Kepa Sojo: ‘Bidaia bikain baten amaiera paregabea da izendapena’
Kepa Sojo arabar zuzendaria (Laudio, 1968) poz-pozik dago, “Loco con ballesta” film laburra Goya sarietarako izendatu dutenetik. Otsailaren 7an Madrilen egingo duten galan jakingo du irabazi ote duen.
Agintarien arabera balezta bat duen zoro bat dagoen inguru batean perretxikotan dabiltzan aita-seme batzuei gertatutakoak hartu ditu hizpide Sojok lan horretan.
“Loco con ballesta” lanean, gainera, Espainiako Zinema Akademiaren Sarietarako izendatu duten beste euskal herritar batek hartu du parte, Karra Elejaldek. “Ocho apellidos vascos” filmeko protagonistak, besteak beste, Andres Gertrudix, Gorka Aguinagalde, Ane Gabarain eta Itziar Atienza ditu ondoan lan horretan.
Zuzendariarekin hitz egin dugu, Goya sarien atariko honetan lanaren nondik norakoak konta diezazkigun.
Beste ezer baino lehen, zelan hartu duzu ‘Loco con ballesta’ Goya sarietarako izendatzea? Espero zenuen?
Izendapena oso pozik hartu dut. Ehun jaialditan baino gehiagotan 25 sari lortuta bi urtean zehar egindako bidaia bikainerako amaiera paregabea da. Aurreneko aukeraketan hautatu egin gintuztela esan zigutenetik, izendatuen artean sartzeko esperantzarik bagenuen, baina ziurtasunik ez, oso film labur onak baitzeuden hamabosteko zerrendan.
Zer kontatzen du ‘Loco con ballesta’ lanak?
Aita-seme batzuen istorioa da; semea zalantzan dago, ikasten jarraitu edo aitarekin lanera joan. Euskal baserri giroko ohiturazko komedia da, zinema beltzaren eta thrillerren ukitua duena.
Zinemagilea ez ezik, “Zinemaren Historia”ko irakaslea zara EHUn. Zelan uztartzen dituzu teoria eta praktika? Nola uztartzen dira Kepa Sojo zuzendariaren lana eta Kepa Sojo irakasle eta ikertzailearen eskarmentua?
Batetik, teoriari esker, ikasi ditudanak praktikan jar ditzaket: planoak, gidoi egiturak, teknikak… Bestetik, film bat aztertzeko orduan, ikertzaileok diruditena baino sinpleagoak diren gauza askori buelta gehiegi ematen dizkiegula erakutsi dit praktikak.
Film laburrak (“Cien maneras de hacer el pollo al txilindrón”, “Cuando puedas”…) ez ezik, film luze bat (“El síndrome Svensson”) eta telebistarako hainbat lan ere egin dituzu. Zer duzu esku artean orain?
Euskarazko nire lehen film laburra prestatzen ari naiz: “Hileta” du izena, eta ez da komedia. Gainera, “La vida es una tómbola” film luzea ere egiten ari naiz. Komedia zoroa da, frankismo garaian girotuta dago eta Arabako Errioxako herrixka batean gertatzen da.
Kanpotik ikusita, euskal zinema bolada onean dela ematen du (‘Loreak’ lanaren arrakasta, Karra Elejalderen izendapena, ‘Lasa eta Zabala’, ‘A escondidas’ eta ‘Los tontos y los estúpidos’ filmen estreinaldia, Uribe eta Cobeagaren film berriak aurki…). Nola ikusten duzue barrutik?
Euskal zinema beti da puntakoa Estatu mailan. Erakundeen babesa ezinbestekoa da aurrera egiteko. Ilusio handia egiten dit ‘Loreak’ lana eta gisa horretako filmak horren urrun heltzea, euskaraz filmatu dutelako eta, zinema komertziala baino gehiago, arte eta entseguko proposamena delako.
Euskal film laburrak ere erreferente dira Estatu mailan, besteak beste, Kimuak programari edo Banatu Filmak banatzaile independenteari esker, dudarik gabe.
Zer gertatuko da, zure ustez, otsailaren 7ko galan?
Ederto pasatuko dugula, gertatzen dena gertatzen dela. Guretzat, izendatuta egote hutsa saria da. Irabazteko probabilitatea % 20koa da, baina irabazteko probabilitate bera duten lau film labur eder dauzkagu lehiakide.
2014ko zein interpretazio eta film azpimarratuko zenituzke?
Gehien gustatu zaidan filma “Loreak” izan da, batik bat interpretazio bikainak dituelako: Itziar Ituñoren lana miragarria da. “Musarañas” Juanfer Andrés eta Esteban Roelen pelikula ere bikaina da; asko gustatzen zait proposamen berritzailea delako, eta Macarena Gomez eta Nadia Santiago aktoreak ederto ari direlako bertan. “La isla mínima” ere asko gustatu zitzaidan: eszenaratzeko modua, argazkigintza eta aktoreen zuzendaritza bikainak dira. Eta, agian, oihartzun txikiagoa izan duten beste film batzuk ere badaude: “Marsella”, Belen Maciasena, esaterako. Eta ez dut “Relatos salvajes” ahaztu, Ricardo Darinen istorioa batik bat.
Zure interesekoa izan daiteke
Petrus me fecit, Helena lapidem meum reflexa est
Zorteak zera eman dio Petrus zinema piezari: testura ezberdin bat, bene-benetakoa, plantak egiten ez dituena.
"Ander eta Yul" filma zaharberritu dute EITBk eta Euskadiko Filmategiak
Ana Diez zuzendari nafarraren Ander eta Yul (1988) filma zaharberritu dute Euskadiko Filmategiak eta EITBk. Boloniako Zinematekaren menpeko L’Immagine Ritrovata laborategietan aztertu eta eskuz konpondu dute, aurretik, besteak beste, Tasio filmarekin egin zen moduan
Oliver Laxek instalazio bat erakutsiko du Tabakaleran
"HU/هُو.Bailad como si nadie os viera" instalazioak Sirāt filmaren sorkuntza prozesua, ikerketa lana eta grabazioak ditu oinarri. Uztailaren 16an aurkeztuko du Laxek bera, Donostian.
Nouvelles Vagues jaialdiak izarren dirdira piztuko du Biarritzen
Biarrizko zinema jaialdiaren 4. edizioa ekainaren 23tik 28ra egingo dute kostaldeko hirian. Kristen Stewart zuzendari eta aktorea izango da epaimahaiko burua, eta Los Javisek, Xavier Dolanek, Monica Belluccik, Marion Cotillardek eta Isabelle Huppertek parte hartuko dute.
Zinegoak LGTBQ+ jaialdiak 40 film baino gehiago izango ditu Sail Ofizialean
Ekainaren 22tik 29ra bitartean egingo den Zinegoak Bilboko LGTBIQ+ zinema eta arte eszenikoen jaialdiak 40 film baino gehiago izango ditu Sail Ofizialean. Gainera, kulturarekin eta sexu-, identitate- eta genero-aniztasunarekin lotutako 50 jarduera baino gehiagorekin beteko du Bilbao.
Zinemaren Jaia, Hegoaldeko zinema aretoetan bueltan
Ekainaren 8tik 11ra, 3,5 eurokoa izango da zinemarako sarreren prezioa. Ipar Euskal Herrian, Fête du Cinéma ekainaren 28tik uztailaren 1era izango da.
Aurtengo Kimuak katalogoko film laburrak aukeratu dituzte
Zazpi film labur hauek hautatu dituzte euskal film laburrak sustatu eta zabaltzeko: ‘Aho beltza' (Alba Lozano), 'Al otro lado' (Pablo Esteo, June San Sebastián, Leyre Fernández, Antton Gorroño, Leire Martínez, Irune Aguirreazaldegui eta Javier Martínez), 'Bitartean, gero' (Raúl Barreras), 'Hemen gaude' (Sébastien Boulard), 'High River' (Daniel Alegrete), 'Joare Tte' (Ekaitz Bertiz) eta 'Los Divulgators' (Pablo Hernando Esquisabel).
“Tamara ta Mara” euskarazko fikziozko telesail berria estreinatu dute Primeran plataforman
“Tamara ta Mara” umorez beteriko euskarazko fikziozko telesaila da, komedia zoro eta feminista bat. EITBren ‘Formatu txikiak, Talentu berriak’ deialdiaren barruan garatu den bigarren telesaila da. Bilboko Azkuna Zentroan estreinatu ostean, Primeran plataforman dago jada ikusgai.
Cannes, ispilu beltz murgiltzailean
Eta zeren bitartez sorgintzen gaituzte Carltonen Méliès aztiaren ondorengo sortzaile-teknologoek? Errealitate birtualarekin, errealitate areagotuarekin, erreala ez den errealitatearekin, errealitate mistoarekin, existitzen ez diren arren gure begi betaurrekodunen aurrean forma hartzen duten ikuskizun paregabeekin.
Zinemaldiko kartel berriek zinemako zenbait ogibide dituzte protagonista gisa
Ricardo Darin aktore, ekoizle eta zuzendaria izango da Donostiako Zinemaldiaren 74. edizioko kartel ofizialaren protagonista. Jaialdia 2026ko irailaren 18tik 26ra bitarte egingo da. Kartelak Donostiako Wallijai estudioak diseinatu ditu. Darin protagonista den kartelaren kasuan, collagea sortu dute 2024an hartutako erretratu batetik abiatuta. Poster ofizialarekin batera, gainerako sekzioetako kartelak ere eman dira ezagutzera, zinemagintzako ogibideei omenaldi egin nahian. Hala, Darinen irudia duen posterrak interpretaziora garamatza, eta gainerakoek, berriz, honako hauekin dute zerikusia: gidoia (New Directors), soinua (Horizontes Latinos), zuzendaritza (Zabaltegi-Tabakalera), muntaia (Perlak), arte-zuzendaritza (Nest), makillajea (Culinary Zinema), efektu bereziak (Zinemira) eta ekoizpena (Made in Spain). Kartel horiei Klasikoak ekimeneko hiru kartelak gehituko zaizkie laster. Aurten, Jose Giovanni zinegile, eleberrigile eta gidoilari frantsesa omeduko dute hiru kartel horien bidez.