Nor da Zohran Mamdani, Trumpen amesgaizto berria?
34 urterekin, Mamdani alderdi demokrataren barruko olatu aurrerakoia, kultura aniztasunaren aldekoa eta ezkerzale berriaren izarra da. New Yorkeko alkate berriak boto gazte eta multikulturala bereganatzea lortu du, etxebizitza eskuragarrian eta ezker demokrataren berrikuntzan oinarritutako mezuari esker.
Zohran Mamdani politikari gaztea da New Yorkeko alkate berria, hiriaren norabide aurrerakoia agerian jarri duen garaipen historiko batekin. 34 urterekin, bere burua sozialdemokratatzat du eta egiturazko aldaketak eskatzen dituen belaunaldiaren itxaropena gorpuztea lortu du: etxebizitzarako sarbidea, justizia soziala eta lidergo inklusiboagoa.
Mira Nair zinemagile indiarraren eta Ugandako irakasle baten semea da Mamdani, eta Alderdi Demokrataren barruko olatu multikultural berria gorpuzten du. Kampalan jaio eta New Yorken hazia, bere igoera meteorikoa izan da: Queenseko aktibismo lokaletik, zentrismo tradizionaletik eta Andrew Cuomoren figuraren lorratzetik, besteak beste, aldendu nahi duen ezkerraren sinbolo izatera igaro da.
Kanpainan zehar, Mamdanik "hiria posible egiten dutenei itzultzea" izan du helburu, alokairua lau urtez izoztea proposatuta, adibidez. Etxebizitzaren krisiari, bazterkeriari eta bizitzaren kostuari buruzko diskurtsoak gazteen eta komunitate arrazializatuen artean eragin handia izan du, elite politikoen aurrean benetako alternatiba gisa ikusi baitute.
Donald Trump presidentearen kritikek ("lunatiko komunista" deitu zion) eta Alderdi Demokrataren baitako erasoek ez dute haren ospea apalarazi, ezta haren jatorriagatik edo fede musulmanagatik hura gutxiesteko saiakerek ere.
Mamdanik historia egin du bere argitasun politikoagatik ere. Kanpaina betean, Israelek Gazan egindako genozidio gaitzetsi zuen, eta Hamasen erasoak "Nazioarteko Zuzenbidearen aurkako krimentzat" jo zituen, bere alderdiaren epelkeriatik aldenduz. "Jada ez gara itzaletan ezkutatuko", aldarrikatu zuen milaka jarraitzaileren aurrean Bronxeko Zentro Kultural Islamikoan, eta bere nortasuna bere proiektu politikoaren zati bereizezin gisa aldarrikatu zuen.
Haren garaipenak belaunaldien arteko erreleboa ez ezik, inflexio-puntua ere badakar New Yorkeko politikan. Desberdinkeria, alokairurako prezio neurrigabeak eta lan-prekarietatea ezaugarri dituen hiria gidatuko du Mamdanik, baina baita gobernantza-eredu hurbilekoago eta sozialago bat babesteko prest dagoela erakutsi du.
Erronka, orain, gobernatzea izango da. 300.000 langile baino gehiago eta 115.000 milioi euro baino gehiagoko urteko aurrekontua dituen administrazio baten buruan, Mamdanik garaipenera eraman zuten promesak politika zehatz bihurtu beharko ditu. Oraingoz, bere helburua argi utzi nahi izan du: "Gizadiarentzako aro hobe baten egunsentia ikus dezaket", esan du garaipenaren osteko hitzaldian, milaka jarraitzailek babestuta.
Zure interesekoa izan daiteke
?fmt=webp-alpha&qlt=80)
Artemis II misioa: "Gizakia Lurretik inoiz urrunen egon den tokira iritsi gara"
Lau astronautak gaur sartu dira Ilargiaren orbitan, eta satelitearen alde ezkutua behatzen hasiko dira. Lehen irudiak erakusten hasi da NASA gaur.
Iranek AEBren su-eten proposamena baztertu eta gerra behin betiko bukatzeko eskatu du
Iranek hamar puntuko proposamen bat helarazio dio AEBri, Pakistanen bitartez, gatazka erabat bukatzeko helburuarekin. Trumpen arabera, "ez da nahikoa", eta Iran osorik suntsitzeko mehatxua bota du, berak jarritako epea betetzen bada.
Ormuzko itsasartetik igarotzeko "protokoloa" negoziatzen ari dira Iran eta Oman
"Elkarrizketa hauen helburua da ontziak Ormuzko itsasartetik segurtasunez pasatzeko prozedura aztertzea", esan du gaur, astelehenarekin, Ismail Bagaei Irango Atzerri Ministerioko bozeramaileak.
AEB, Iran eta hainbat bitartekari 45 eguneko balizko su-eten bat negoziatzen egon litezke
Bestalde, Irango Atzerri ministroaren bozeramaileak esan du ez dituela Trumpen ultimatumak onartuko, "negoziazioa ez delako ultimatumekin, hilketekin edo gerra krimenak burutzeko mehatxuekin bateragarria".
17 eta 45 urte arteko gizon alemaniarrek baimena beharko dute hiru hilabete baino gehiagoz herrialdetik irteteko
Urtarrilaren 1ean indarrean sartu zen soldadutza lege berriaren arabera, herrialdetik kanpora hiru hilabetetik gorako egonaldiak egiteko Armadaren baimena beharko dute. Alemaniako Defentsa Ministerioko bozeramaile baten arabera, ordea, zerbitzu militarra borondatezkoa den bitartean baimenak emantzat joko dira.
Trumpek asteartera arte luzatu dio Irani Ormuzeko itsasartea irekitzeko ultimatuma
AEBko ekialdeko 20:00ak arte luzatu du epea. Asteazken goizaldea izango da Teheranen. Bien bitartean, Iranen hildakoak ugaritzen ari dira etengabe estatubatuarren eta israeldarren erasoen ondorioz.
Artemis II misioak Ilargiaren alderdi ezkutuari ateratako argazkia argitaratu dute
Misioa helmugara iristetik gertu dago, bost hamarkadatan lehenengo aldiz satelite naturalaren orbitara iristetik ordu gutxira, alegia.
Trumpek mehatxu larriak egin ditu Iranen kontra, baina astelehenerako akordioa lortzea ere "posible" dela esan du
"Uste dut aukera asko daudela akordio batera iristeko. Oraintxe ari dira negoziatzen", adierazi du, eta akordiorik lortu ezean, "dena lehertu eta petrolioaz jabetzea" pentsatzen ari dela esan du. Ormuz irekitzeko ultimatuma asteartera atzeratu du.
Artemis II misioko astronautek ikusi dute dagoeneko Ilargiaren alderdi ezkutua
"Bart ikusi dugu lehen aldiz Ilargiaren alderdi ezkutua, eta ikusgarria izan da oso. Ikustean, Ilargia ez denaren nolabaiteko sentsazio bat sortu zaigu, ez baitu ikustera ohituta gauden Ilargiarekin zerikusirik", azaldu dute.
Leon XIV.a aita santuak gerraren aurkako aldarria egin du eta armak uzteko eskatu du
Tradizioan ez bezala, non pontifizeek mundu mailako diskurtsoa erabiltzen duten nazioarteko tentsio-guneak errepasatzeko, Leon XIV.ak ikuspegi orokor baten alde egin du, eta axolagabeak ez izateko eta gaitzaren, gorrotoaren eta gerraren aurrean ez etsitzeko eskatu du.