Memoria eta erreparazioa: iraganeko krimenengatik hainbat Estatuk egindako barkamen keinuak
Hainbat Estatuk ofizialki onartu dituzte genozidioak, abusu kolonialak eta giza eskubideen urraketak, besteak beste, Alemaniak, Herbehereek, Belgikak eta Estatu Batuek barkamena eskatu dute. Gernikaren kasuan bezala, komunitateak sakonki markatu zituzten gertaerak izan ziren.
Indigenak beren eskubideak errespetatzearen aldeko manifestazioan. Argazkia: EFE
Alemaniak, Herbehereek, Belgikak, Estatu Batuek eta beste estatu batzuek barkamena eskatu dute genozidioengatik, abusu kolonialengatik eta giza eskubideen urraketengatik, memoriaren eta erreparazio sinbolikoaren garrantzia azpimarratuz.
Keinu horiek oroimenak eta erreparazio sinbolikoak gero eta garrantzi handiagoa dute, nahiz eta komunitate askok barkamen formaletatik haratagoko neurri eraginkorrak edo konpentsazioak ere eskatzen dituzten.
Jarraian, kasu nabarmenetako batzuk azalduko ditugu:
Ameriketako Estatu Batuak
Barkamena eskatu zuen afroamerikar komunitateei egindako esperimentu medikoengatik, Tuskegee kasu.
Herri indigenen aurkako erasoak eta diskriminazio sistematikoa aitortzea.
1940ko hamarkadan Guatemalan egindako esperimentu medikoengatik barkamena eskatu zuen, non zientzialari estatubatuarrek gonorrea eta sifiliarekin nahita infektatu zituzten ia 700 pertsona, presoak eta gaixo mentalak barne, haien baimenik gabe.
Alemania
Barkamena eskatu zuen Namibiako Herero eta Nama herrien aurkako genozidioagatik (1904-1908).
Alemaniako Ekialdeko Afrikaren garaian Tanzanian izandako abusu kolonialak aitortzea.
Namibian 1.100 milioi euroko garapen-funtsarekin konpromisoa.
Roman Herzog Alemaniako presidenteak gutun bat bidali zien 1997an Gernikako aire-erasotik bizirik atera zirenei, alemaniarrek aire-erasoan izandako "inplikazioa" aitortuz, eta barkamena eta "adiskidetzea" eskatu zien.
Gainera, Alemaniako gobernuak hiru milioi marko jarri zituen Gernikako kiroldegia egiteko.
Herbehereak
Barkamena eskatu zuen Rawagede sarraskiagatik Indonesian, bere domeinu kolonialean.
Indonesian 1945 eta 1949 artean egindako beste indarkeria batzuen aitorpena.
Australia
Barkamena eskatu zien herri indigenei haurrak beren familietatik bortxaz banatzeko politikengatik ("Stolen Generations").
Zure interesekoa izan daiteke
Sute batek Fontainebleauko baso ezagunaren zati bat kiskali du, eta litekeena da nahita piztutakoa izatea
Fontainebleauko basoan, Parisko hego-ekialdean, piztutako sute batek 800 hektarea inguru erre ditu dagoeneko, Laurent Nuñez Frantziako Barne ministroak astelehen honetan adierazi duenez.
Von der Leyen, sare sozialetan sartzeko gutxieneko adina ezartzearen alde
Europar Batasunak haurrak Interneten babesteko har ditzakeen neurriei buruz aditu talde batek egindako txostenean oinarritutako proposamena da.
Iranek eta AEBk gogortu egin dituzte erasoak
AEBko indarrek Iranen aurka egindako erasoek Guardia Iraultzailearen erantzuna jaso dute, eta AEBren baseen aurka jo dute Ekialde Hurbileko zenbait herrialdetan.
27 pertsona hil dira Thailandian, Bangkokeko taberna batean izandako sutean
Dozenaka pertsona zauritu dira eta hogei inguru egoera kritikoan daude. Biktimak identifikatzeko lanean ari dira agintariak eta uste dute aire girotuko unitate batean izandako zirkuitulabur batek eragin duela sutea.
Ormuz "indarrez" kontrolatuko duela agindu du Iranek, Qatar, Oman eta Bahrain bonbardatu ostean
AEBrekin tentsioa areagotzen ari da, eta Washingtonek gutxienez 140 bonbardaketa egin ditu Iranen aurka.
Irango buruzagi gorenak Khameneiren heriotzarengatik mendekua hartuko duela agindu du
Zazpi egunotan aitaren hileta ospakizunetan parte hartu duten dozenaka mila herritarrei idatziz eskertu die Mojtaba Khameneik. Ali Khamenei hil zutenetik, ez da jendaurrean azaldu.
Trumpek onartu egin du Iranekin elkarrizketak berriro hastea, baina su-etena "amaitu" dela ohartarazi dio Teherani
Iranek, berriz, ukatu egin du AEBrekin elkarrizketa berriak eskatu izana. Bestalde, Iran "inoiz ez bezala" bonbardatzeko agindua eman dio AEBko presidenteak Pentagonoari, Errepublika Islamikoaren "konplot" baten ondorioz hiltzen badute.
Ali Khamenei aiatola Mashhaden lurperatu dute, sei eguneko hileta-zeremonien ostean
Irango lider gorena zenaren ehorzketarekin bukatutzat eman dituzte sei eguneko hileta-zeremoniak. Jendetza bildu da Irango kaleetan, eta erregimenak indar eta batasun irudia erakutsi nahi izan du.
NATOren goi-bileraren ostean Espainia "oso eskuzabal" aritu dela esan du Trumpek
Estatu Batuetako presidenteak ziurtatu duenez, Espainiako Gobernuak Aliantza Atlantikoaren "ordainketa ugari" egiteko eskaerari erantzun dio, eta aliatuek Ankaran egindako bileraren ostean erakutsitako batasuna goraipatu du.
AEBek 90 helburu militar inguru bonbardatu dituzte Iranen, eta Teheranek base estatubatuarrei eraso egin die
Washingtonek Iranen aurkako beste erasoaldi militar baten berri eman du, esan dutenez, Teheranek Ormuzeko itsasartean merkataritza-ontzien aurka egindako erasoei erantzuteko. Iranek dio operazioak su-eten iraunkorra urratu duela.