Altuna eta Esnalen lanari aitortza, euskal zinema osoa omendu duen gala handian
Bere festa handiaz gozatu du euskal zinemak Donostiako Zinemaldian. Urtero bezala, iragana ospatzeko eta etorkizunera begiratzeko parada hartu du euskal ikus-entzunezkoak. Gainera, industriako askotariko langileak biltzen dituen festan, Victoria Eugenia antzokian, aurten guztiek izan dute gogoan Euskal Herritik milaka kilometrora, Palestinan, Israel egiten ari den genozidioa. Hura salatu eta okupazioarekin bukatzeko eskatu dute zinema munduko profesionalek.
Euskal Zinemaren Galaren erdigunean gure industriaren izen entzutetsu bati ematen zaion ohorezko Zinemira saria egoten da. Aurten 20 urte atzera egiteko balio izan digu, euskal zinemaren mugarrietako bat jarri zuten Asier Altuna eta Telmo Esnal zuzendariek jaso baitute.
Atzo Altunak, aktualitate betean, Karmele lanaren estreinaldia ekarri du Zinemaldira, eta gaur, berriz protagonista atzera begira, orain dela bi hamarkadako Aupa Etxebeste ospatuta, Esnalekin batera. Zinemaldian bertan estreinatu zen, euskararik gabeko hamarkada luze bati bukaera emanez.
Iban Garate eta Ramon Agirre aktoreek gogorarazi duten moduan, euskaldun guztion imajinarioan iltzatuta geratu zen lana izan zen “Aupa Etxebeste” komedia. Ondoren, elkarrekin ala bakoitzak bere aldetik, fikzio gogoangarriak eta euskal kulturaren erakusleiho izan diren dokumentalak utzi zizkiguten.
Esnalek eta Altunak “Aupa Etxebeste” egin zuen talde artistiko guztiarekin konpartitu dute. Eta, are lehenago, “gazteak zireneko” garai horretan, ilusioa partekatzen zuten guztiei eskaini die saria. Laburrak egiten zituzten, eta horretan Kimuak programak izan duen garrantzia eskertu dute.
Bientzat pelikulak euskaraz egitea erabat naturala da. Nola ez? Zinema familia artean egin dute beti. Hala ere, garai batean euskaraz ekoiztea amets bat zen, eta Zinemira jaso dutenek leiho erraldoia ireki zioten hizkuntzarictoria Eugenia antzokian bilduta zeuden zinema munduari.
Euskal Zinemaren Gala
Duela 20 urte "Aupa Etxebeste!" zuzendu zuten Asier Altunak eta Telmo Esnalek jaso dute 2025eko Zinemira saria
Euskarari bidea zabaldu zioten zuzendariek merezitako omenaldia jaso dute Euskal Zinemaren Galan, Donostiako Zinemaldiaren barruan. Pelikula horretako Iban Garate eta Ramon Agirre aktoreek eman diete saria.
EITBk ematen duen Egile Berriak saria Sara Fantovarentzat izan da. Berriki estreinatu duen Jone, batzuetan (Zinemira saileaz gain, Euskal Herriko aretoetan ere ikusgai dago) merezimendu nahikoa izan da gazte bilbotarrarentzat ibilbide esanguratsua izango duela aurreikusten denari aipamena egiteko.
Unai Iparragirre ETBko zuzendariak eman dio saria hasiberriari. Euskal eta euskarazko ekoizpenaren arrakasta baliotuta, sektore osoa zoriondu du: “Gure herria, gure ohiturak eta gure errealitatearen eta gure hizkuntzaren enbaxadoreak zarete munduan zehar”.
Edadismoaz eta familia harremanez sakondu du Fantovaren lanak. Bide berrien hastapenetan, eta batez ere pelikula bat egitean, “konfiantza eta laguntza” behar-beharrezkoa dela jakitun, bidea egiten ahalbidetzen diotenei eskerrak eman die, familiatik hasita eta Bilboko Konpartsak bezalako herri mugimendura arte.
Euskal Zinemaren Gala
Sara Fantova "Jone, batzuetan" pelikulako zuzendariak eskuratu du EITB Egile Berriak saria
Aurretik bide luzea duten egileak saritzen ditu EITBk urteko Euskal Zinemaren Galan, eta aurten bere lehen lana zine aretoetara ekarri duen zinegile bilbotarrarentzat izan da. "Konfiantza eta laguntza" emandako guztiei eskertu die.
Sara Cozarrek eta Joseba Apaolazak Zinemaldi hau historiko egiten duten hainbat datu izan dituzte gogoan, aste osoan zehar buruan izan ditugunak: guztira 38 euskal ekoizpen; 25, euskaraz, eta horietako hiru Sail Ofizialean (EITBren partaidetzarekin), eta lehendabiziko aldiz euskarazko telesail bat jaialdiko sail nagusian: Zeru ahoak.
Urteko gidoi onenaren SGAE saria Borja Cobeagak eskuratu du, “Los aitas” filmagatik. Donostiarrak pelikulak idazten jarraituko duela agindu du, baina ez dio utziko filmak zuzentzeari. Bestalde, EAB Bultzada Saria Miren Gaztañaga aktorearentzat izan da.
EZAE saria leihatilan arrakasta handiena izan duen pelikulari eman dio Alfonso Benegas presidenteak Infiltrada pelikulari. Arantxa Etxebarria zuzendariak ekoizleei eurei eskaini die saria, eta horietako ekoizleak bere gain hartu du berez publikoak, publiko zabal batek, eskaintzen duen errekonozimendua.
Hainbeste pelikularen ekoizpenean aritu den Aintzane Perez de Palomarri ere omenaldi ederra egin dio euskal zinemaren munduak. Ikus-entzunezko sektoreaz duen ezagutzaz lagunduta, bere erretiroa baliatuta hitz politak eskaini diote.
Sari guztiak banatu eta omenaldiei bidea ireki aurretik, publikoa zur eta lur utzi du ZETAK taldeak. Hori izan da aurtengo sorpresa handia. Pello Reparazek mitoen inguruko ikuskizuna ekarri dio Victoria Eugenia antzokian bilduta zeuden zinema munduari.
Euskal Zinemaren Gala
Mitoak euskal zineman ere errotuta, ZETAKen esku
Sorpresa handia izan da Euskal Zinemaren Gala Handiaren hasiera. Joaldunek, Pello Reparazek eta Yune Nogeirasek Mitoaroa ikuskizunaren zatitxo bat ekarri dute Victoria Eugenia antzokira.
Zure interesekoa izan daiteke
Aitor Gabilondok torturari buruzko film bat zuzenduko du
Patria seriearen sortzaileak “kontakizuna osatzeko beharra” sentitzen du, “serieak zorretan nagoela sentiarazi eta gero”. EITB proiektuan parte hartzen ari da.
Petrus me fecit, Helena lapidem meum reflexa est
Zorteak zera eman dio Petrus zinema piezari: testura ezberdin bat, bene-benetakoa, plantak egiten ez dituena.
"Ander eta Yul" filma zaharberritu dute EITBk eta Euskadiko Filmategiak
Ana Diez zuzendari nafarraren Ander eta Yul (1988) filma zaharberritu dute Euskadiko Filmategiak eta EITBk. Boloniako Zinematekaren menpeko L’Immagine Ritrovata laborategietan aztertu eta eskuz konpondu dute, aurretik, besteak beste, Tasio filmarekin egin zen moduan
Oliver Laxek instalazio bat erakutsiko du Tabakaleran
"HU/هُو.Bailad como si nadie os viera" instalazioak Sirāt filmaren sorkuntza prozesua, ikerketa lana eta grabazioak ditu oinarri. Uztailaren 16an aurkeztuko du Laxek bera, Donostian.
Nouvelles Vagues jaialdiak izarren dirdira piztuko du Biarritzen
Biarrizko zinema jaialdiaren 4. edizioa ekainaren 23tik 28ra egingo dute kostaldeko hirian. Kristen Stewart zuzendari eta aktorea izango da epaimahaiko burua, eta Los Javisek, Xavier Dolanek, Monica Belluccik, Marion Cotillardek eta Isabelle Huppertek parte hartuko dute.
Zinegoak LGTBQ+ jaialdiak 40 film baino gehiago izango ditu Sail Ofizialean
Ekainaren 22tik 29ra bitartean egingo den Zinegoak Bilboko LGTBIQ+ zinema eta arte eszenikoen jaialdiak 40 film baino gehiago izango ditu Sail Ofizialean. Gainera, kulturarekin eta sexu-, identitate- eta genero-aniztasunarekin lotutako 50 jarduera baino gehiagorekin beteko du Bilbao.
Zinemaren Jaia, Hegoaldeko zinema aretoetan bueltan
Ekainaren 8tik 11ra, 3,5 eurokoa izango da zinemarako sarreren prezioa. Ipar Euskal Herrian, Fête du Cinéma ekainaren 28tik uztailaren 1era izango da.
Aurtengo Kimuak katalogoko film laburrak aukeratu dituzte
Zazpi film labur hauek hautatu dituzte euskal film laburrak sustatu eta zabaltzeko: ‘Aho beltza' (Alba Lozano), 'Al otro lado' (Pablo Esteo, June San Sebastián, Leyre Fernández, Antton Gorroño, Leire Martínez, Irune Aguirreazaldegui eta Javier Martínez), 'Bitartean, gero' (Raúl Barreras), 'Hemen gaude' (Sébastien Boulard), 'High River' (Daniel Alegrete), 'Joare Tte' (Ekaitz Bertiz) eta 'Los Divulgators' (Pablo Hernando Esquisabel).
“Tamara ta Mara” euskarazko fikziozko telesail berria estreinatu dute Primeran plataforman
“Tamara ta Mara” umorez beteriko euskarazko fikziozko telesaila da, komedia zoro eta feminista bat. EITBren ‘Formatu txikiak, Talentu berriak’ deialdiaren barruan garatu den bigarren telesaila da. Bilboko Azkuna Zentroan estreinatu ostean, Primeran plataforman dago jada ikusgai.
Cannes, ispilu beltz murgiltzailean
Eta zeren bitartez sorgintzen gaituzte Carltonen Méliès aztiaren ondorengo sortzaile-teknologoek? Errealitate birtualarekin, errealitate areagotuarekin, erreala ez den errealitatearekin, errealitate mistoarekin, existitzen ez diren arren gure begi betaurrekodunen aurrean forma hartzen duten ikuskizun paregabeekin.