Paul Auster idazle estatubatuarra hil da, 77 urte zituela
Paul Auster eleberrigile estatubatuar ospetsua atzo, asteartean hil zen, 77 urte zituela, Brooklyngo (New York) bere etxean, biriketako minbizi baten ondorioz. Besteak beste, The New York Trilogy, The Brooklyn Follies eta The Invention of Solitude bezalako eleberrien egilea da Auster, eta horietatik guztietatik, 10 lan euskarara ekarri dira.
Auster jatorri austriarreko familia judu batean jaio zen 1947an, Newarken (New Jersey). Geroago, Brooklynera lekualdatu zen, eta horixe izan da bere etxea eta eleberrien agertokia, batez ere 1980ko eta 1990eko hamarkadetan.
Bere lan guztietan labirinto literarioak eraiki zituen, panpina errusiar edo matrioskak balira bezala, non fikzioa, errealitatea eta autobiografia nahasten dituen, eta horiekin mundu osoko milioika irakurle harrapatu zituen.
Bere eleberriak 40 hizkuntza baino gehiagotara itzuli dira, tartean euskarara, baina bestelako hainbat estilo ere landu ditu, hala nola poesia, kontakizunak, saiakerak edota antzerkiko eta zinemako gidoiak.
Austerrek Columbiako Unibertsitatean ikasi zuen, Israelek Gazan abiatutako gerraren aurkako ikasleen protesten epizentroan, eta 1968an Vietnamgo gerraren aurka egindako manifestazioetan parte hartu zuen.
1982an egin zuen debuta idazle gisa, aitaren bat-bateko heriotzaren inguruko The Invention of Solitude lanarekin; hala ere, benetako ospea The New York Trilogy eleberriarekin iritsi zitzaion, City of Glass, Ghosts eta The Locked Room eleberriekin. 2017an, idazleak Bilbo bisitatu zuen, eta bertan 4 3 2 1 eleberria aurkeztu zuen.
Estatubatuarrak Baumgartner argitaratu zuen 2023an, bere azken lana, bere osasun-arazoak tarteko, milioika jarraitzaileen kezken artean. Liburu horren protagonista Filosofiako irakasle xelebre eta samur bat da, bere maitasun handiaren galerak eragindako minean murgildua. New Yorkeko egilearen zoriari, oroimenari eta dueluari buruzko istorioa da.
2006an, idazleak Letren Asturiasko Printzea saria jaso zuen, eta bere hitzaldian esan zuen: "Bizitza osoa eman dut inoiz ikusi ez dudan jendearekin hizketan, inoiz ezagutuko ez ditudan pertsonekin, eta horrela nire azken arnasa ematen dudan egunera arte jarraitzea espero dut".
Zure interesekoa izan daiteke
Otsailaren 7an hasiko da Arabako Bertsolari Txapelketa, 18 bertsolarirekin
Martxoaren 28an jokatuko den finalerako sei txartelak eskuratzeko, bi fasetan lehiatuko dira bertsolari arabarrak, eta guztira bost saio eta finala izango dira.
Igandean hasiko dira aurtengo maskaradak, Irurin eta Ozazen
Urtarrilaren 18tik apirilaren 26ra, 15 saio egingo dituzte Zalgize, Mendikota, Ozaze eta Iruriko gazteek.
Indarkeria matxista "normalizatuta" dago ikus-entzunezkoen eta arte eszenikoen euskal sektoreetan
(H)emen Elkarteak eta EAB Euskal Aktoreen Batasunak bultzatutako ikerketa batek agerian uzten du ikus-entzunezkoen eta arte eszenikoen sektoreetan "indarkeria matxista ez dela kasu isolatuen emaitza, baizik eta sektorearen egiturarekin lotutako errealitate sistemikoa".
"Linguae Vasconum Primitiae" euskaraz inprimatu zen lehen liburuak azken eguna du Euskal Herrian
Bernat Etxeparek 1545ean idatzitako lana, euskaraz argitaratu zen lehen liburua, Bordelen izan da ikusgai. Frantziako Liburutegi Nazionalak du liburuaren kopia bakarra, eta azken hiru hilabeteetan Baionako Euskal Museoan izan da ikusgai. Hainbat erakundek eta hautetsik bertan uzteko eskatu badute ere, Parisko liburutegira itzuliko da, hiru urtez ilunpean gordeta edukitzeko.
Errobik azken kontzertua eman du Donostiako Victoria Eugenia Antzokian
Anje Duhalde eta Mixel Ducau buru dituen talde lapurtar historikoak bere azken zuzenekoa eskaini du Donostiako Victoria Eugenia Antzokian. Errobi taldea euskal rock progresiboaren aitzindari bihurtu zen 70eko hamarkadan. Iaz hasi zuten Errobiren 50. urteurrena ospatzeko agur-bira, eta arrakasta handia izan dute Euskal Herriko hainbat herritan. Astearte honetan, abenduaren 30ean, amaituko dute ibilbide oparo hori, sarrera guztiak agortu dituen kontzertu batekin.
Hauek izan dira kultura arloko urteko albiste nagusiak
2025. urteak sekula ikusi gabeko bideak ireki ditu euskal musika industrian. Bukatzera doan urte hau sold outen eta kontzertu handien urtea izan zela gogoratuko dugu ezinbestean.
“Itzalaldia”, “soldadutza”, “flotilla” eta 2025ean “desiraungi” diren beste hitz batzuk
UZEI terminologia eta lexikografia zentroak bukatzear den urtean ahoz aho ibili diren 25 hitz aukeratu ditu. Joan den astean, “muga-zerga” aukeratu zuten urteko hitz bezala UZEIk berak eta Euskaltzaindiak.
Aitor Etxebarriazarragak jantzi du txapela
Onintza Enbeita izan du lehiakide buruz burukoan, eta puntu erdiko aldea izan da bien artean: 1.163 puntu jaso ditu lehen sailkatuak eta 1.162,5 bigarrenak. Bizkaiko laugarren finala zuen gaurkoa bertsolari gernikarrak.
Pantxoa eta Peioren bigarren agur-kontzertua: 2027ko urtarrilaren 9an BECen!
Bikoteak bere ibilbideari amaiera emango dio bi kontzerturekin BEC!en: urtarrilaren 10ekorako sarrerak ordu gutxitan agortu ziren eta bigarrena iragarri dute orain: 2027ko urtarrilaren 9an.
“Muga-zerga” izan da aurtengo hitza Euskaltzaindiarentzat eta UZEIrentzat
“Atzerriko produktuei aduanan ezartzen zaien zerga” adiera duen izena aukeratu dute Akademiak eta UZEI terminologia eta lexikografia zentroak urteko hitz gisara. “Aduana-zerga” Euskaltziandiaren Hiztegiak jasotzen duen forma baliokidea “askoz gutxiagotan” erabili da.