Gazako Zerrenda da kaltetuena gosea pairatzen duen munduko biztanleriaren artean
Gazako Zerrenda azken bi hamarkadetan eman den elikagaien faltarik handiena pairatzen ari da, Elikagaien Krisien aurkako Sare Globalak (GNAFC) FAOrekin eta NBEko beste agentzia batzuekin elkarlanean egindako txostenaren arabera.
Gainera, 2023an 281 milioi pertsona baino gehiagok sufritu zuten elikadura-segurtasun falta akutua, 59 herrialdetan.
Antonio Guterres NBEko idazkari nagusiak ohartarazi duenez, "Gazako Zerrendak orain arte Elikagaien Krisiei buruzko Munduko Txostenak erregistratu duen goseterik handiena pairatzen duen pertsona kopuru handiena du".
Gazatarren erdia, 1,1 milioi pertsona inguru, KPIaren sailkapenaren mailarik altuenean dago, organismoak "gosetearen hondamendi" gisa definitzen duena.
Gosea munduan
Munduan, elikagaien segurtasun falta handia izan zuen biztanleriaren ehunekoa % 21,5 izan zen 2023an, eta kaltetutako pertsonen kopurua ia 24 milioi hazi zen (lurralde berriak sartu zirelako). Hala, adierazle horrek gora egin du, bosgarrenez jarraian.
Gazako Zerrendaz eta Sudanez gain, Afganistan, Etiopia, Nigeria, Siria, Kongoko Errepublika Demokratikoa eta Yemen dira elikadura-krisi handiak pairatzen dituzten herrialdeak.
Gatazkek, segurtasunik ezak, muturreko fenomeno meteorologikoek eta asaldura ekonomikoek okertu egin zuten egoera 12 herrialdetan, besteak beste, Kolonbian, Boli Kostan eta Senegalen, lehen aldiz sartu zirenak txostenean.
Gainera, 36 herrialdek elikadura-krisi luzeak izaten dituzte, eta horietatik 19tan biztanleriaren % 80k elikagai-eskasia du, datuen arabera.
2024rako aurreikuspenak
2024an, "gatazkak eta segurtasunik eza" izango dira elikadura-segurtasun falta akutuaren bultzatzaile nagusiak, baita El Niño fenomeno klimatikoa ere, txostenak nabarmentzen duenez.
Baina ekonomiak ere paper garrantzitsua izango du planeta astintzen duten elikagaien krisien garapenean, eta moneta ahulduak dituzten elikagaiak esportatzen dituzten herrialdeek, hala nola Nigeriak, Malauik edo Libanok, "elikagaien barne prezioei eta erosteko ahalmen ahulari" aurre egin beharko diete.
Era berean, laguntza humanitarioaren finantzazioa murrizteak eta entrega-kostuak handitzeak "mehatxu berri bat planteatzen dute". Ondorioz, "onuradunak eta elikadura-arrazio kopuruak murriztu egingo dira biztanle askoren artean".
Zure interesekoa izan daiteke
Hashim Thaçi Kosovoko presidente ohiari 25 urteko kartzela zigorra ezarri diote gerra krimenengatik
Gizateriaren aurkako krimenengatik ezarritako zigorrak, ordea, kendu egin dizkiote. Aurreikusitakoaren arabera, 2045ean beteko du zigorra, 78 urterekin.
Ceutakoaren neurriko migrazio-krisiak kudeatzeko larrialdi-esparru "malgua" proposatu du Von der Leyenek
Gainera, 13 urtetik beherako adingabeei sare sozialak debekatzeko eta 15 urtera arte mugekin erabiltzeko proposamen bat iragarri du Europar Batasunaren presidenteak.
AEBk ofizialki onartu du "espazioa kontrolatzeko" armak zabalduta dituela orbitan
AEBko agintariek azpimarratu dute gaitasun horrek herrialdea "defendatzeko" aukera ematen duela, euren "aurkako erasoen" aurrean.
AAren arriskua "gezurra" dela esan du Trumpek, eta klima aldaketaren "iruzurraren" pare jarri du
"Duela gutxi esaten zuten mundua desagertuko zela 'klima aldaketagatik'. Gezur horrek ez zien inoiz funtzionatu, eta orain hurrengoaren bila doaz", adierazi du AEBko presidenteak.
Nazio Batuen Erakundeak adimen artifiziala gobernatzeko eskatu die Estatuei eta enpresei: "Giza eskubide guztiak arriskuan daude"
Anthropic, OpenAI eta Google AA autoerregulatzeko segurtasun erakunde bat sortzea aztertzen ari dira, The Washington Post egunkariaren arabera. Donald Trumpek adierazi duenez, berriz, "AAk behar duen kontrol edo segurtasun mekanismo bakarra ni bezalako presidente indartsu eta argia da".
Eskoziak, Galesek eta Ipar Irlandak akordio historiko bat sinatu dute autodeterminazioaren alde
Cardiffen, Galesko hiriburuan egindako bileran independentziari buruzko erreferendumaren alde egiteko estrategia bateratua iragarri dute hiru buruzagiek.
Zentro-ezkerreko oposizioak garaipen estua lortu du Suedian, baina emaitza ez da ziurra oraindik
Hiru eserlekuren aldea baino ez du, 176 173ren kontra, eta ostiralerako espero da behin betiko emaitza, atzerritik iritsitako botoak zenbatuta. Ultraeskuinak indarra galdu du, eta Alderdi Kontserbadorearen atzetik geratu da.
Eskozia, Gales eta Ipar Irlandako liderrek independentziaren aldeko memorandum bat sinatuko dute gaur
Trumpek Irlandaren bateratzea laster gertatuko dela esan eta biharamunean iritsi da iragarpena. AEBko presidentearen adierazpenak oso kritikatuak izan dira Erresuma Batuan.
Zentro-ezkerreko oposizioko blokeak irabazi ditu Suediako hauteskundeak, inkesten arabera
Zentro-ezkerrak botoen % 51,3 eskuratu ditu eta Ulf Kristersson lehen ministro kontserbadoreak, berriz, % 46,8, SVT telebista publikoak egindako inkesta baten arabera.
AEBko Kongresuko demokratek IAren garapena geldotu nahi dute, sektoreko buruen alarmaren ostean, baina Trumpek esan du ez dela "gertatuko"
Asteartean bilera egingo dute Behe Ganberako demokratek, eta bertan "lehentasun garrantzitsu bat adimen artifizialaren inguruko ekintza izango da", aurreratu dute.