lurreratu da, eta publikoki salatu du "kontzentrazio eremu flotatzaile batean bahitu" izana, bai eta jasan zituzten "tratu txar fisiko eta psikikoak" ere.
Ormuz zeharkatzen saiatzen diren ontziei eraso egingo diela ohartarazi du Iranek
Bien bitartean, Ameriketako Estatu Batuek iragarri dute gaurtik aurrera Ormuzko itsasartean harrapatuta dauden itsasontziak "askatzeko" operazioa egingo dutela.
Polymarket: apustuen eta gerraren jokoa
Polymarket kriptotxanponetan eta anonimatuan oinarritutako apustu-plataforma bat da, gertaera geopolitikoen inguruan apustu egiteko aukera ematen duena; Eric Trump, Donald Trumpen semea, da horren bazkide eta inbertitzaileetako bat. Borja Macias EHUko irakasleak ohartarazi du informazio pribilegiatua darabiltela; eta adibide moduan jarri du Maduro noiz bahituko zuten zehatz-mehatz asmatu zuen apustu bat.
Melenchon ezkertiarra 2027ko Frantziako presidentetzarako hautagai izango da
"Pribilegioek eta arrazakeriak egiten diote min gehien gure herrialdeari", salatu du politikari ezkertiarrak, eta Frantziako presidentetza lortzen badu, Espainiarekin eta "Latinoamerikako herrialde batzuekin" aliatuko dela ziurtatu du, Donald Trumpen eta Israelen AEBei aurre egiteko.
Flotillako bi aktibisten atxiloaldia bi egunez luzatu dute
Thiago Avila brasildarra eta Saif Abukeshek palestinar-espainiarra dira Global Sumud Flotillan parte hartzeagatik Israelgo indarrek atxilotuta dituztenak. Tratu txarrak jaso diuztela salatu dute euren abokatuek. Ekintzaileak "segurtasunez eta duintasunez" tratatzeko eskatu du Anitta Hipper Europar Batasuneko (EB) Kanpo Arazoetako bozeramaileak.
Estatu Batuetako bi soldadu desagertu dira Marokon, maniobra militarretan ari zirela
"African Lion 2026" izeneko ariketa militarretan parte hartzen ari ziren bi militar estatubatuar desagertu ziren larunbat gauean Cap Draa-ko entrenamendu-gune batean, Tan-Tan hiritik gertu, Maroko hegoaldean. Indar estatubatuarrak, marokoarrak eta African Lioni lotutako beste militar batzuk buru-belarri ari dira bilaketa-lanetan, lurreko zein aireko baliabideak erabiliz.