Konfinamenduan zibersegurtasuna bermatzeko aholkuak
Eusko Jaurlaritzaren Segurtasun Sailak aholku sorta bat egin du zibersegurtasun baldintza minimo batzuk bermatzeko, "COVID-19aren zabalkundeari aurre egiteko ezarritako konfinamenduan Interneten erabilera biderkatu den honetan".
Europolen izenean zabaldutako aholkuek Euskal Herri osorako balio dute, eta telelanarekin, on-line erosketekin, gailuen mantenuarekin edo mezu susmagarrien aurreko portaerarekin dute zerikusia, segurtasuna eta pribatutasuna zaintzeko helburuarekin.
Hala, etxeko segurtasunari begira, routerrean lehenetsita zetorren pasahitza aldatzea, aplikazioen baimenak berrikustea eta erabiltzen ez direnak ezabatzea, segurtasun kopiak eta eguneraketak egitea, pasahitz (PIN edo informazio biometrikoa) desberdinak erabiltzea, antibirusa instalatzea eta pribatutasuna berrikustea aholkatzen dute.
Online erosketen harira, segurtasun gomendioak saltzaileen fideragarritasunean, kreditu txartelen erabileran eta bankuko kontuak gainbegiratzean zentratzen dira.
Esan gabe doa ez direla mezu susmagarriak ireki behar, datu pertsonalak zabaldu behar, fidagarriak ez diren albisteak partekatu behar, etab.
Haurrak dira sarean zaurgarrienetakoak, eta horiei begira, jostailu adimendunen segurtasuna (pasahitzak, pribatutasuna…) berrikustea, guraso-kontrola erabiltzea, eta haurrei zibersegurtasunaz hitz egitea eta haiei entzutea aholkatu dute.
Telelana
Enpresen harira, telelanerako prozedura argiak jartzea eta lehen aldiz erabili aurretik baino lehenago probak egitea konseilatzen dute.
Urruneko sarbidea da telelanaren oinarrietako bat, eta enpresaren sare korporatibora konektatzeko VPN bidez egitea aholkatu dute, eta autentifikazio-faktore anizkoitza ezartzea, automatikoki iraungitzen dena.
Sistema guztiak gaurkotuta izatea, segurtasuna indartzea, langileak gaiaren inguruan sentsibilizatzea eta barne komunikazioa bermatzea ere jasotzen du Europolen txostenak.
Etxetik lan egin behar duten langileentzat gomendagarriena enpresek emandako gailuak erabiltzea da, eta posible ez denean, gailu pertsonala gaurkotuta egotea eta antibirusa izatea.
Era berean, garrantzitsua da etxean bizi diren gainerako senide edo pertsonek lanerako gailurako sarbiderik ez izatea.
Segurtasun Sailetik gogorarazi dute ziberdelituren baten biktima izanez gero Ertzaintzari deitu behar zaiola, eta bestela, Foruzaingoari edo jendarmeriari.
Zure interesekoa izan daiteke
Ez dute ChatGPTren funtzio erotikoa kaleratuko OpenAIk laguntzailea hobetzen duen arte
Konpainia teknologikoak funtzio hori data zehaztu gabe atzeratzea erabaki du, erabiltzaile heldu egiaztatuek eduki erotikoan sartzeko aukera izan dezaten. Sistemaren adimenean eta pertsonalizatzeko gaitasunean hobekuntzak egitea lehenetsi nahi dute.
AA "erabat kaltegarria" izan daiteke mentalki kalteberak diren pertsonengan, psikiatra batek ohartarazi duenez
Adimen Artifizialak "ez du kontzientziarik, ez du errukirik eta ez du maite" erabiltzailea, hortaz, "berdin zaio zer gertatzen zaion". Gainera, normalean "atsegina" izaten da, eta "erabiltzailari entzun nahi duen erantzuna ematen dio".
X, Meta eta TikTokek delituak egin dituzten ikertzeko eskatuko dio Espainiako Gobernuak Fiskaltzari
"Plataforma horiek gure seme-alaben osasun mentalaren, duintasunaren eta eskubideen aurka egiten ari dira. Estatuak ezin du horrelakorik onartu", azpimarratu du Pedro Sanchezek X sare sozialean.
Sare sozialak gehiegi erabiltzeak gazteak isolatzea eragiten du, ikerketa baten arabera
AEBko 120 unibertsitatetan 18 eta 24 urte bitarteko 64.988 gazteri egindako galdeketaren emaitzak argitaratu ditu gaur Journal of American College Health aldizkariak.
15 urtez azpikoei sare sozialak debekatzearen alde agertu da Txekiako Gobernua
X-en zabaldutako bideo batean, Txekiako gobernuburuak ziurtatu du espainiar edota frantziar estatuetan bultzatutako debekuarekin bat egiten duela.
TikToken diseinu "adiktiboak" Europar Batasuneko legea urratzen duela ondorioztatu du Bruselak
Europako Batzordeak zehaztu duenez, erabiltzaileak etengabe eduki berriekin "saritzen" dituenez, TikToken diseinuaren zenbait ezaugarrik pantailan mugitzen jarraitzeko beharra elikatzen dute, eta erabiltzaileen garuna "pilotu automatiko moduan" sartzea eragiten dute. Horrek portaera konpultsiboa izatea eta erabiltzaileen autokontrola murriztea ekar dezake. TikTokek esan du "erabat faltsua" dela bere diseinuak mendekotasuna sortzen duenik.
Dorre kuantikoa barrutik: konputagailu kuantikoa garatzeko txipak egingo dituzte bertan
Donostian, CIC Nanoguneri erantsita, dorre kuantikoa eraiki dute. Bertan, besteak beste, diluzio hozkailua ezarri dute eta han daude ordenagailu kuantikoak beharrezko dituen txipak sortuko dituzten laborategiak.
Australia eta Frantzia, aitzindari: adingabeek sare sozialak nola erabiltzen duten arautzeko bidea ezarri dute
Australia eta Frantzia izan ziren nerabeei sare sozialetarako sarbidea mugatu zieten lehen herrialdeak, eta Espainiako Gobernua antzeko neurri bat hartzera bultzatu dituen aurrekariak ezarri zituzten.
Europako Batzordeak espedientea ireki dio X sare sozialari, Groken bitartez egiten diren irudi sexualizatuengatik
Elon Musken enpresak Grok adimen artifizialari lotutako arriskuak aztertu eta arindu ote dituen argitu nahi du Bruselak.
Pradales, Chivite eta beste erkidego batzuetako presidenteen datu pertsonalen filtrazioa ikertzen ari dira
Eurogosth izeneko hackerrak agintari autonomikoen NANa, helbideak edo telefonoak zabaldu ditu, eta Vindex ezizeneko hackerrak, berriz, Puente ministroaren eta Garraioetako beste goi-kargudun batzuen informazio pertsonala zabaldu du bi fasetan.