Datozen urteotan presidente izango dena aukeratzeko prest dira Brasilen
Pandemiaren kudeaketa ukatzaileak, erakunde demokratikoen aurkako etengabeko erasoek, albiste faltsuei emandako oihartzunak eta Luiz Inacio Lula da Silva etsai politikoaren itzulerak markatutako lehen legegintzaldiaren ostean, beste lau urte eman nahi ditu boterean Jair Bolsonaro Brasilgo presidenteak.
Lula agertu da Brasilgo herritarren artean faborito eskubide politikoak berreskuratu zituenetik argitaratu diren inkesta guztietan. Ustelkeriagatik epaitu eta zigortu zuten, eta 580 egun eman zituen espetxean, harik eta Auzitegi Gorenak haren kontrako zigor guztiak aho batez baliogabetu zituen arte, frogatu baitzen zigortu zuen epaileak ez zuela modu inpartzialean jokatu. Politikara itzulita, zaila izango du Bolsonarok hura atzean uztea.
Lulak, aurreko agintaldian (2003-2010), ospe handia izan zuen langile-klaseen eta errenta baxuenak dituzten herritarren artean, eta haren aldeko boto-asmoa % 45etik gora kokatzen dute inkestek; are gehiago, aurreikuspen baikorrenek lehen itzulian lehia erabakita geratzea espero dute. Gizarteko geruza zabalen babesa du, hala nola gazteak, langabetuak, errenta baxuko familiak, ikasleak, emakumeak eta baita katolikoak ere.
Bolsonarori % 36ko babesa iragartzen diote inkestek, eta lehen itzuliko erronka nagusi izango du faboritoarekiko aldea murriztea bigarren itzulira pasatzeko. Egungo presidenteak azken lau urteetako politiken bidetik eutsiko duela hitzeman du, batez ere, estatu-enpresa estrategikoen pribatizazioari dagozkionak, Petrobras kasu; haren bitartez bete nahi du bere kanpainako promesa handiena dena, munduko erregairik merkeena izatea. Sektore kontserbadoreenen eta aberatsenen babesa du, baina Eliza Ebanjelikoko kideena ere, Brasilen botere handia dutenak.
Lulak hauteskundeak irabaziko balitu ere, Kongresua Brasilgo historia hurbileko kontserbadoreena izango da ziurrenik, eta hori erronka garrantzitsua izango da buruzagi sindikal ohiarentzat, bere promesen artean programa sozialak areagotzea eta ingurumen-kontrol handiagoak ezartzea baitaude.
Telebistako azken eztabaida
Igande honetan jokatuko den lehen itzuliaren atariko, ostegunean, telebistari adi izan dira brasildarrak, hautagaien arteko azken eztabaidari so. Bi hautagai nagusien arteko erasoak eta akusazioak izan dira eztabaida horretan nabarmenena.
Lula da Silvaren kontrakoak izan ziren eraso gehienak, haren aurka egin zuten gainerako hautagai guztiek, lider progresistak igandean bigarren itzulirik behar izan gabe izendapena bermatuko duen beldur. Horren aurrean, Lulak bere burua defendatu behar izan du, batez ere bere gobernuko ustelkeria eskandaluen inguruko erasoen aurrean.
Bolsonaro ere, maila txikiagoan, erasoen jomuga izan da, Lularen partetik, batez ere; hark egungo Gobernuaren eta presidentearen senideen ustelkeria eskandaluak ekarri ditu ahora.
Gainerako hautagaiek Bolsonaro ere eraso zuten, herrialdean 686.000 hildako inguru utzi dituen pandemiaren aurrean egindako zalantzazko kudeaketarengatik; brasildarrak gosez daudela ukatzen duten adierazpenengatik, eta mundu osoan kritikatzen diren ingurumen politikak garatzeagatik.
Jarraipena EITBn
EITBk gertutik jarraituko du hauteskunde eguna, bai erredakzioetatik bai bertatik bertara.
Arantxi Padilla, EITBk Latinoamerikarako duen berriemailea, bertan da hauteskundeen aurreko orduetan herritarren arteko sentipenen eta giroaren lekuko.
Igandean, hauteskunde eguneko interes puntuetan izango da Padilla, eta bertatik bertara emango du egunak uzten duenaren berri.
Zure interesekoa izan daiteke
Europako lehen hantabirus kasua atzeman dute Suitzan
Pazientea hainbat kutsatze detektatu diren gurutzaontzian bidaiatu zuen, eta Zurichen tratatzen ari dira, medikuen zaintzapean.
Iranen aurkako erasoaldia amaitu dela eta Ormuzko itsasartean fase berria abian dela iragarri du Marco Rubiok
Bestalde, Donald Trump Ameriketako Estatu Batuetako presidenteak bertan behera utzi du Ormuzen blokeatuta dauden ontziei laguntza emateko Askatasuna proiektua. Horrez gain, Estatu Batuek Ormuzen nabigazioa eta segurtasuna bermatzeko ebazpena aurkeztuko du NBEko Segurtasun Kontseiluan.
Irango erasoen aurrean defentsa indartuko duela esan du Arabiar Emirerri Batuetako presidenteak
Defentsa Ministerioak astearte honetan jakitera eman duenez, "Iranek jaurtitako" misilak eta droneak atzeman dituzte; hala ere, Teheranek ez du onartu eraso horien erantzulea denik.
Sei jendarme zauritu dira joan den ostegunean hasitako "rave" jendetsuan izandako liskarretan
Egunotan lege-prozesu bat dute martxan Frantzian, horrelako jai klandestinoak saihesteko legea gogortzeko.
Global Sumud ontzidiko bost euskal ekintzaile itzuli dira
Global Sumud flotillako bost euskal ekintzaile itzuli dira astelehen honetan. Goizean, Salim Malla Gutierrez Gasteizko unibertsitateko irakaslea Loiuko aireportuan lurreratu da, eta publikoki salatu du "kontzentrazio eremu flotatzaile batean bahitu" izana, bai eta jasan zituzten "tratu txar fisiko eta psikikoak" ere.
Ormuz zeharkatzen saiatzen diren ontziei eraso egingo diela ohartarazi du Iranek
Bien bitartean, Ameriketako Estatu Batuek iragarri dute gaurtik aurrera Ormuzko itsasartean harrapatuta dauden itsasontziak "askatzeko" operazioa egingo dutela.
Polymarket: apustuen eta gerraren jokoa
Polymarket kriptotxanponetan eta anonimatuan oinarritutako apustu-plataforma bat da, gertaera geopolitikoen inguruan apustu egiteko aukera ematen duena; Eric Trump, Donald Trumpen semea, da horren bazkide eta inbertitzaileetako bat. Borja Macias EHUko irakasleak ohartarazi du informazio pribilegiatua darabiltela; eta adibide moduan jarri du Maduro noiz bahituko zuten zehatz-mehatz asmatu zuen apustu bat.
Melenchon ezkertiarra 2027ko Frantziako presidentetzarako hautagai izango da
"Pribilegioek eta arrazakeriak egiten diote min gehien gure herrialdeari", salatu du politikari ezkertiarrak, eta Frantziako presidentetza lortzen badu, Espainiarekin eta "Latinoamerikako herrialde batzuekin" aliatuko dela ziurtatu du, Donald Trumpen eta Israelen AEBei aurre egiteko.
Flotillako bi aktibisten atxiloaldia bi egunez luzatu dute
Thiago Avila brasildarra eta Saif Abukeshek palestinar-espainiarra dira Global Sumud Flotillan parte hartzeagatik Israelgo indarrek atxilotuta dituztenak. Tratu txarrak jaso diuztela salatu dute euren abokatuek. Ekintzaileak "segurtasunez eta duintasunez" tratatzeko eskatu du Anitta Hipper Europar Batasuneko (EB) Kanpo Arazoetako bozeramaileak.
Estatu Batuetako bi soldadu desagertu dira Marokon, maniobra militarretan ari zirela
"African Lion 2026" izeneko ariketa militarretan parte hartzen ari ziren bi militar estatubatuar desagertu ziren larunbat gauean Cap Draa-ko entrenamendu-gune batean, Tan-Tan hiritik gertu, Maroko hegoaldean. Indar estatubatuarrak, marokoarrak eta African Lioni lotutako beste militar batzuk buru-belarri ari dira bilaketa-lanetan, lurreko zein aireko baliabideak erabiliz.